Het basisprincipe van het certificaat - dat officieel het Europees digitaal covidcertificaat zal heten - is dat de houder ervan vrij zal kunnen rondreizen in de Schengenzone.

Voorwaarden

Wie gevaccineerd is tegen het coronavirus of beschikt over een negatieve PCR-test die niet ouder is dan 72 uur of een sneltest niet ouder dan 24 uur, zal gratis een certificaat kunnen krijgen. Het gaat om een QR-code voor op de smartphone of een papieren document.

Het certificaat is ook bedoeld voor wie de voorbije zes maanden positief getest heeft op het coronavirus en zo natuurlijke immuniteit heeft opgebouwd.

De lidstaten hebben zich ertoe geëngageerd het certificaat niet als een absolute voorwaarde te beschouwen om het land binnen te mogen. Het zal dan ook niet als een reisdocument worden beschouwd.

100 miljoen euro

Het Europees Parlement drong er bij de EU-landen op aan om de tests zo betaalbaar mogelijk of zelfs gratis te maken, maar veel lijken de lidstaten op dat punt niet te hebben ingebonden. Uiteindelijk is de Europese Commissie over de brug gekomen en belooft ze minstens 100 miljoen euro uit te trekken om de tests 'betaalbaar en toegankelijk' te houden, vooral voor wie regelmatig de grens over moet, bijvoorbeeld om te werken of naar school te gaan. Indien nodig kan er nog een tweede enveloppe van 100 miljoen worden vrijgemaakt.

Mensen kunnen nu hun vakanties boeken, en zullen kunnen reizen van het ene naar het andere land. Dat is een vrijheid die wel een jaar lang niet hebben kunnen genieten.

Juan Fernando Lopez Aguilar

Geen bijkomende maatregelen

De lidstaten zullen elkaars certificaten aanvaarden en zullen de houders ervan geen bijkomende maatregelen opleggen - zoals quarantaine, isolatie of extra tests - behalve wanneer deze noodzakelijk worden geacht om de volksgezondheid te vrijwaren.

Dat zou het geval kunnen zijn bij een hoge besmettingsgraad in het land waar de reiziger in kwestie van afkomstig is. Er moet dan wel rekening worden gehouden met de epidemiologische data van het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC).

Vaccins

A priori zullen alle certificaten aanvaard worden van personen die ingeënt zijn met een door het Europees Medicijnagentschap (EMA) erkend coronavaccin, maar lidstaten zullen zelf kunnen beslissen om ook andere vaccins te accepteren.

Zo worden in Hongarije het Chinese Sinopharm en het Russische Sputnik V breed uitgerold, terwijl het EMA voorlopig enkel de vaccins van Pfizer/BioNTech, AstraZeneca, Moderna en Johnson & Johnson een markttoelating heeft gegeven.

Reizen

In het Europees Parlement wordt opgelucht gereageerd op het akkoord. 'Dit certificaat moet ten laatste op 1 juli in werking treden en zal onze zomer bepalen. We zullen in ieder geval de nachtmerrie van de zomer van 2020 niet herhalen', zei de Spaanse sociaaldemocraat Juan Fernando Lopez Aguilar op een persconferentie. 'Mensen kunnen nu hun vakanties boeken, binnen de EU, en zullen kunnen reizen van het ene naar het andere land. Dat is een vrijheid die wel een jaar lang niet hebben kunnen genieten.'

Dat Europa met een certificaat werkt om reizen veilig te laten verlopen, is slechts tijdelijk. Na 12 maanden zou het certificaat alweer verleden tijd moeten zijn. Na vier maanden moet de Europese Commissie wel verslag uitbrengen over de laatste wetenschappelijke inzichten met betrekking tot de immuniteit van wie covid-19 al heeft doorgemaakt. Want over de duurtijd van die immuniteit bestaat nog veel onduidelijkheid.

Stemming

De onderhandelingen met de lidstaten liepen volgens het Nederlandse Europarlementslid Jeroen Lenaers (CDA) niet van een leien dakje - ook al werden ze in recordtempo afgerond. 'Op een bepaald moment had ik de indruk dat de lidstaten meer om hun soevereiniteit gaven dan om de rechten van hun burgers. Maar gelukkig hebben we een compromis kunnen vinden. (...) Het is een groot succes dat we hebben kunnen voorkomen dat er met tegengestelde nationale procedures en certificaten wordt gewerkt.'

