De luchtmachtbasissen in ons land gaan er heel anders uitzien wanneer de F-35-gevechtsvliegtuigen in het land zijn, zeggen experten aan Belga. Ook de training van de piloten zal er logischerwijs anders uitzien, net als de functionering van de luchtcomponent in zijn geheel.

De Verenigde Staten - thuisbasis van F-35-producent Lockheed Martin - legt heel wat veiligheidseisen op aan landen die het toestel aankopen, zowel fysiek, maar ook op vlak van cybersecurity, legt kolonel Harold Van Pee, die het F-16-vervangingsprogramma leidde, uit aan Belga. De fysieke veranderingen zullen het meest zichtbaar zijn: op de luchtmachtbasissen van Florennes en Kleine-Brogel komen twee nieuwe complexen voor de gevechtstoestellen.

Die hoogbeveiligde units moeten er tegen respectievelijk eind 2024 en eind 2026 zijn, worden gebouwd door een privéfirma en zullen 275 miljoen euro kosten. Daar gaan wellicht verschillende hectares grond aan op, omgeven met aardophopingen en afsluitingen, met gesloten garages voor de F-35's. In de gebouwen moet ook het onderhoud van de toestellen gebeuren, en komen er vluchtsimulatoren. De zones zullen enkel toegankelijk zijn voor wie daar moet zijn, en zullen tot 500 mensen kunnen herbergen.

Ook de piloten bij defensie zullen opgeleid moeten worden om met de nieuwe toestellen te vliegen. Dat gebeurt op de vluchtsimulatoren, maar ook in het echt. Wellicht zullen de piloten voor trainingsmissies ook buiten België moeten gaan oefenen, legt Van Pee uit, omdat het luchtruim hier al vrij verzadigd is. Wellicht gebeurt dat ergens boven de Noordzee, maar ook in Italië, Noorwegen en zelfs in de Verenigde Staten.

De ontslagnemende regering-Michel besliste in oktober om in totaal 34 F-35-gevechtsvliegtuigen aan te kopen, voor een bedrag van 3,8 miljard euro. De toestellen moeten de verouderde F-16's vervangen. De eerste acht toestellen worden in 2023 en 2024 geleverd in de VS, om daar piloten en technici op te leiden. In Florennes komen in 2024 vier F-35's aan, in 2027 ontvangt Kleine Brogel de eerste nieuwe toestellen. De leveringen moeten in 2030 rond zijn.