New York na moord op agenten: koude oorlog tussen burgemeester en politie

23/12/14 om 00:45 - Bijgewerkt om 00:45

Tussen burgemeester Bill de Blasio van New York en zijn politiekorps loopt de spanning op. Agenten keerden in groep hun rug naar de burgemeester tijdens diens persconferentie over de dubbele moord op agenten in Brooklyn. Ze vinden dat de burgemeester te kritisch is voor zijn politie en dat hij, in de woorden van hun vakbondsvertegenwoordiger, "bloed aan de handen" heeft.

New York na moord op agenten: koude oorlog tussen burgemeester en politie

Bill de Blasio, burgemeester van New York © REUTERS

De 28-jarige Ismaaiyl Brinsley, die zaterdag eerst zijn ex-vriendin verwondde en vervolgens, terwijl hij tegenover omstanders zijn komende actie pochend aankondigde, twee agenten in hun patrouillewagen door het hoofd schoot en doodde, alvorens zelfmoord te plegen, was dan wellicht gestoord, maar hij had zeker de indruk te handelen uit wraak voor recente politieacties. Meer in het bijzonder dacht hij de politie van New York te moeten straffen voor de wurggreep die een agent in juli toepaste op Eric Garner. Die wurggreep kostte het leven aan de zwarte man, die probeerde sigaretten te verpatsen.

Brinsley doodde de agenten Wenjian Liu, 32, en Rafael Ramos, 40, zelf leden van minderheden binnen het korps.

De moord leidde tot begrijpelijke emoties bij collega-agenten, van wie sommigen een verband zagen tussen de vele protesten tegen het buiten vervolging stellen van de agent die Eric Garner in een wurggreep nam en de wraakactie tegen de agenten.

'The talk'

Burgemeester Bill de Blasio had na die vrijspraak voor de agent een bijkomend onderzoek bevolen en een bijscholing voor alle agenten georganiseerd. Hij had verteld hoe hij zijn eigen zoon, voortgekomen uit een gemengd huwelijk, had gewezen op het feit dat er vooroordelen bestaan en hoe hij met agenten moest omgaan - geen onverwachte bewegingen maken, geen weerstand bieden, of lijken te bieden. Dat is wat men in de VS "the talk" noemt, iets wat ouders van zwarte of gekleurde jongeren aan hun kinderen vertellen alvorens die op eigen benen de stad ingaan. De burgemeester verklaarde dus dat ook hij "the talk" had gehad met zijn zoon. Hij toonde sympathie voor de protesten, voor zover die vreedzaam verliepen. En dat waren ze in overgrote meerderheid, al waren er ook oproepen tot geweld, zowel in Ferguson als in New York. "What do we want? Dead cops!" ("Wat willen we? Dode flikken!") werd op enkele kleinere manifestaties in New York gehoord, en de videobeelden werden druk gedeeld.

Volgens Patrick Lynch, hoofd van de politievakbond, hebben die oproepen geleid tot de dood van de twee agenten. "D'r zit vanavond bloed aan vele handen", zo verklaarde hij zaterdagavond. "Zij die opriepen tot geweld onder het mom van protest, die probeerden neer te halen wat agenten in New York City elke dag doen. We probeerden te waarschuwen dat dit niet verder kon, dat het niet gedoogd mocht worden. Het bloed aan de handen begint op de trappen van het stadhuis, in het kantoor van de burgemeester".

Patrick Lynch, hoofd van de politievakbond

Patrick Lynch, hoofd van de politievakbond © Reuters

Ook zaterdag keerden agenten ostentatief de rug naar de burgemeester die een persconferentie gaf.

Gebroken ruiten

Tijdens een bezoek aan een ziekenhuis zou de burgemeester hebben gezegd: we zitten allemaal in hetzelfde schuitje, waarop een agent hem volgens persberichten tegensprak. "Neen, da's niet zo."

Het wantrouwen tussen burgemeester en politie gaat al minstens terug tot diens verkiezingscampagne. De Blasio had zich afgezet tegen het politiebeleid onder de toenmalige burgemeester Bloomberg, tegen politiebrutaliteit, en tegen de breuk tussen de bevolking of een deel ervan en de politie. De burgemeester voerde, in de woorden van vakbondsman Lynch, een "anti-politiecampagne".

De Blasio was, zei hij zelf, een voorstander van de gebroken ruiten aanpak. Als de ruiten hersteld zijn, als het kleine in orde is, wordt de grote criminaliteit bemoeilijkt. In die visie, aldus de politie, was Eric Garner aangepakt. Want er waren klachten in de buurt over de verkoop van losse sigaretten, en hoe minuscuul dat misdrijf ook was, de politie was opgetreden. Maar toen het dan fout liep, weliswaar na een wurggreep die niet paste bij de kleinschalige aanpak, hoorde je de burgemeester niet meer over de gebroken ruiten, en koos hij volgens agenten veel te bruusk de kant van de sigarettenverkoper.

De burgemeester, die de beschuldigingen van de vakbondsman als foutief betitelde, heeft de inwoners van zijn stad opgeroepen om een tijdje "de protesten en alle dingen die we binnen afzienbare tijd zullen bespreken aan de kant te zetten" en in de plaats daarvan alle aandacht te laten gaan naar het ondersteunen van de families van de twee agenten.

Onze partners