Uitgeverij EPO, Berchem 2019
...

Uitgeverij EPO, Berchem 2019317 blz., ? 24,90 ISBN 978 94 626 7160 7In de Eerste Wereldoorlog streden aan het westelijk front ook heel wat Aziaten. Liefst 140.000 soldaten of arbeiders kwamen uit China en minstens evenveel uit India, toen deel van het Britse koloniale rijk; het waren de twee grootste groepen niet-Europeanen die hier neerstreken. Rond die ruim kwart miljoen Chinezen en Indiërs bleef het lange tijd erg stil; pas vanaf 1999 werd het thema van de koloniale troepen met enkele evenementen belicht in het Flanders Fields Museum in Ieper, vooral onder impuls van Dominiek Dendooven; die publieksgeschiedenis kreeg vorm in een academisch doctoraat, op zijn beurt is dit boek weer aangepast voor een ruim publiek. Het mag niet verbazen dat dit quasi onontgonnen terrein, vertrekkend vanuit de persoonlijke ervaringen, heel wat relevante informatie aan het licht bracht. De regio met de frontlinie was een contactzone waar Europeanen en Aziaten voor het eerst massaal met elkaar moesten omgaan, voor beide groepen betekende het een cultuurshock dan wel een multiculturele testcase nog voor dit begrip bestond. Aandacht gaat naar alle etnische groepen die deel uitmaakten van het Indian Army Corps (sikhs, hindoes, moslims en Gurkha's uit Nepal), naast het Chinese Labour Corps, uitsluitend Han-Chinezen. De lokale bevolking beleefde hun aanwezigheid als één van de vele vreemde fenomenen die hen had overvallen, afgezien van enkele nakomelingen had hun passage geen ingrijpende gevolgen; de oorlogservaringen hadden wel een effect op de samenlevingen in Azië waar de overlevenden naar terugkeerden, onder meer op het vlak van de dekolonisatie. Een boeiende eyeopener, die de traditionele Eurocentrische visie op het oorlogsgebeuren transnationaal en intercultureel doorbreekt en tegelijk de loopgraven ver overstijgt.