Negen van de twaalf Catalaanse separatisten die terecht stonden voor hun rol in het onafhankelijkheidsreferendum, kregen celstraffen van negen tot dertien jaar. Onder hen ook voormalig vicepresident Oriol Junqueras. '13 jaar cel voor Oriol Junqueras... een man die ik leerde kennen als een volstrekt geweldloze, democratische en sociaal bewogen idealist. Dit is een schande!', reageert N-VA-voorzitter Bart De Wever. Vlaams minister-president Jan Jambon noemt het arrest 'buiten proportie. Een politiek conflict los je op door dialoog rond de politieke onderhandelingstafel' - een boodschap die gedeeld wordt door viceminister-president Hilde Crevits (CD&V).

De verschillende N-VA-fracties hebben het over een zwarte dag voor Europa. Toch komt de uitspraak volgens Vlaams fractieleider Wilfried Vandaele niet als een volledige verrassing. 'We wisten al van dag één dat een eerlijk proces geen optie was voor de heren in Madrid. De censuur in de marge van het proces was hallucinant, de Catalaanse omroep werd zelfs verboden om de termen 'ballingschap' en 'politieke gevangenen' te gebruiken. Een internationaal netwerk van waarnemers gaf al aan dat de procesgang niet eerlijk en weinig tegensprekelijk verliep', luidt het.

Europees parlementslid Assita Kanko roept de ontslagnemende Europese Commissie op 'zich ondubbelzinnig tegen deze schande voor de democratie uit te spreken'. Kamerfractieleider Peter De Roover benadrukt dat Madrid, ondanks de veroordelingen, geen stap dichter staat bij de vernietiging van de Catalaanse beweging. 'Vanavond zullen honderdduizenden Catalanen weer de straat optrekken. Wij zijn alvast solidair en zullen alle mogelijkheden die ons als parlementslid ter beschikking staan uitputten om hen in hun streven te steunen', aldus De Roover.

Ook bij andere partijen is er kritiek op de veroordeling. Vlaams Belang noemt de straffen 'ongegrond, buitenproportioneel en een schandvlek op de Europese democratie'. De extreemrechtse partij eist straffen voor Spanje en wil dat de Europese lidstaten hun ambassadeurs terugtrekken en economische sancties invoeren. Europees parlementslid Petra De Sutter (Groen) noemt de veroordeling 'buitensporig'. 'Is dit de 21ste eeuw? Is dit Europa? ', vraagt De Sutter, die zich tot toekomstig Europees commissaris voor Justitie Didier Reynders richt. 'Zal u Spanje vragen de rechtsregels en de basismensenrechten te respecteren? '

'Wij zijn liberalen, geen volks- of staatsnationalisten. Beide partijen hebben boter op het hoofd', vindt Open Vld-voorzitster Gwendolyn Rutten. 'Maar de Catalaanse veroordelingen vandaag zijn buitenproportioneel. We herhalen ons pleidooi voor een bemiddeling door de EU'. Voor sp.a-Kamerlid Joris Vandenbroucke is het een grote vergissing om het Spaans-Catalaans conflict te reduceren tot een interne Spaanse juridische kwestie. 'Het is een politiek conflict dat een politieke oplossing vereist en waarbij de Europese Unie ook haar stem moet laten horen'.