Oekraïne en rebellen bereiken nieuwe wapenstilstand

02/12/14 om 16:00 - Bijgewerkt om 17:52

Bijna acht maanden van bloedvergieten zouden kunnen beëindigd worden nu Oekraïne en pro-Russische rebellen een nieuw staakt-het-vuren zijn overeengekomen.

Oekraïne en rebellen bereiken nieuwe wapenstilstand

Kiev, Oekraïne © Reuters

Oekraïne en separatistische, pro-Russische rebellen in het oostelijke bolwerk Loehansk zijn een nieuw staak-het-vuren overeengekomen. De bedoeling is tot een bredere wapenstilstand te komen die een einde zou kunnen maken aan bijna acht maanden bloedvergieten.

Ondanks een vredesakkoord dat op 5 september door Rusland in Minsk werd gesmeed, hield het conflict tussen beide kampen aan. Gealarmeerd door de spanningen tussen Rusland en het Westen pushten Europese onderhandelaars de recente wapenstilstand.

'Stabiele regio destabiliseren'

Sinds het oplaaien van het conflict in Oekraïne afgelopen februari, vielen meer dan 4.300 doden en heeft de NAVO de defensie opgeschroefd om de satellietstaten van de voormalige Sovjet-Unie te beschermen tegen wat ze beschouwen als de expansionistische dreiging van het Kremlin.

Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken reageerde furieus op die actie en stelde volgens Agence France-Presse in een persbericht dat de NAVO 'de meest stabiele regio ter wereld probeert te destabiliseren' door de defensie van landen zoals de drie kleine Baltische staten op te voeren. Moskou ontkent de separatisten in Oost-Oekraïne te steunen en meent dat het Westen de 'rechtvaardige invloed' van Rusland in het voormalige Sovjetblok tracht te ondermijnen.

Ondertussen kwamen buitenlandministers van de westerse militaire alliantie samen in Brussel om een 'jaar van Russische agressie' tegen de kleinere buur Oekraïne te bespreken.

Ontwapenen

Maar het diplomatieke akkoord is veeleer een resultaat van de groeiende veroordeling van Oekraïens president Petro Porosjenko door zijn eigen burgers omwille van de grote tol van de aanhoudende oorlog.

De Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) meldde dat na een ronde van onaangekondigde onderhandelingen, de grote lijnen van een wapenstilstand in rebellenbolwerk Loehansk werden uitgetekend.

'Iedereen ging in principe akkoord met een totaal staakt-het-vuren langs de volledige contactlijn tussen het Oekraïense leger en diegenen die onder de controle van de Volksrepubliek Loehansk vallen. Dat akkoord zal vanaf 5 december ingaan', verklaarde de OVSE volgens AFP in een statement. In dat bericht staat bovendien dat beide partijen akkoord gaan met het verwijderen van zware wapens vanaf 6 december.

De separatistische leider van Loehansk, Igor Plotnitsky, zei tegen het Oekraïense Interfax-persagentschap dat het akkoord dat uit de gesprekken voortkwam een militaire bufferzone tot stand moet brengen. Die zone 'zal vijftien tot twintig kilometer breed zijn', verduidelijkte hij.

Onderhandelingen Donetsk

Het akkoord dat voor Loehansk bereikt werd, valt samen met nieuwe onderhandelingen over een groter vredesakkoord tussen Oekraïne en rebellen in de industriële regio Donetsk, een tweede bolwerk onder controle van pro-Russische separatisten.

De luchthaven van de stad is in handen van Oekraïense troepen, maar is de laatste maanden het middelpunt van gevechten waarbij dagelijks burgerslachtoffers vallen. Ondertussen heeft het Oekraïense leger echter gezegd een voorlopig akkoord te hebben gesloten met een Russische generaal voor een staakt-het-vuren in de omgeving van de luchthaven.

Een akkoord dat door een separatistische leider uit Donetsk weerlegd wordt, meldt AFP. 'Er is geen sprake van een finaal akkoord voordat alle partijen onderhandeld hebben', stelde de bron. Aan die gesprekken zouden belangrijke Oekraïense militairen en generaal Alexander Lentsov - plaatsvervangend leider van de Russische grondtroepen - deelnemen. 'Ze zullen een einde van de strijd in alle hotspots bespreken', aldus diezelfde bron tegen het persagentschap.

Bombardementen tijdens staakt-het-vuren

Toch hebben vorige vredesakkoorden niet langer dan enkele dagen standgehouden. De gewapende rebellen behoren tot verschillende eenheden en weigeren vaak de bevelen van hun politieke leiders in Loehansk en Donetsk op te volgen.

De Oekraïense troepen steunen ook op vrijwillige strijders - onder wie vele extreme nationalisten die protesten geleid hebben in Kiev, met de omverwerping van het pro-Russische regime in februari als gevolg. Die vrijwilligers weigeren vredesvoorwaarden die al te veel toegevingen aan de separatisten inhouden.

Het is dan ook niet verwonderlijk dat er nog bombardementen volgden in Donetsk na de Oekraïense aankondiging van een voorlopig staakt-het-vuren rond de luchthaven. De burgemeester van de stad noemde de veiligheidstoestand volgens AFP nog steeds 'erg gespannen'.

Onze partners