Hij is net terug uit Kinshasa, waar hij een boek van de gouverneur van de Congolese Nationale Bank, Jean-Claude Masangu Mulongo, ten doop heeft gehouden. Fons Verplaetse heeft de laatste jaren een grote liefde opgevat voor Afrika. Het begon toen hij in 1997 gevraagd werd om Masangu te adviseren bij een grote monetaire hervorming. 'De inflatie bedroeg in Congo toen meer dan zeshonderd procent per jaar. Bedienden van de Nationale Bank die hun salaris gekregen hadden, gingen dat diezelfde avond nog bij de Libanezen of bij de paters omwisselen in dollars, want anders waren ze de volg...

Hij is net terug uit Kinshasa, waar hij een boek van de gouverneur van de Congolese Nationale Bank, Jean-Claude Masangu Mulongo, ten doop heeft gehouden. Fons Verplaetse heeft de laatste jaren een grote liefde opgevat voor Afrika. Het begon toen hij in 1997 gevraagd werd om Masangu te adviseren bij een grote monetaire hervorming. 'De inflatie bedroeg in Congo toen meer dan zeshonderd procent per jaar. Bedienden van de Nationale Bank die hun salaris gekregen hadden, gingen dat diezelfde avond nog bij de Libanezen of bij de paters omwisselen in dollars, want anders waren ze de volgende dag alweer een stuk van hun koopkracht kwijt. De officiële wisselkoers was 50 zaïres voor een dollar, maar op de zwarte markt was diezelfde dollar 350 zaïres waard.'Verplaetse schreef een paardenmiddel voor. 'Ik dacht aan een soort Gutt-operatie, zoals in België na de Tweede Wereld- oorlog. We hebben de Congolese franc heringevoerd en, met instemming van toenmalig eerste minister Jean-Luc Dehaene (CD&V), in België nieuwe biljetten laten drukken. In 2001 hebben we dan nog eens een drastische devaluatie doorgevoerd met 85 procent - in 1982 in België was het 8,5 procent. Een komma verschil! Weet u, Congo is bijna een laboratorium voor monetair beleid. Als je een restrictieve of een expansieve maatregel neemt, zie je daarvan binnen veertien dagen het effect op de wisselkoersen en op de kleinhandelsprijzen in Kinshasa. Bij ons duurt dat minstens een jaar.'Hij laat trots een aantal staafdiagrammen zien. Na twintig jaar van economische rampspoed, waarbij het reële inkomen pro capita zakte met 85 procent, zal de economische groei in 2005 ongeveer 7 procent van het bbp bedragen. Dat is ruim boven het Afrikaanse gemiddelde. Had minister van Buitenlandse Zaken Karel De Gucht (VLD) dus ongelijk toen hij beweerde dat de Congolese leiders corrupt en onbekwaam zijn? Verplaetse steigert: 'Die vraag mag je mij niet stellen. Ik ben een centrale bankier, ik heb zeer weinig contact met politieke leiders. Je zult er wel verschillende soorten hebben. Ik kan alleen zeggen dat die enkele Congolese leiders die ik heb ontmoet, capabele, plichtsbewuste mensen waren.'Verplaetse loopt ook het vuur uit zijn sloffen voor de vzw Corporate Funding Programme, die duurzame ontwikkelingsprojecten wil opzetten in de derde wereld. Grote Belgische bedrijven als Bekaert, InBev, Sidmar, UCB en Umicore werken in Corporate Funding Programme samen met niet-gouvernementele organisaties als Broederlijk Delen en Vredeseilanden. 'Bedrijven zagen de ngo's altijd als geldverspillers', zegt Verplaetse. 'Omgekeerd waren de bedrijfsleiders in de ogen van de ngo's mensen die hun zonden kwamen afkopen met een paar centen. Wij proberen een brug te slaan. Als we erin slagen het onderlinge wantrouwen weg te nemen, is er al heel wat gewonnen. En we zamelen geld in natuurlijk. Wie had nu kunnen denken dat ik op mijn oude dag nog zou moeten gaan bedelen?' n