Factcheck: ja, Pfizer-ceo zei in januari dat eerste twee dosissen van het Pfizervaccin een zeer beperkte bescherming bieden tegen de omikronvariant

Pfizer-topman Bourla verdedigt prijs van zijn vaccin © belga
Lotte Lambrecht
Lotte Lambrecht Journalist & Factchecker

Deze factcheck is uitgevoerd op basis van de beschikbare informatie op de datum van publicatie. Lees hier meer over hoe we werken.

Online circuleert een fragment uit een interview met Albert Bourla, de ceo van farmabedrijf Pfizer. In de video zegt de man dat twee dosissen van het Pfizer-vaccin een zeer beperkte bescherming tegen het coronavirus bieden. Dat klopt ook. Bourla had het daarbij specifiek over de omikronvariant van het virus.

Op Twitter circuleert een video waarin Albert Bourla, de ceo van Pfizer, de effectiviteit van het coronavaccin dat zijn bedrijf produceert, minimaliseert. ‘Ceo van Pfizer geeft toe dat “we weten dat 2 doses van het vaccin zeer beperkte bescherming bieden, als die er al is”‘, klinkt het in een van de tweets (hier gearchiveerd). Dat horen we Bourla inderdaad zeggen in de video.

Factcheck: ja, Pfizer-ceo zei in januari dat eerste twee dosissen van het Pfizervaccin een zeer beperkte bescherming bieden tegen de omikronvariant
© Twitter

Behalve op Twitter, circuleert de video ook in Nederlandstalige Telegramgroepen. De Amerikaanse website InfoWars, een website van de Amerikaanse complotdenker Alex Jones, publiceerde dan weer een artikel over het interview (hier gearchiveerd).

Factcheck: ja, Pfizer-ceo zei in januari dat eerste twee dosissen van het Pfizervaccin een zeer beperkte bescherming bieden tegen de omikronvariant
© Telegram

Ook op Facebook vinden we memes terug van het interview (hier gearchiveerd). Het fragment lokt smalende reacties uit, waarin de doeltreffendheid van het vaccin in twijfel wordt getrokken.

Factcheck: ja, Pfizer-ceo zei in januari dat eerste twee dosissen van het Pfizervaccin een zeer beperkte bescherming bieden tegen de omikronvariant
© Twitter

Factcheck: ja, Pfizer-ceo zei in januari dat eerste twee dosissen van het Pfizervaccin een zeer beperkte bescherming bieden tegen de omikronvariant
© Telegram
Factcheck: ja, Pfizer-ceo zei in januari dat eerste twee dosissen van het Pfizervaccin een zeer beperkte bescherming bieden tegen de omikronvariant
© Twitter

We zoeken eerst uit in welke context Bourla de uitspraak deed.

Via een omgekeerde zoekopdracht op Google Afbeeldingen vinden we dat het fragment afkomstig is van een interview dat Bourla op 10 januari 2022 gaf aan Yahoo Finance (vanaf 1:38). Op de website vinden we ook een transcriptie van het interview.

Uit de transcriptie blijkt dat Bourla het heeft over de gebrekkige bescherming van de twee dosissen tegen de omikronvariant. Die variant werd eind 2021 voor het eerst geïdentificeerd in Zuid-Afrika en was in januari al in sneltempo bezig de deltavariant van het coronavirus te verdringen.

Eerst stelt interviewster Anjalee Khemlani de vraag wat de opkomst van de omikronvariant zou betekenen voor de boosters en wat er te verwachten viel van de nieuwe booster die Pfizer aan het ontwikkelen was. Khemlani vraagt of de booster mensen ook tegen de omikronvariant zou beschermen.

Factcheck: ja, Pfizer-ceo zei in januari dat eerste twee dosissen van het Pfizervaccin een zeer beperkte bescherming bieden tegen de omikronvariant
© Yahoo News

Op die vraag antwoordt Bourla: ‘We weten dat twee doses van het vaccin een zeer beperkte bescherming bieden, als ze al bescherming bieden. De drie doses, met een booster, bieden een redelijke bescherming tegen ziekenhuisopname en overlijden. Tegen overlijden helpen de drie doses zeer goed, met mindere bescherming tegen infectie.’

Factcheck: ja, Pfizer-ceo zei in januari dat eerste twee dosissen van het Pfizervaccin een zeer beperkte bescherming bieden tegen de omikronvariant
© Yahoo News

Besmettelijkere variant en dalende bescherming

Bourla deed dus de uitspraak over de omikronvariant van het virus, die toen nog relatief nieuw was. Uit de eerste wetenschappelijke onderzoeken was gebleken dat die omikronvariant een pak besmettelijker was dan de toen nog dominante deltavariant.

Het is al een tijdje algemeen bekend dat de bescherming van de coronavaccins na verloop van tijd afneemt. Onderzoek dat in oktober 2021 was verschenen in het wetenschappelijke tijdschrift The Lancet had al aangetoond dat de bescherming tegen een infectie van het Pfizervaccin in zes maand tijd van 88 procent naar 44 procent was gezakt. Uit hetzelfde onderzoek was wel gebleken dat het vaccin nog altijd bescherming bood tegen een zwaar ziekteverloop en tegen sterfte. Op 25 januari meldde Pfizer dat het bedrijf een nieuwe klinische studie naar de effectiviteit, de veiligheid en de bijwerkingen van een aangepast vaccin had aangevat.

Op 8 december 2021 publiceerde Pfizer een persbericht waarin het bedrijf stelde dat twee dosissen van het vaccin niet genoeg bescherming tegen de omikronvariant bleken te bieden. Bij drie dosissen van het Pfizervaccin zou dat wel het geval zijn, zo bleek uit een labo-onderzoek van Pfizer. Dat stemt overeen met de uitspraken van Bourla in het interview.

Conclusie

Online circuleert een videofragment van Pfizer-directeur Albert Bourla, waarin hij stelt dat de eerste twee dosissen van het Pfizervaccin een zeer beperkte bescherming tegen het coronavirus bieden. Het interview met Bourla vond op 10 januari plaats en ging specifiek over de nieuwe omikronvariant. Uit onderzoek was gebleken dat de eerste twee dosissen van het Pfizervaccin minder bescherming zouden bieden tegen die variant, waardoor een derde dosis belangrijk zou zijn. Heel wat Facebookgebruikers leiden uit het interviewfragment af dat Bourla bevestigt dat het Pfizervaccin of de coronavaccins in het algemeen niet zouden werken. Dat zegt Bourla evenwel niet. Omdat het coronavirus en de strijd ertegen voortdurend evolueren, mag bovenstaande context nooit ontbreken bij de interpretatie van dit soort uitspraken. We beoordelen de claim daarom als eerder waar.

Bronnen

In het artikel vindt u links naar alle gebruikte bronnen.

Alle bronnen werden laatst geraadpleegd op 31 januari 2022

Krasse uitspraak, straf cijfer of dito feit in de actualiteit gezien? Stuur uw vraag met exacte bronvermelding van het citaat naar factcheck@knack.be

Partner Content