Trump boycot debat: stommiteit van 'Ducking Donald', of dure flater van Fox News?

28/01/16 om 02:01 - Bijgewerkt om 04:59

Als de wind niet van richting verandert, boycot koploper Donald Trump het debat der Republikeinse presidentskandidaten dat Fox News donderdagnacht organiseert. De Amerikaanse pers raakt het er niet over eens of The Donald hiermee een meesterzet heeft bedacht dan wel een serieuze uitschuiver maakt. Fox News dreigt een boel inkomsten mis te lopen.

Trump boycot debat: stommiteit van 'Ducking Donald', of dure flater van Fox News?

Donald Trump legt aan een menigte in South Carolina uit waarom hij niet aan het debat deelneemt © REUTERS

Het verschil zit voor Donald Trump de perceptie. Zal hij beschouwd worden als een schijterd die bang was om de confrontatie met Fox-journaliste Megyn Kelly aan te gaan, of zag hij gewoon geen voordeel aan het debat?

Zoals bekend had Trump geëist dat Kelly, die hem tijdens het eerste presidentsdebat in augustus kritisch had ondervraagd, dit keer, enkele dagen voor de caucus in Iowa, geweerd zou worden. Ook was het bij de zakenman in het verkeerde keelgat geschoten dat Fox News zijn initiatief om zijn Twitter-aanhang te laten stemmen over zijn deelname aan het debat in een communiqué had geridiculiseerd. Dat communiqué, blijkbaar van de hand van Fox News-baas Roger Ailes, suggereerde dat Trump als president geen regering nodig had, want dat hij zijn Twitter-aanhang wel zou laten beslissen of de afspraak met Vladimir Poetin kon doorgaan. Dat communiqué kwam in reactie op de peiling die Trump op Twitter organiseerde om te kijken of hij naar het Fox-debat zo komen. Ailes, langdurig bevriend met Trump, had er blijkbaar even echt genoeg van.

Maar waarom besloot Trump tot de boycot? Was het uit schrik? Omwille van het communiqué? Uit berekening? Had hij na 6 debatten de buik vol en had hij geen zin in een zevende?

De versie dat Trump uit schrik het debat links laat liggen, hanteren onder meer zijn Republikeinse rivalen. Het kamp van de naaste rivaal, Ted Cruz, spreekt nu systematisch van Donald Duck, niet zozeer een knipoog naar het strip-eendje maar een verwijzing naar de andere betekenis van het woord 'duck', 'dekking zoeken', 'wegduiken'. Enkele uren later had de campagne het afwisselend over Donald Duck en Ducking Donald.

Cruz nodigde deze Ducking Donald uit voor een debat onder hun beidjes.

"Als Donald bang is voor Megyn Kelly nodig ik hem uit voor een debat op jouw show", aldus Cruz tijdens een gesprek in de Mark Levin Show. Cruz voegde toe dat wat hem betreft Trump de moderator mag uitkiezen. De boycot, aldus Cruz, toonde "een gebrek aan respect voor de mannen en vrouwen van Iowa". Hij vond ook dat het debatforfait van Trump feitelijk betekent dat Trump niet geschikt is voor het presidentschap. Want: "Ik verzeker je dat Vladimir Poetin een hoop schrikbarender is dan Megyn Kelly". En nog: "Hoe kan hij opperbevelhebber zijn als hij doodsbenauwd wordt van een tv-figuur?"

'Ik verwed 20 dollar'

Cruz was niet de enige concurrent die Trump tot een onderling duel uitdaagde. Ook bijvoorbeeld Jeb Bush deed dat.

Daarnaast viel er ook voor de hand liggende kritiek te horen van Fox News en andere media, die het ongehoord vinden dat een kandidaat eisen stelt aan wie hem interviewt, of wie een debat modereert.

Vaak luidde de conclusie: hier zet Trump een serieuze pas fout. Amerikanen hebben geen sympathie voor wie een gevecht uit de weg gaat.

Trump laat de mogelijkheid aan zich voorbijgaan om met miljoenen potentiële kiezers te communiceren - wat redelijk onuitgegeven is, en wat woensdag alweer tot scepticisme bij de andere Republikeinse kandidaten leidde. "Ik verwed er 20 dollar op dat hij toch opdaagt", aldus Jeb Bush tijdens een meeting.

"Ik zal niet verbaasd zijn als hij toch opdaagt", aldus de gepensioneerde hersenchirurg Ben Carson, op een andere meeting in Iowa.

Journalisten uitschelden

Degenen die denken dat Trump door weg te blijven een meesterzet heeft bedacht, hebben ook enkele argumenten.

