Obama klopt Romney in laatste debat

23/10/12 om 06:14 - Bijgewerkt om 06:14

In Florida gingen de Amerikaanse presidentskandidaten Barack Obama en Mitt Romney voor de derde en laatste keer in debat. Romney liet zich van zijn zachtere kant zien. Obama trok aan het langste eind.

Obama klopt Romney in laatste debat

© Reuters

De debatten hebben het verloop van de Amerikaanse presidentscampagne grondig beïnvloed. Voor het eerste debat leek Obama op een walk-over af te stevenen. Toen sloeg hij tijdens dat debat een modderfiguur en begon Romney aan een opmars in de peilingen.

Obama won vervolgens debat nummer twee, zij het minder afgetekend, en stopte zo de paniek in eigen rangen, maar niet Romney's remonte.

Dit debat, op twee weken voor de verkiezingen, en met een nek-aan-nekrace in de nationale peilingen, was de laatste keer dat beide kandidaten de kans hadden om zich te presenteren aan een publiek van tientallen miljoenen televisiekijkers.

Bin Laden
Het debat vond plaats in Boca Raton (Florida), op de vijftigste verjaardag van de avond dat president John F. Kennedy de wereld vertelde dat er Russische atoomraketten op Cuba waren aangetroffen, en ging over buitenlands beleid.

Wat dat betrof, was het een thuismatch voor Obama. Als opperbevelhebber van de Amerikaanse strijdkrachten werpt hij in zulke dossiers sowieso meer gewicht in de schaal. Bovendien heeft Obama de scalp van Osama bin Laden aan zijn riem hangen, uiteraard een niet te onderschatten troef.

Tegen de verwachtingen in duurde het een uur voor Obama volop met Bin Laden uitpakte. Romney's thema voor avond was ondertussen dat Obama's buitenlandse beleid de voorbij vier jaar zwakte had uitgestraald. Hij drukte daar keer op keer op, onder andere in de discussie over het kernwapenprogramma van Iran. "Zij zagen zwakte waar ze Amerikaanse strekte verwacht hadden."

Romney beloofde dat hij als president wel vanaf dag één die sterkte zou uitstralen, maar liet zich in dit debat wel van zijn zachter kant zien. Het sabelgekletter waar hij sinds de Republikeinse voorverkiezingen mee uitgepakt had, was vanavond niet te horen.

"Ik feliciteer de president omdat hij Bin Laden heeft uitgeschakeld en omdat hij achter het leiderschap van Al-Qaeda aan gegaan is", zei Romney, "maar we kunnen ons niet een weg uit deze rotzooi doden."

Rode lijn

Romney leek vastbesloten om over te komen als een beheerste leider die de VS niet in nieuwe oorlogen zou storten. Ook in dit debat nam hij dan ook een aantal opvallende bochten.

Tot begin deze maand zei Romney dat de VS troepen in Irak had moeten laten na het einde van de vijandelijkheden. Vannacht stapte hij daarvan af. Romney zei in het verleden ook dat het een slecht idee was om een deadline te zetten op de Amerikaanse aanwezigheid in Afghanistan. Vannacht stelde hij - net als Obama - dat alle Amerikaanse troepen daar in 2014 weg moeten.

Obama ging van het begin af aan in de aanval. Hij verweet Romney dat hij met zijn ideeën over buitenlands beleid stuurloos is. "Ik weet dat u nooit de kans hebt gehad om buitenlands beleid te voeren", gooide hij de Republikein voor de voeten, "maar iedere keer dat u een mening hebt laten horen, was die fout."

Obama, die van Romney vaak het verwijt krijgt dat hij een te lauwe bondgenoot is voor Israel, verwees keer op keer naar de joodse staat en noemde de veiligheid van Israel "een rode lijn voor de VS."

Daarover waren beide mannen het overigens eens. Ook over Libië, Egypte, en Syrië had Romney het moeilijk om aan te tonen hoe hij de zaken anders zou aanpakken dan de president. "Wat u net geboord hebt van gouverneur Romney, is dat hij geen andere ideeën heeft", zei Obama. "En dat is zo omdat wij exact doen wat we moeten doen."

Iran

Obama stelde dat Iran geen nucleaire wapens zou hebben zo lang hij president is en drukte erop dat de Iraanse economie op instorten staat vanwege de economische sancties tegen dat land. Ook daar moest Romney zich bij aansluiten.

"Natuurlijk is militaire actie de laatste optie", zei Romney, die zich in het recente verleden nog als een superhavik opstelde over Iran. "Dat is iets dat ik alleen zou overwegen als alle andere mogelijkheden uitgeput zijn."

Obama stelde dat krantenberichten van de laatste dagen die stellen dat er na de verkiezingen directe onderhandelingen komen met Iran niet kloppen. Alle opties liggen op tafel, zei hij, inclusief militair optreden.

"De klok tikt", zei Obama. "We zullen niet toelaten dat Iran eindeloos doorgaat met onderhandelingen die nergens toe leiden."

Paarden en bajonetten
De oneliner van de avond kwam van Obama. Toen Romney hem verweet dat de Amerikaanse marine minder schepen heeft dan in 1916, zei hij dat het Amerikaanse leger ook minder paarden en bajonetten heeft.

"De aard van onze strijdkrachten is veranderd", zei Obama. "We hebben nu dingen die vliegdekschepen heten, waar vliegtuigen op landen. We hebben schepen die onderwater varen: nucleaire onderzeeërs. Het is geen spelletje slagschip, waar je scheepjes telt. De vraag is: wat zijn onze capaciteiten?"

Merkwaardig: de eurocrisis (een van de grootste bedreigingen voor de Amerikaanse economie) kwam niet aan bod. Over klimaatverandering (volgens het Amerikaanse leger een van de grootste bedreigingen voor de wereldveiligheid) werd evenmin gepraat.

In een peiling van CNN gaf 48 procent van de kijkers Obama als winnaar aan, tegen 40 procent voor Romney. De peiling van televisiezender CBS gaf een veel meer afgetekend verschil. Daar schaarde 53 procent zich achter Obama en 23 achter Romney. 24 procent van de CBS-kijkers zei dat het debat op en gelijkspel geëindigd was. (TV)

Onze partners