Borealis en onderaannemer IREM reageren op beschuldigingen mensenhandel: ‘Wij werden misleid’

Borealis-site in Antwerpen. © Getty
Michel Vandersmissen
Michel Vandersmissen Redacteur van Knack

Knack vroeg hoofdaannemer Borealis en onderaannemer IREM om een reactie na getuigenissen van slachtoffers van mensenhandel. Borealis wilde alleen schriftelijk antwoorden op onze vragen.

Waarom deed Borealis een beroep op IREM als onderaannemer?

Borealis: De bouw van de nieuwe PDH-fabriek is een megaproject. Na een uitgebreide screening hebben we IREM gekozen om mee te werken als onderdeel van de tijdelijke joint venture IREM-Ponticelli. Borealis is een chemisch bedrijf, geen bouwbedrijf. Het is niet onze kerncompetentie om nieuwe fabrieken te bouwen en we hebben er ook niet de mankracht voor. Daarom besteden we 99 procent van het werk uit aan gespecialiseerde technologie- en bouwbedrijven die projectbeheer en bouwwerken als kerncompetentie hebben.

Werkte Borealis al eerder samen met IREM? Heeft het een goede reputatie?

Borealis: Toen we het contract afsloten, hadden we geen reden om IREM niet te vertrouwen.

Was u op de hoogte van de erbarmelijke arbeidsomstandigheden op het bouwterrein? En van hun huisvesting in Deurne?

Borealis: Borealis kwam pas eind juli via persberichten te weten dat er sprake was van wanpraktijken. Meerdere contacten bij lopende sociale inspecties hebben nooit zulke misstanden aan het licht gebracht. Een woonverblijf van de aannemers, dat Borealis kon bezoeken, bleek van goede kwaliteit. We werden misleid en hebben het werk op het bouwterrein opgeschort.

Wist u dat de werknemers nog geen 7 euro per uur verdienden en tien uur per dag moesten werken, plus één uur pauze hadden?

Borealis: Nee. Ons bedrijf hanteert strikte procedures om ervoor te zorgen dat al zijn medewerkers zich ethisch en conform de wet gedragen. Onze contracten met zakenpartners en aannemers bevatten verschillende waarborgen die hen verplichten alle toepasselijke wetten na te leven, en in het bijzonder de sociale wetten. Het is de verantwoordelijkheid van de contractanten om na te gaan of de Belgische wetgeving wordt nageleefd. Wij zullen daar voortaan strenger op toekijken. Daarvoor hebben we een nieuw conformiteitsteam opgericht dat moet voorkomen dat sommige onderaannemers onvoldoende toekijken op de naleving van de geldende arbeidswetgeving.

En de lonen?

Borealis: Ons bedrijf betaalt onderaannemers op basis van eenheidstarieven voor uitgevoerde werken, niet op basis van uurtarieven voor de individuele personen die op de site werken. De prijzen van de uitgevoerde werken zijn marktconform en variëren naargelang van het type werk dat wordt uitgevoerd.

U wast uw handen in onschuld, maar als hoofdaannemer is Borealis toch mee verantwoordelijk?

Borealis: De contracten met bedrijven zoals IREM zijn rechtstreekse contracten met ons, maar de contracten van Borealis bevatten verschillende clausules die onze onderaannemers verplichten om alle toepasselijke wetten en sociale wetten in het bijzonder na te leven. Het is de plicht van de onderaannemers om alle wetgeving na te leven. In dat opzicht werden we duidelijk misleid door de IREM-groep.

De buitenlandse werknemers met wie Knack sprak, vertelden dat ze elke dag werknemers van Borealis op het bouwterrein zagen om hun werk te controleren. Volgens hen waren ze goed op de hoogte van hun situatie. Klopt dat, of liegen die mensen?

Borealis: Voor zover wij weten, heeft geen van onze medewerkers vermoedens van mensenhandel en illegale tewerkstelling naast zich neergelegd. Interventies en vragen van Borealis-medewerkers aan onze aannemer in de maanden en weken voorafgaand aan de gebeurtenissen eind juli resulteerden enkel in de boodschap van deze aannemer dat ‘alles oké’ was. IREM minimaliseerde de reden voor het onderzoek door de sociale inspectie tot enkele administratieve problemen. Wij werden misleid.

Hoe moet het verder met het bouwterrein?

Borealis: De beëindigde contracten voor zowel erg gespecialiseerde pijpleidingen en mechanische werken, als elektrische voorzieningen en instrumentatiewerken moeten opnieuw worden uitbesteed. Wij hopen de fabriek in de tweede helft van 2024 op te starten.

Onderaannemer IREM: ‘Er is geen vuiltje aan de lucht’

Michele Boniardi is projectmanager in België bij de Italiaanse onderaannemer IREM. Ook hij wast zijn handen in onschuld. ‘Wij behandelen onze arbeiders zeer goed.’IREM wordt nochtans beschuldigd van mensenhandel.

Michele Boniardi: Dat is onzin. Wij houden ons aan alle regels.

De overheid en het gerecht nemen deze zaak zeer ernstig.

Boniardi: Daarom werken wij ook volledig mee. Wij hebben alle gevraagde documenten overhandigd.

Uw arbeiders zijn wel erkend als slachtoffers van mensenhandel.

Boniardi: Is dat zo? Ik heb daarover nog geen mededeling gekregen van het gerecht.

Uw opdrachtgever heeft het contract met IREM verbroken.

Boniardi: Dat klopt, maar we zijn nog altijd in gesprek met Borealis over hoe het verder moet met deze werf.

We spraken met enkele slachtoffers. Zij zeggen dat IREM hen behandelt als moderne slaven.

Boniardi: Kunt u hun namen geven? Dat is onzin. We zorgen voor huisvesting, voeding en ze zijn volledig uitbetaald.

Pas nadat het schandaal in de media kwam.

Boniardi: Alles is betaald.

Het appartementsgebouw dat u huurde voor uw Bengaalse arbeiders, is ondertussen ontruimd wegens niet brandveilig.

Boniardi: Alles leek in orde toen ik het inspecteerde. Wij hebben zelfs voor verf en meubels gezorgd. Ik denk dat het afgekeurd is omdat er een document ontbrak. Dat moet u aan de eigenaar van het gebouw vragen.

Waarom moesten de arbeiders bijna 9000 dollar aan Raj Bhar betalen om in België te komen werken?

Boniardi: Dat is het eerste dat ik daarover hoor. Dat moet u aan Raj Bhar vragen. Het is een onderaannemer van ons.

Partner Content