Mark Eyskens: Een wansmakelijke en erg gemediatiseerde soap, waarbij de hoofdrolspeler niet alleen is afgekeurd binnen de partij, maar ook door belangrijke mensen erbuiten. Ik denk aan voorzitter Theo Rombouts van het ACW, wat voor Van Hecke toch betekenisvol is. Ik denk aan Louis Tobback (SP.A), en aan Dirk Van der Maelen (SP.A) die een deontologische code tussen de partijen wenst. Van Hecke staat aan het hoofd van een beweging die momenteel geen kiezers heeft, op hemzelf en Karel Pinxten na ook geen parlementsleden, en bijgevolg geen staatssubsidie. Hij moet een nieuwe partij opbouwen zonder geld, wat onmogelijk is. Hij is dus wel verplicht om bij een bestaande partij te gaan schuilen. Dat wordt de VLD, wat haaks staat op de principes die hij altijd heeft verkondigd. Ik keur zijn houding af, maar meer dan dat vind ik ze jammer. Van Hecke is een man met talent en een zeker charisma, maar wat hij heeft gedaan, is een vorm van politieke zelfmoord.
...

Mark Eyskens: Een wansmakelijke en erg gemediatiseerde soap, waarbij de hoofdrolspeler niet alleen is afgekeurd binnen de partij, maar ook door belangrijke mensen erbuiten. Ik denk aan voorzitter Theo Rombouts van het ACW, wat voor Van Hecke toch betekenisvol is. Ik denk aan Louis Tobback (SP.A), en aan Dirk Van der Maelen (SP.A) die een deontologische code tussen de partijen wenst. Van Hecke staat aan het hoofd van een beweging die momenteel geen kiezers heeft, op hemzelf en Karel Pinxten na ook geen parlementsleden, en bijgevolg geen staatssubsidie. Hij moet een nieuwe partij opbouwen zonder geld, wat onmogelijk is. Hij is dus wel verplicht om bij een bestaande partij te gaan schuilen. Dat wordt de VLD, wat haaks staat op de principes die hij altijd heeft verkondigd. Ik keur zijn houding af, maar meer dan dat vind ik ze jammer. Van Hecke is een man met talent en een zeker charisma, maar wat hij heeft gedaan, is een vorm van politieke zelfmoord. Eyskens: Dat zal Van Hecke nog meer in het isolement drijven. Beide overlopers hebben ministeriële ambities en handelen uit opportunisme. Het is een illusie dat de VLD twee ex-CVP'ers minister zal maken, dus zou de keuze wel eens op Pinxten kunnen vallen, die al minister is geweest en wiens gedachtegoed dichter bij de VLD aansluit dan dat van Van Hecke. Ik vraag me af in hoeverre Karel hem de loef heeft willen afsteken. Wat is gebeurd, sterkt mij andermaal in mijn overtuiging dat wij na de verkiezingen van 13 juni '99 met veel meer energie hadden moeten pogen om deel te nemen aan de regeringen. Te beginnen met de Vlaamse. We hebben de meeste zetels in het Vlaamse parlement, volgens een ongeschreven regel hadden wij de Vlaamseregeringsvorming mogen leiden. We hebben dat nagelaten. Ik heb voorspeld dat een oppositiekuur zou leiden tot spanningen binnen de partij, en dat men ons in de hoek van het Vlaams Blok zou proberen te duwen. Dat laatste is niet uitgekomen, het eerste helaas wel. Laat ik maar openhartig zeggen dat het er voor de CD&V benard zou uitzien mocht ze na de volgende verkiezingen in 2003 opnieuw in de oppositie belanden. Ik keur de initiatieven van Van Hecke en Pinxten af, maar ik vind het wel opportuun dat partijleidingen met elkaar praten over wat er moet gebeuren na de verkiezingen. Niet om tot een fusie van partijen te komen, maar om te bouwen aan een coalitie. En een herverkaveling van het politieke landschap in België zou nuttig zijn, maar is enkel mogelijk als we ons kiessysteem hervormen tot een soort meerderheidsstelsel, eventueel een gemengd naar Frans model.Eyskens: Die banden zijn verzwakt onder invloed van de partijgrensoverschrijdende demagogische invloed van Guy Verhofstadt (VLD). Hij heeft met zijn burgermanifesten een klimaat tegen pressiegroepen geschapen, dat is doorgedrongen in andere partijen waaronder de onze. Ik heb die mening nooit gedeeld. Als je een volkspartij wilt zijn, is het van essentieel belang om intense contacten te onderhouden met de sociale organisaties, de vakbonden, de werkgevers, de