Factcheck: nee, Frans restaurant niet exclusief voor niet-gevaccineerden

Brecht Castel
Brecht Castel Journalist en factchecker bij Knack

Deze factcheck is uitgevoerd op basis van de beschikbare informatie op de datum van publicatie. Lees hier meer over hoe we werken.

Een video op Facebook toont hoe een Franse restaurantuitbater op gejuich wordt onthaald omdat zijn restaurant een ‘vrije zone’ zou zijn voor ‘ongevaccineerden’. Dat klopt niet: de man liet weten de wet te volgen en dus naar de – in Frankrijk verplichte – gezondheidspas te vragen.

Op 1 augustus deelt iemand een video in de Facebookgroep ‘Nee tegen het vaccin’. De video werd op 29 juli opgeladen door een Servische vrouw. De video van 16 seconden werd al 23.000 keer gedeeld en 2,3 miljoen mensen zagen hem op hun tijdlijn passeren.

In de video zien we mensen de ingang van een restaurant filmen en horen we ze ‘Liberté! Liberté!’ scanderen. Voor de ingang staat een man in koksuniform, en er hangt een A4’tje met daarop onder andere de tekst ‘zone libre’.

Factcheck: nee, Frans restaurant niet exclusief voor niet-gevaccineerden
© Facebook

Volgens de Servische vrouw die de video oplaadde zou op het papier staan – volgens de automatische vertaling van Servisch naar Nederlands door Facebook – dat het restaurant een vrije zone is voor ‘niet-gevaccineerden’. Alleen, dat is niet wat er op het blad staat. We lezen: ‘Tous bienvenus avec ou sans passe sanitaire‘, vertaald: ‘Iedereen welkom met of zonder gezondheidspas’. Dat het restaurant enkel toegankelijk is voor niet-gevaccineerden lijkt dus niet te kloppen. De hele tekst op de A4 is niet leesbaar en de context van de video kennen we ook niet. We proberen die info te achterhalen.

Sinds 9 augustus is de gezondheidspas op veel plaatsen verplicht in Frankrijk onder meer in restaurants. Hij geeft aan of je gevaccineerd bent, immuun bent door een eerdere coronabesmetting of een recente negatieve coronatest hebt.

Factcheck: nee, Frans restaurant niet exclusief voor niet-gevaccineerden
© Facebook

Op het uniform van de man lezen we ‘Le Coup de Fourchette’. Wanneer we dit googelen blijken er verscheidene restaurant met die naam te bestaan, verspreid over Frankrijk.

Factcheck: nee, Frans restaurant niet exclusief voor niet-gevaccineerden
© Google

Een van die restaurants is een restaurant in de Franse havenstad Brest. We vergelijken een foto van dat restaurant op de site Tripadvisor (links) met de video op Facebook (rechts). Een logo (gele kaders), een afsluiting (groene kaders) en een lamp (paarse kaders) komen overeen. Op Google Maps zien we zelfde elementen in de rue de Lyon in Brest.

Factcheck: nee, Frans restaurant niet exclusief voor niet-gevaccineerden
© Tripadvisor/Facebook

Nu we zeker weten dat de video werd opgenomen voor het restaurant Le Coup de Fourchette in Brest zoeken we via Google naar nieuws over dit restaurant.

Factcheck: nee, Frans restaurant niet exclusief voor niet-gevaccineerden
© Google

De Franse nieuwssite actu.fr publiceerde op 28 juli een stuk op zijn regionale pagina over Brest met als titel ‘Chef van Coup de Fourchette: ‘Ik ben tegen de gezondheidspas, maar ik pas de wet toe’‘. Op een foto zien we dezelfde man als in de veelbekeken video. De uitbater van het Bretonse restaurant heet Michel Le Menn.

Een reporter van actu.fr sprak Le Menn op woensdag 28 juli: ‘Zaterdag was er een optocht. Mensen passeerden het restaurant, begonnen te applaudisseren en gaven me een affiche, die ik heb opgehangen. Ik heb emotioneel gereageerd.’ Op zaterdag 24 juli was er een betoging tegen de gezondheidspas in Brest, georganiseerd door de gele hesjes. Volgens verschillende media waren er zo’n 2000 aanwezigen. Restauranthouder Le Menn zegt dus de affiche van een van hen gekregen te hebben.

In het interview met actu.fr benadrukt de restaurateur zich aan de wet te houden: ‘Ik ben inderdaad tegen de gezondheidspas. Het zal moeilijk zijn die toe te passen, maar ik pas de wet toe. Ik heb geen keus.’ De video’s van zijn restaurant die viraal gingen, hebben effect. ‘Door de video denken sommigen dat ze hier kunnen komen zonder gezondheidspas. Gaan ze zeggen dat ik niet meer moedig ben? En komen ze dan mijn restaurant afbreken?’

Jérémy Le Menn, de zoon van uitbater die in de zaak werkt als kok, liet aan France Bleu weten dat de video ‘verkeerd werd geïnterpreteerd’.

Wanneer we op Twitter zoeken naar meer video’s van het restaurant, komen we uit bij beelden in betere kwaliteit.Daardoor kunnen we de tekst onder ‘zone libre’ lezen: ‘Hier respecteren we uw vrijheid, waardigheid en medisch geheim.’ Ook op Twitter klopt het bijschrift niet, want in Le Coup de Fourchette zijn mensen zonder gezondheidspas dus niet welkom.

Factcheck: nee, Frans restaurant niet exclusief voor niet-gevaccineerden
© Twitter

Hetzelfde logo met dezelfde tekst vinden we ook terug op een Facebookpagina. Op 27 juli werd de Facebookpagina ‘Zone Libre’ aangemaakt, die als profielfoto hetzelfde logo gebruikt. Dat sterkt het vermoeden dat de restaurantuitbater inderdaad de affiche kreeg van demonstranten en het wellicht geen eigen initiatief is.

Factcheck: nee, Frans restaurant niet exclusief voor niet-gevaccineerden
© Facebook

Conclusie

De video toont een demonstratie tegen de gezondheidspas in Brest op 24 juli. Restaurantuitbater Michel Le Menn kreeg toen naar eigen zeggen een affiche van de betogers en hing ze op. Hij benadrukt echter de wet te volgen en dus, in tegenstelling tot wat de affiche suggereert, alleen mensen binnen te laten met een gezondheidspas. Bovendien staat er op de affiche niet dat het restaurant alleen toegankelijk zou zijn voor niet-gevaccineerden. We beoordelen het bijschrift bij de video dus als eerder onwaar.

Bronnen

Alle bronnen werden laatst geraadpleegd op 18 augustus 2021.

Krasse uitspraak, straf cijfer of dito feit in de actualiteit gezien? Stuur uw vraag met exacte bronvermelding van het citaat naar factcheck@knack.be

Partner Content