Ten eerste: eigen schuld dikke bult. Fox News hamert al sinds zijn oprichting op de (linkse) vooringenomenheid van de media. Tijdens elke meeting stookt Trump een vuurtje onder de aanwezige journalisten. Hij bestempelt hen als onder meer als "oneerlijk", een beschuldiging die hij weliswaar doorgaans met enige zin voor humor brengt - en het gaat er bij de aanhang in als zoete koek. Van in het begin heeft Trump ook het rechtse Fox News bij de journalistieke booswichten gerangschikt, "onfair", "vooringenomen", "erop uit hem onderuit te halen". In het eerste debat, begin augustus, stelde Megyn Kelly hem hardere vragen dan de concurrenten, vond Trump. Dat was allicht waar, maar het had er ook mee te maken dat Trump ineens de koploper was geworden, en tijdens zijn campagne nog nooit aan kritische vragen was onderworpen. Voor Trump pasten Kelly's vragen in de pogingen van het Republikeins establishment om hem onder de knoet te krijgen.

'Hij controleert de media al'

Deze versie van de feiten werd woensdag luid gebracht door de veteraan van de rechtse talkradio, Rush Limbaugh, die eerst duidelijk maakte dat hij met alle betrokkenen persoonlijk bevriend is: met Megyn Kelly, met Ted Cruz, met Roger Ailes, de baas van Fox News, en ook met Trump.

Trump houdt zich niet aan de regels van de politiek, aldus Limbaugh. Hij volgt zijn eigen regels. En dat wekt wrevel bij de in-crowd, voor wie die regels wel essentieel zijn. "Ik hoor mensen bij Fox zeggen: 'Wie denkt hij wel dat hij is? Hij kan de media niet controleren'. Ik heb nieuws: hij controleert de media al , en dat is ook zijn doel. Hij controleert ze als hij verschijnt en hij controleert ze evengoed als hij niet opdaagt. Hij controleert de media zelfs als hij slaapt. Sinds de Kennedy's is er niemand geweest die iets gelijkaardigs klaargespeeld heeft."

"Nu, herinner je: voor het eerste Fox-debat waren er nieuwsberichten over hoe het Republikeins establishment Trump een kopje kleiner wou maken. Volgens sommigen was dat de eis van grote donoren. Sommigen zegden dat de leiding van Fox News het zo wou. Sommigen zegden dat de partijtop het eiste."

"Dan komt de eerste vraag van Megyn Kelly (over Trumps vrouwenhaat). Geen enkele andere kandidaat krijgt een dergelijke vraag. Hillary Clinton krijgt nooit zo'n vraag. Hij hoort nooit dat Bill Clinton of een andere Democraat zo'n vraag krijgt. En dus antwoordt hij en zegt 'verdomme, ik zal mezelf nooit meer in een dergelijke positie brengen. Waarom zou ik? Ik sta aan de leiding in de peilingen. Waarom zou ik ze willens en wetens nog een kans geven om me onderuit te halen in omstandigheden die zij controleren?'"

'Fox is de achtergelaten bruid'

"Cruz en de anderen spelen volgens de regels van het spel. Trump zegt: 'dat moet ik niet doen. Ik respecteer die lui niet'."

"En daar komt bij dat hij door niet op te dagen het evenement controleert. Fox News gedraagt zich als de bruid die bij het altaar is achtergelaten. Als het aan mij lag: ik zou het na de afzegging van Trump over de andere kandidaten gehad hebben, nieuws genoeg, maar neen, Fox had het vooral over de man die niet wou komen." Trump leidt al in de peilingen en zelfs als hij niet opdaagt, gaat het alleen over hem.

"Nog iets. Ik heb wel duizend keer gehoord dat Trump schrik heeft van Megyn Kelly of van Fox News. Maar er is geen schrik. Hij mijdt de inwoners van Iowa niet. De kerel doet meer tv en radio dan om het even welke kandidaat. Hij heeft meeting na meeting."

"Wat er volgens mij wel speelt, is een verlangen om te controleren, en de bewuste beslissing om hemzelf niet in een situatie te brengen waar anderen hem in een slecht daglicht kunnen stellen. Als ze dat doen als je er niet bij bent, dan valt daar makkelijker mee om te gaan." In zijn uitzending maakte Limbaugh ook melding van de financiële opdoffer die Fox News te wachten staat. "Ik hoorde dat ze hoopten 750.000 dollar per reclameminuut op te strijken, en dat dit nu kan dalen tot 150.000 dollar per minuut".

Dat is ook de mediamacht van Trump: hij brengt kijkers naar de programma's, en advertentiegeld. Media die niet in zijn gunst staan, lijden daardoor verlies.

De boycot van het debat betekent voor Trump blijkbaar geen totale boycot van Fox News. Hij kondigde via Twitter aan dat hij zoals gepland geïnterviewd zou worden in de uitzending van Bill O'Reilly, die andere ster van Fox. O'Reilly haalde alles uit de kast, hamerde zelfs, in wat sommigen omschreven als een smeekbede (zit het geldverlies Fox dan toch dwars?), op de christelijke deugd van de vergeving, maar wist Trump niet op andere gedachten te brengen.

Onze partners