middenstand, de boerenbond en noem maar op. Het succes van de CVP is daar jarenlang aan te danken geweest en Karel De Gucht (VLD) en zelfs Guy Verhofstadt zien dat eindelijk ook in. Waardoor het nu paradoxaal genoeg de VLD is die poogt aan te pappen met de sociale organisaties. Eyskens: Met een zeer kleine meerderheid weliswaar, maar ik leg me daarbij neer. Mijn mening is dat we voor gemeenteraadsverkiezingen stemrecht moeten toekennen aan migranten met een blanco strafblad die minstens vijf jaar in België vertoeven en zich hebben ingeschreven op de kiezerslijsten, waardoor ze gehouden zijn aan de opkomstplicht. Het krampachtige verzet daartegen is een achterhoedegevecht. We moeten migranten die het goed menen, een eerlijk loon verdienen en belastingen betalen, zoveel mogelijk integreren. Vooral nu, met het toenemend racisme en de hetze tegen de moslimwereld. Voor nationale of regionale verkiezingen, waarvan de invloed verder strekt, moet het stemrecht aan de nationaliteit gekoppeld blijven. De voorwaarden om Belg te worden zijn in die optiek aanzienlijk vereenvoudigd. Eyskens: Dat toont aan dat de hoogdravende verklaringen over opendebatcultuur en nieuwe politieke cultuur quatsch zijn. Dat akkoord met de PS is een schoolvoorbeeld van een anti-parlementaire houding, waarvoor indertijd Jean-Luc Dehaene (CD&V) precies door de VLD de huid werd volgescholden. Eyskens: Dat is een economische en sociale atoombom. Het inkomen van tienduizend mensen is in het gedrang, en er dreigt een ramp voor de luchthaven van Zaventem waar Sabena goed is voor zestig procent van het verkeer. Het zal bovendien leiden tot een kettingreactie in de toeleveringsbedrijven, onder meer ook in de pers die met Sabena een grote afnemer verliest. De regering wil een kleine intra-Europese maatschappij, geïnspireerd door wat Swissair met Crossair heeft gedaan. Alleen heeft Swissair 120 miljard frank (3 miljard euro) bijeen weten te scharrelen, dat zal onze regering niet kunnen. Ook al wordt ze mogelijk met veel bombarie aangekondigd, veel meer dan een parochiaal vliegtuigmaatschappijtje zal de nieuwe Sabena niet zijn. Voor het prestige van België, en voor een regering die van dit land een modelstaat ging maken, is dit faillissement, uitgerekend tijdens het EU-voorzitterschap, ronduit smadelijk. Er zijn fouten gemaakt in de onderhandelingen met de Zwitsers, maar de wortels van het kwaad liggen in een verder verleden. Ik was lid van de regering-Tindemans toen de fusie van Sabena met KLM ter sprake kwam. We hadden een groot Benelux-luchtvaartbedrijf kunnen maken, naar analogie met SAS. Maar de Franstaligen, met op kop minister van Verkeer Guy Spitaels (PS), hebben dat gekelderd uit schrik dat het Frans in zo een maatschappij niet aan bod zou komen. Dat is een fatale vergissing geweest.Eyskens: In weerwil van het enthousiasme van Verhofstadt en de reislust van Louis Michel (PRL), oogt de balans schraal. Van de grote ambitie van Verhofstadt om in Laken de institutionele grondvesten van een nieuw Europa te leggen zal niet veel in huis komen. Ze wordt gemarginaliseerd door het conflict in Afghanistan en de vrees voor nieuwe aanslagen. De actualiteit wordt beheerst door de strijd tegen het terrorisme, en de solidariteit met Amerika. Net op dat punt slaat België een relatief belabberd figuur, wat de beoordeling over ons EU-voorzitterschap mee beïnvloedt. Er is een hele reeks incidenten geweest. Denk aan de punten die Louis Michel toekende aan bepaalde collega's. Aan het geklungel met het te laat doorspelen aan de Amerikanen van informatie over een vermeend terrorist die in België verbleef. Gevolg daarvan is dat België, samen met Portugal als enig Europees land op de lijst staat voor wederinvoering van een visum voor de States. Dat treft maandelijks duizenden Belgen en is een vernedering voor ons land.Het onderonsje van het directorium van 'de grote drie' in Gent, en bijna ook in Londen, was ook een teken aan de wand. Militair tellen de andere EU-landen nauwelijks mee, en België