De Belgische landbouwers zitten nogal verveeld met alle heisa rond de voedselprijzen. Hoewel zij vaak de schuld voor de prijsstijgingen in de schoenen geschoven krijgen, verdienen ze naar eigen zeggen zelf niet veel méér aan hun producten dan een jaar geleden. Ook hun kosten zijn gestegen: hun energiefactuur is gepeperder, en ze betalen ook steeds meer voor kunstmest en bestrijdingsmiddelen. Allemaal kosten die zij niet in hun prijzen kunnen doorrekenen. 'Als landbouwer ben je totaal afhankelijk van het spel van vraag en aanbod op de vrije markt', zegt Bart Nemegheer, d...

De Belgische landbouwers zitten nogal verveeld met alle heisa rond de voedselprijzen. Hoewel zij vaak de schuld voor de prijsstijgingen in de schoenen geschoven krijgen, verdienen ze naar eigen zeggen zelf niet veel méér aan hun producten dan een jaar geleden. Ook hun kosten zijn gestegen: hun energiefactuur is gepeperder, en ze betalen ook steeds meer voor kunstmest en bestrijdingsmiddelen. Allemaal kosten die zij niet in hun prijzen kunnen doorrekenen. 'Als landbouwer ben je totaal afhankelijk van het spel van vraag en aanbod op de vrije markt', zegt Bart Nemegheer, die in Tielt zowel varkens kweekt als een aardappelbedrijf runt. 'Je kunt niet zeggen: ik lever deze week geen melk omdat de prijzen te laag zijn. Als je dat doet, zit je na een paar dagen met zure melk. Als een varken dik genoeg is om geslacht te worden of als je oogst klaar is, dan móét je wel verkopen tegen de dagprijs.' Niet alle groente en fruit wordt echter op de veiling verhandeld. Zowel de distributiesector als de voedselverwerkende bedrijven kopen daar maar een deel van de verse producten die ze nodig hebben. Daarnaast sluiten ze vooral termijncontracten af met veelal grote landbouwbedrijven. In zulke contracten wordt de prijs van de geleverde producten vastgelegd voor een periode van bijvoorbeeld een halfjaar of een jaar. 'Het laatste jaar zijn die contracten zo'n 20 procent duurder geworden', zegt Michel Delbaere, managing director van Crop's, dat diepvriesgroenten en diepvriesmaaltijden produceert. 'Dat komt doordat boeren graan als ijkpunt nemen: als ze voor een hectare graan bijvoorbeeld een bepaalde eenheidsprijs krijgen, dan willen ze ook zoveel voor een hectare wortelen of witlof. Anders verbouwen ze er net zo lief graan. Nu de graanprijs wereldwijd zo hoog is, vragen ze dus ook een hoge prijs per hectare. Sommigen van mijn collega's in de diepvriessector hebben lange tijd geaarzeld en keken of ze nergens goedkoper aan die groenten konden komen, maar uiteindelijk zagen ze toch geen andere mogelijkheid dan die dure contracten te ondertekenen.' Die hoge graanprijzen zijn dus een goede zaak voor Belgische akkerbouwers, maar niet voor de vele rundvee-, varkens- en pluimveehouders, die daardoor meer moeten betalen voor hun veevoeder. Krachtvoer voor pluimvee en varkens is op een goed jaar tijd bijvoorbeeld dubbel zo duur geworden. 'Bovendien moeten veetelers ook vechten tegen de oneerlijke concurrentie uit onder meer Brazilië en de Verenigde Staten', zegt Nemegheer. 'Bij ons moet het vlees beantwoorden aan zeer hoge eisen op het vlak van dierenwelzijn en voedselveiligheid. Wij mogen geen dierenmeel in veevoeder gebruiken en niet met genetisch gemanipuleerde gewassen werken. Braziliaanse en Amerikaanse boeren mogen dat wél, en daardoor kunnen zij veel goedkoper werken. Als we niet opletten, eten we over een paar jaar alleen nog vlees van over de oceaan.'