Volgende week woensdag 26 mei stemt de bevoegde commissie in het parlement over het akkoord, in de week van 7 juni volgt de plenaire vergadering. Ook de Raad moet het licht officieel op groen zetten.

Het basisprincipe van het certificaat - dat officieel het Europees digitaal covidcertificaat zal heten - is dat de houder ervan vrij zal kunnen rondreizen in de Schengenzone. Wie gevaccineerd is tegen het coronavirus of beschikt over een negatieve PCR-test die niet ouder is dan 72 uur of een sneltest niet ouder dan 24 uur, zal gratis een certificaat kunnen krijgen. Het gaat om een QR-code voor op de smartphone of een papieren document. Het certificaat is ook bedoeld voor wie de voorbije zes maanden positief getest heeft op het coronavirus en zo natuurlijke immuniteit heeft opgebouwd. De lidstaten hebben zich ertoe geëngageerd het certificaat niet als een absolute voorwaarde te beschouwen om het land binnen te mogen. Het zal dan ook niet als een reisdocument worden beschouwd. Het Europees Parlement drong er bij de EU-landen op aan om de tests zo betaalbaar mogelijk of zelfs gratis te maken, maar veel lijken de lidstaten op dat punt niet te hebben ingebonden. Uiteindelijk is de Europese Commissie over de brug gekomen en belooft ze minstens 100 miljoen euro uit te trekken om de tests 'betaalbaar en toegankelijk' te houden, vooral voor wie regelmatig de grens over moet, bijvoorbeeld om te werken of naar school te gaan. Indien nodig kan er nog een tweede enveloppe van 100 miljoen worden vrijgemaakt.De lidstaten zullen elkaars certificaten aanvaarden en zullen de houders ervan geen bijkomende maatregelen opleggen - zoals quarantaine, isolatie of extra tests - behalve wanneer deze noodzakelijk worden geacht om de volksgezondheid te vrijwaren. Dat zou het geval kunnen zijn bij een hoge besmettingsgraad in het land waar de reiziger in kwestie van afkomstig is. Er moet dan wel rekening worden gehouden met de epidemiologische data van het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC). A priori zullen alle certificaten aanvaard worden van personen die ingeënt zijn met een door het Europees Medicijnagentschap (EMA) erkend coronavaccin, maar lidstaten zullen zelf kunnen beslissen om ook andere vaccins te accepteren. Zo worden in Hongarije het Chinese Sinopharm en het Russische Sputnik V breed uitgerold, terwijl het EMA voorlopig enkel de vaccins van Pfizer/BioNTech, AstraZeneca, Moderna en Johnson & Johnson een markttoelating heeft gegeven. In het Europees Parlement wordt opgelucht gereageerd op het akkoord. 'Dit certificaat moet ten laatste op 1 juli in werking treden en zal onze zomer bepalen. We zullen in ieder geval de nachtmerrie van de zomer van 2020 niet herhalen', zei de Spaanse sociaaldemocraat Juan Fernando Lopez Aguilar op een persconferentie. 'Mensen kunnen nu hun vakanties boeken, binnen de EU, en zullen kunnen reizen van het ene naar het andere land. Dat is een vrijheid die wel een jaar lang niet hebben kunnen genieten.'Dat Europa met een certificaat werkt om reizen veilig te laten verlopen, is slechts tijdelijk. Na 12 maanden zou het certificaat alweer verleden tijd moeten zijn. Na vier maanden moet de Europese Commissie wel verslag uitbrengen over de laatste wetenschappelijke inzichten met betrekking tot de immuniteit van wie covid-19 al heeft doorgemaakt. Want over de duurtijd van die immuniteit bestaat nog veel onduidelijkheid. De onderhandelingen met de lidstaten liepen volgens het Nederlandse Europarlementslid Jeroen Lenaers (CDA) niet van een leien dakje - ook al werden ze in recordtempo afgerond. 'Op een bepaald moment had ik de indruk dat de lidstaten meer om hun soevereiniteit gaven dan om de rechten van hun burgers. Maar gelukkig hebben we een compromis kunnen vinden. (...) Het is een groot succes dat we hebben kunnen voorkomen dat er met tegengestelde nationale procedures en certificaten wordt gewerkt.'Volgende week woensdag 26 mei stemt de bevoegde commissie in het parlement over het akkoord, in de week van 7 juni volgt de plenaire vergadering. Ook de Raad moet het licht officieel op groen zetten.