Vijf jaar lang is met man en macht gewerkt aan het pacte pour un enseignement d'excellence, de grote onderwijshervorming die het Franstalige onderwijs - dat in internationale vergelijkingen notoir slecht scoort - opnieuw op de sporen moet krijgen. Het pact heeft vele vaders, onder wie hoogleraar Dirk Jacobs, die er in de beginfase bij betrokken was. Het eindresultaat mag er volgens Jacobs zijn. 'Interessant is dat scholen verantwoording zullen moeten afleggen voor de prestaties van hun leerlingen, en plannen zullen moeten opstellen om eventuele manco's te verhelpen', zegt Jacobs. 'Scholen met bovengemiddeld veel zittenblijvers of schoolverlaters zullen daarmee aan de slag moeten.'

Franstalig België is 'wereldkampioen' zittenblijven, en dat kost 420 miljoen euro per jaar.

Een andere in het oog springende maatregel uit het pact is de invoering van een gemeenschappelijke brede graad - 'concreet uitgedacht en ingevuld van de eerste kleuterklas tot het derde middelbaar', vervolgt Jacobs. Dat 'geïntegreerde parcours', dat elke Franstalige leerling in de toekomst zal afleggen, is voor Jacobs belangrijker dan het feit dat de brede eerste graad (waarover in Vlaanderen geen eensgezindheid kon worden gevonden maar die aan Franstalige kant al bestond) door het pact met één jaar wordt verlengd, tot en met het derde middelbaar. 'Cruciaal is dat ditmaal goed is nagedacht over de transities van kleuter- naar lager onderwijs, en van lager naar secundair onderwijs, zoals dat ook in Scandinavische landen gebeurt.'

Waalse werkgevers die steen en been klagen omdat nogal wat Franstalige jongeren de school verlaten zonder dat ze kunnen schrijven of rekenen, zijn blij dat de nadruk weer op kennis komt te liggen, 'in plaats van op het verwerven van competenties, zoals nu het geval is', vervolgt Dirk Jacobs.

Ook zal elke leerling wekelijks twee uur persoonlijke begeleiding krijgen. Zo hopen de PS en het CDH het zittenblijven, waarin Franstalig België 'wereldkampioen' is en dat jaarlijks 420 miljoen euro kost, terug te dringen.

'De hervorming dient een dubbel doel', zegt Jacobs. 'Het algemene niveau van het Franstalige onderwijs verbeteren, en het versterken van gelijke kansen. Want ook op dat gebied doet Franstalig België het barslecht, veel slechter nog dan Vlaanderen.'

De sterkte en tegelijk de zwakte van de onderwijshervorming is dat het tien jaar zal duren voordat ze helemaal is uitgevoerd. Sterk, omdat diepgaande onderwijshervormingen nu eenmaal tijd vergen. ' Quick wins zijn in het onderwijs onmogelijk', zegt Jacobs. Zwak, omdat Franstalige politici gedurende minimaal twee regeerperiodes de neuzen in de dezelfde richting zullen moeten houden om van de hervorming een succes te maken.

Reageren op dit artikel kan u door een e-mail te sturen naar lezersbrieven@knack.be. Uw reactie wordt dan mogelijk meegenomen in het volgende nummer.