De affaire-Filigranes in Brussel: een paradijs voor boekenliefhebbers, een hel voor personeel

© BelgaImage
Han Renard
Han Renard Han Renard is redacteur bij Knack

In de bekende en prachtige Brusselse boekhandel Filigranes moet het personeel al jaar en dag het kolerieke, agressieve en handtastelijke gedrag van oprichter-directeur Marc Filipson ondergaan.

Sinds enkele weken is er veel commotie rond Marc Filipson, de directeur van de reusachtige Franstalige boekwinkel Filigranes, gelegen aan de Brusselse Kunstlaan. Werknemers, zowel mannen als vrouwen, getuigen over pesterijen, woedeaanvallen, vernederingen, beledigingen en seksueel grensoverschrijdend gedrag door de biseksuele Filipson. Het personeel slikte het wangedrag uit angst en omdat voor boekverkopers Filigranes nu eenmaal het walhalla is.

De Brusselse televisiezender BX1 hing twee weken geleden als eerste de vuile was buiten. Het nieuws over wat inmiddels de ‘affaire-Filigranes’ heet, sloeg in als een bom. 48 werknemers hebben intussen collectief een klacht ingediend bij het sociaal secretariaat Securex, het Brusselse arbeidsauditoraat is een onderzoek gestart. Filigranes, een van de grootste boekhandels van Europa met bijna 100 voltijdse medewerkers, mag dan een paradijs zijn voor boekenliefhebbers, voor het personeel was het vaak een hel.

Hij moet wel íéts doen, zijn levenswerk staat op het spel.

‘Marc Filipson is een bijzonder machtige zakenman in Brussel. Zijn roem reikt zelfs tot in Frankrijk’, zegt een goed geïnformeerde waarnemer. ‘Hij is berucht vanwege zijn opvliegende karakter en voelt zich verheven boven alles en iedereen. Hij is met slaande deuren opgestapt bij de Franstalige vereniging van onafhankelijke boekhandelaren, net zoals bij de Foire du Livre, de jaarlijkse boekenbeurs. Hij is zo groot dat hij niemand anders nodig heeft. Hij heeft uitstekende connecties, met name in de politiek. Zo is hij erin geslaagd om het fietspad langs de Kleine Ring te laten onderbreken, zodat je wel nog met de auto voor zijn winkel kunt stoppen.’

Aanvankelijk werden de beschuldigingen tegen de Filigranes-directeur alleen anoniem geuit, maar nu spreken steeds meer slachtoffers met open vizier. Zo vertelde Samantha Hoggart, 9 jaar lang operationeel directeur bij Filigranes, een paar dagen geleden aan de RTBF hoe Filipson systematisch zijn personeel aan het huilen maakt met zijn uitzinnige colère, niet zelden waar klanten bij zijn, hoe discriminatie in het personeelsbeleid schering en inslag is, hoe ze 50 dagen aan één stuk – de winkel is 7 op 7 open – 10 à 12 uur per dag moest werken, hoe ze opmerkingen kreeg over haar decolleté, hoe haar baas en passant vaak zijn hand op haar achterwerk legde en hoe hij op een personeelsfeestje zijn erectie tegen haar aandrukte.

Vorige zondag kondigde Filipson aan als directeur een stap opzij te zullen zetten. In vage bewoordingen maakte hij excuses voor zijn gedrag en beloofde hij ook in therapie te gaan. ‘Het staat nog te bezien hoe groot die stap opzij wordt’, zegt de waarnemer. ‘Want hij loopt nu nog in de winkel tegen het overgebleven personeel te briesen. Maar hij moet wel íéts doen, zijn levenswerk staat op het spel. Sommige Franse uitgeverijen willen geen auteurs meer naar Filigranes sturen voor signeersessies, en de klanten, geschokt door de onthullingen, blijven massaal weg.’

Partner Content