Door de coronacrisis slinkt de vraag op de Europese markt. Dat brengt Polen in een lastig parket: het kampt met een overaanbod aan landbouwproducten. Om dat overaanbod kwijt te spelen is Pools minister van Landbouw en Plattelandsontwikkeling Jan Krzysztof Ardanowski (PiS) naarstig op zoek naar afzetmarkten. Midden april stuurt hij een brief naar de ambassadeurs van de Europese lidstaten in Warschau. Daarin het vriendelijke verzoek om een seintje te geven indien er in bepaalde lidstaten tekorten zouden dreigen. In dat geval zou Polen met plezier een handje willen toesteken.
...

Door de coronacrisis slinkt de vraag op de Europese markt. Dat brengt Polen in een lastig parket: het kampt met een overaanbod aan landbouwproducten. Om dat overaanbod kwijt te spelen is Pools minister van Landbouw en Plattelandsontwikkeling Jan Krzysztof Ardanowski (PiS) naarstig op zoek naar afzetmarkten. Midden april stuurt hij een brief naar de ambassadeurs van de Europese lidstaten in Warschau. Daarin het vriendelijke verzoek om een seintje te geven indien er in bepaalde lidstaten tekorten zouden dreigen. In dat geval zou Polen met plezier een handje willen toesteken. Een kleine week later klinkt er plots een minder vriendelijk geluid. Op zijn website plaatst het ministerie van Landbouw een niet mis te verstane oproep met de titel Sommigen ondersteunen, voor anderen telt alleen de winst. De oproep, gericht aan de Poolse landbouwbedrijven, verwijt sommige ondernemingen een gebrek aan 'economisch patriottisme' omdat ze grondstoffen uit de rest van de Europese Unie blijven importeren.Als klap op de vuurpijl maakt de regering van premier Mateusz Morawiecki (PiS) een lijst op van Poolse ondernemingen die zich volgens het ministerie in het eerste kwartaal van dit jaar met zulke praktijken inlaten. Er wordt weliswaar benadrukt dat de import door het vrije verkeer van goederen niet illegaal is, maar volgens critici wil Warschau zulke bedrijven publiekelijk aan de schandpaal nagelen om die op andere gedachten te brengen. Ook België is bij de zaak betrokken. In de bewuste lijst duikt ook het Pools bedrijf Zaklad Mleczarski Sokolow op dat in de eerste drie maanden van dit jaar ruim 170 ton kaas en boter importeerde uit België. Om welke leveranciers het gaat, is niet bekend. Bij de Belgische Confederatie voor Zuivelverwerkende Industrie (BCZ) reageert men misnoegd op het Poolse manoeuvre. 'Hoewel we de moeilijkheden rond de coronacrisis begrijpen, zijn zulke praktijken principieel onaanvaardbaar', zegt Renaat Debergh, gedelegeerd bestuurder van BCZ. Ook minister van Landbouw Hilde Crevits (CD&V) is bezig met de zaak: 'Volgens de Europese regels mogen nationale overheden niet verbieden om in te kopen bij bedrijven uit andere lidstaten.' Ook binnen de Vlaamse diplomatie werd de kwestie besproken, verneemt Knack via betrokken bronnen. Enkele Europese lidstaten die ook op de lijst opduiken, waaronder Duitsland, hebben de afgelopen weken bekeken in welke mate ze eventueel tegenmaatregelen kunnen nemen indien Polen nog verdere stappen onderneemt. Aangezien Polen een van de grootste uitvoerders van agrivoedingsproducten is, denken de lidstaten erover na om daarop in te spelen. De Europese koepelfederatie van de Zuivelindustrie heeft contact opgenomen met Thierry Breton, Europees Commissaris voor de interne markt, over het Poolse manoeuvre. Polen staat momenteel op de tiende plaats van belangrijkste uitvoerlanden voor de zuivelverwerkende bedrijven in België. In 2019 steeg de export naar het land vanuit België met 17 procentpunt ten opzichte van het jaar ervoor. In 2018 voerde Polen meer melk en kaas uit naar de rest van de Unie dan dat het uit de 26 andere lidstaten importeerde.