VS: Opschudding over drone-aanvallen op eigen burgers

06/02/13 om 04:59 - Bijgewerkt om 04:59

In Washington is er controverse over een gelekte nota met geheime regels voor drone-aanvallen op Amerikaanse burgers die van terrorisme verdacht worden. Barack Obama gaat zijn boekje ver te buiten, zeggen critici.

VS: Opschudding over drone-aanvallen op eigen burgers

© Reuters

Volgens de nota, waarvan het bestaan onthuld werd door de televisiezender NBC, is het gerechtvaardigd om een Amerikaanse staatsburger te doden als een "goed geïnformeerde, hooggeplaatste functionaris" van de Amerikaanse regering besluit dat die "een belangrijke leider" is van Al-Qaeda of een aanverwante groep, "een imminente bedreiging" vormt voor een aanval op de VS en als het "niet doenbaar" is om hem gevangen te nemen.

Grenzen en limieten

De nota, waarvan het bestaan onthuld werd door televisiezender NBC, zorgde voor controverse in Washington. Daar voelen politici van beide partijen zich hoe langer hoe ongemakkelijker over het gebruik van onbemande vliegtuigen om in landen als Pakistan en Jemen al dan niet vermeende terroristen uit te schakelen, zeker als die de Amerikaanse nationaliteit hebben.

Eén en ander zorgt voor onrust in Washington. De nota komt van het VS-ministerie van Justitie, maar draagt geen auteursnaam of datum. Een aantal parlementsleden van beiden partijen hebben het Witte Huis per brief dan ook om verduidelijking gevraagd.

Een groep van elf Democratische en Republikeinse senatoren wil weten of "De macht van de president om weldoordacht Amerikaanse burgers te doen onderworpen is aan de gepaste grenzen en limieten." Senator Rond Wyden, een Democraat uit Oregon, wil meer bepaald weten of er ook Amerikaanse staatsburgers kunnen geliquideerd worden op Amerikaanse bodem.

Al-Awlaki

Aanvallen met drones werden al gebruikt door president George W. Bush, maar Barack Obama voerde ze gevoelig op. Volgens sommige schattingen zijn daarbij tot nu toe tot 4500 doden gevallen, waaronder honderden toevallige omstaanders, vrouwen en kinderen.

Controversieel was de drone-aanval in 2011 in Jemen op Anwar Al-Awlaki, een radicale islamitische predikant die in San Diego (Californië) geboren werd en dus een Amerikaan staatsburger is. Ook diens zestienjarige zoon kwam daarbij om.

Awlaki zou de inspiratie gewest zijn voor een aantal aanslagen, waaronder de mislukte poging in 2009 van de jonge Nigeriaan Umar Farouk Abdulmutallab om een Amerikaans verkeersvliegtuig op te blazen met een bom in zijn onderbroek. Critici van de regering Obama vinden het echter ongeoorloofd dat de VS haar eigen burgers kan doden zonder vorm van proces.

'Verontrustend document'

Hina Shamsi van de American Civil Liberties Union (ACLU), een vooraanstaande burgerrechtenorganisatie, spreekt van een "diepgaand verontrustend document". "Het is moeilijk te geloven dat dit geproduceerd is in een democratie."

Volgens Jay Carney, de woordvoerder van president Obama, is er geen vuiltje ana de lucht. Hij herinnerde eraan dat het Amerikaanse Congres na de aanslagen van 1 september 2001 het licht op groen zette voor het gebruik van geeld tegen Al-Qaeda.

"Onder die autoriteit handelt de president in het belang van de Verenigde Staten en beschermt hij de VS en hun burgers tegen Al-Qaeda."

De onthulling komt er op het moment dat John Brennan, de voormalige terrorisme-adviseur van president Obama zich opmaakt voor een hoorzitting in de Senaat, die hem moet bevestigen als nieuwe directeur van de CIA. Die gaat donderdag door en zo goed als zeker zal Brennan vragen over drones voor de voeten geworpen krijgen. (TV)

Lees meer over:

Onze partners