Justitie wil opnieuw meer drugscontroles in gevangenissen

Minister van Justitie Vincent Van Quickenborne (Open Vld) wil dat de politie meer gaat controleren op drugbezit binnen de gevangenis. In 2019 werden nog 183 drugscontroles uitgevoerd, maar dat was de voorbije jaren niet mogelijk door de coronacrisis. Bij een politiecontrole in de gevangenis van Gent belooft Van Quickenborne ook bijkomende middelen om gedetineerden te helpen afkicken.

Experten schatten dat ongeveer een derde van de gevangenen drugs gebruiken tijdens hun celstraf. “We gaan de drugcontroles systematisch opdrijven”, zegt Van Quickenborne. Drughonden zullen actief en passief op zoek gaan naar verboden middelen binnen de gevangenismuren, ook in de cellen. “Indien er drugs worden aangetroffen volgen er disciplinaire sancties. Dat kan gaan tot 1 maand isolement.” Bij extreme gevallen wordt het parket ingeschakeld en kunnen bijkomende straffen uitgesproken worden.

Maar gedetineerden die verslaafd zijn, moeten ook geholpen worden, want de problematiek hypothekeert de kansen op re-integratie wanneer ze vrij komen. In Gent start een project waarbij de gedetineerden gedurende 40 weken – bijna het hele jaar door – begeleid worden.

De omkadering wordt deels gefinancierd met de winst die de gevangenis maakt uit de arbeid die gevangenen verrichten. Het gaat dan om de productie van vuurkorven, mondmaskers of paletten onder het programma ‘cellmade’.

Gentse aanpak zou op termijn ook in andere gevangenissen worden uitgerold, maar een en ander moet nog worden uitbesteed. “Bedoeling is om dat uit te breiden naar andere gevangenissen, zoals Leuven”, zegt Van Quickenborne. “En op andere plaatsen bestaat ook de vraag om dat te doen.”

In Gent kampen een 130-tal gedetineerden met een drugverslaving. Het project zal goed 15 gedetineerden voortdurend opvolgen. “We zullen een voltijdse drughulpverlener ter beschikking hebben”, zegt directeur Koen Lambrecht van de Gentse gevangenis. “En dus constant, in tegenstelling tot de twee losstaande cursussen die we nu kunnen aanbieden, het jaar door hulpverlening kunnen aanbieden.”

Hoeveel gevangenen met de nieuwe aanpak geholpen zullen zijn, is moeilijk in te schatten. Het hangt af van de roulatie en de keuze voor individuele of groepsessies. “We denken dat we gemakkelijk tussen de 50 en de 70 gedetineerden op jaarbasis kunnen bereiken”, zegt Lambrecht.

Drugsverslaafde gedetineerden zijn vaak veroordeeld omwille van druggerelateerde feiten. Maar ook daders die omwille van andere feiten veroordeeld zijn, kampen vaak met verslavingsproblemen. “We mogen dit niet al te negatief zien”, merkt Lambrecht op. “Het feit dat de gedetineerde hier zit en beschikbaar is, om het zo te zeggen, kunnen we gebruiken. Hij zit hier en heeft er alle belang bij om de hulpverlening te aanvaarden. Ook tegenover de rechtbank, die vaak nog over zijn zaak dient te oordelen.”

De gevangenis van Gent huisvest voornamelijk (59 procent) mensen in voorhechtenis. Daarom zijn de drugsbehandelingstrajecten er voor zowel beklaagden als veroordeelden. Het gaat dan om individuele sessies gericht op terugvalpreventie, groepsprogramma’s, psychotherapie of een combinatie. De trajecten zijn vergelijkbaar met ambulante begeleiding in de vrije samenleving.

Een ander probleem dat verholpen moet worden is de afstemming van drugsbehandelingsprogramma’s tussen de gevangenissen. Drugsbehandelingstrajecten worden vandaag stopgezet bij overplaatsingen naar een andere gevangenis. Dat draait vaak uit op een herval bij de gedetineerde.

Partner Content