telt helemaal niet mee. Ons leger is totaal afgebouwd en gedesorganiseerd, we zijn niet meer bij machte om onze elementaire militaire infrastructuur te onderhouden. Onze aarzeling in de NAVO om de Amerikanen te steunen heeft ons ook geen goed gedaan. Net zo min als het feit dat Verhofstadt op de top in Gent, onder druk van de groenen en sommige socialisten, de bombardementen op Afghanistan ter discussie wou stellen. Ik mag eraan herinneren dat hetzelfde zich heeft voorgedaan met Servië. Vanuit dezelfde partijen werd toen gepleit voor het stopzetten van de bombardementen. De NAVO heeft dat gelukkig genegeerd en na twee maanden heeft men Slobodan Milosevic op de knieën gekregen. Hij staat nu terecht in Den Haag, wat toen niemand voor mogelijk hield. Men moet ook Afghanistan verlossen van het middeleeuwse schrikbewind van de Taliban, en daartoe zijn voortgezette bombardementen en de inzet van grondtroepen nodig. Dat is niet zonder gevaar, maar de Taliban zijn tenslotte niet met zovelen en ze zijn niet erg geliefd bij hun eigen bevolking. Het belangrijkste is dat buiten Afghanistan de steun voor de Taliban niet wordt aangewakkerd. Met name in Pakistan dat een atoommacht is. Men moet absoluut vermijden dat daar bondgenoten van de Taliban of moslimfundamentalisten aan de macht komen.Eyskens: Een gelukkig initiatief met interessante mensen. Maar in het algemeen vind ik dat zowel globalisten als anti-globalisten dringend een basiscursus economische theorie moeten gaan volgen. Want wat ik allemaal lees, wemelt van de integrale economische dwaasheden. Badinerend zou ik zeggen: anti-globalisme is goed bedoeld maar slecht bedacht, globalisme is slecht bedoeld maar goed bedacht. Het is fout om zoals de globalisten te stellen dat elke markteconomie goed is. De markt biedt geen oplossing voor tal van problemen. Ze zorgt niet voor een herverdeling van de inkomens. Je verdient geld in functie van je productiviteit, dus wie ziek of gehandicapt is, of te oud of te jong om te werken, verdient niets. De markt lost de werkloosheid niet op, en doet niets voor de bescherming van het leefmilieu. Dat zijn allemaal taken voor de overheid, liefst een internationale die democratisch gecontroleerd wordt en steunt op rechtsregels. Ik pleit voor een trinoom, een heilige drievuldigheid van markteconomie, democratie en rechtsstaat. Dat wordt door globalisten, die vaak extreme liberalen zijn, onvoldoende verdedigd.Maar ook de anti-globalisten slaan de bal mis. Zo beweren ze dat er geen groei nodig is, hoewel alle statistieken en rapporten het tegendeel bewijzen. Economische groei is geen voldoende maar wel een noodzakelijke voorwaarde om het lot van de bevolking te verbeteren, zeker als die talrijker wordt. Anti-globalisten zijn tegen winstbejag, maar een onderneming die geen winst maakt, kan haar aandeelhouders niet uitbetalen, verliest haar kapitaal en gaat kapot. Het is de 'overwinst' die moet worden weggewerkt. Dat kan door belastingen, en het kan ook door meer concurrentie te organiseren. Volgens anti-globalisten is er te veel concurrentie, maar er is er net te weinig. Multinationals streven naar een monopolie of een kartel, de overheid moet daar tegen optreden met een concurrentiebeleid. De Europese Commissie doet dat, maar het moet wereldwijd, bijvoorbeeld via de Wereldhandelsorganisatie.Anti-globalisten klagen terecht de lage lonen in de ontwikkelingslanden aan. Wij hebben het in de achttiende en negentiende eeuw ook in onze streken gekend. Waarom zijn de lonen laag? Soms door uitbuiting, maar meestal omdat de productiviteit te laag is. En met dat probleem kampen de meeste ontwikkelingslanden, omdat ze te weinig machines en geschoolde krachten hebben. Daar moet je dus iets aan doen, en dat kan door te investeren. Wat dan weer een stabiel regime zonder corruptie, en door de rechtsstaat gecontroleerde regels vereist. De meeste ontwikkelingslanden staan wat dat betreft nergens.Koen MeulenaereMark Eyskens is CD&V-kamerlid, ex-premier en minister van staat.