Human Rights Watch eist wapenembargo tegen Saoedi-Arabië

25/03/16 om 13:39 - Bijgewerkt om 13:38

Mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW) roept de VS, Groot-Brittannië en Frankrijk op om de wapenleveringen aan Saoedi-Arabië te staken. De actie gaat vooral om de symbolische waarde.

Human Rights Watch eist wapenembargo tegen Saoedi-Arabië

© iStock

"De Verenigde Staten, Groot-Brittannië, Frankrijk en anderen moeten de wapenverkoop aan Saoedi-Arabië opschorten totdat het onrechtmatige luchtoffensief tegen Jemen gestaakt wordt en er een onderzoek wordt bevolen", zegt HRW. Saoedi-Arabië leidt in Jemen een coalitie van acht landen die vechten tegen Houthi-rebellen in Jemen.

Nederland

De kansen op een embargo zijn echter vrijwel onbestaande: de drie landen aan wie de oproep is gericht, hebben een wapenmarkt die goed is voor miljarden dollars omzet en ze zijn toevallig ook drie van de vijf permanente leden (met vetorecht) van de VN-Veiligheidsraad, naast China en Rusland.

Volgens Pieter Wezeman van het Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI) is de kans op een effectieve beperking van wapenimport na deze oproep dan ook minimaal, maar de symbolische waarde ervan mag niet worden onderschat."Het enige voorbeeld van een land dat wel beperkingen oplegde is Nederland, dat in januari aankondigde dat het enkel vergunningen uitreikt voor wapenexport naar Saoedi-Arabië als kan worden aangetoond dat het wapentuig niet zal worden ingezet in Jemen", zegt Wezeman.

Burgerslachtoffers

"Het afgelopen jaar hebben wapen-exporterende landen overtuigend bewijs naast zich neergelegd over de luchtaanvallen van de coalitie die honderden burgerslachtoffers hebben gemaakt in Jemen", zegt Philippe Bolopion van Human Rights Watch.

"Door hun wapens te blijven verkopen aan de bekende overtreder die er weinig aan doet om misbruiken tegen te gaan, maken de VS, GB en Frankrijk zich mee schuldig aan het doden van burgers", zegt hij.

Saoedi-Arabië heeft sterke militaire banden met de drie westerse mogendheden in de vorm van Britse, Franse en Amerikaanse wapenleveringen waaronder gevechtsvliegtuigen helikopters, raketten, tanks en elektronisch wapentuig. Het Saoedische arsenaal omvat Boeing F-15 gevechtsvliegtuigen (aangeleverd door de VS), Tornado gevechtsvliegtuigen (GB), Puma en Dauphin gevechtshelikopters (Frankrijk), Bell, Apache en Sikorsky helikopters (VS), Boeing E-3A Airborne waarschuwingssystemen (VS), Sidewinder, Sparrow en Stinger raketten (VS) en Abrams en M60 gevechtstanks (VS).

Verboden clustermunitie

De door Saoedi-Arabië geleide coalitie die luchtaanvallen op Jemen uitvoert, bestaat uit Bahrein, Koeweit, Qatar, de Verenigde Arabische Emiraten, Egypte, Jordanië, Marokko en Soedan. Het conflict startte een jaar geleden, in maart 2015. Ook de Houthi-rebellen in Jemen worden ervan beschuldigd aanvallen uit te voeren waarbij burgerslachtoffers vallen.

HRW heeft bewijzen verzameld over 36 onrechtmatige luchtaanvallen die aan minstens 550 burgers het leven kostten, en 15 aanslagen met internationaal verboden clustermunitie.

Belangrijke markt voor wapens

Volgens HRW is Saoedi-Arabië de tweede belangrijkste wapenimporteur ter wereld. "Voor Groot-Brittannië is Saoedi-Arabië de belangrijkste afzetmarkt van wapens. Ook voor Frankrijk is het land een belangrijke markt en na inspanningen kwamen daar recent ook Egypte en Quatar bij, de landen die betrokken zijn bij de militaire interventie in Jemen", zegt Wezeman.

De VS heeft in het verleden al laten weten bereid te zijn tot beperkende maatregelen voor de export van wapens, zelfs al zou hen dat inkomsten kosten. De markt van Saoedi-Arabië verliezen, zou echter een te groot economisch verlies betekenen. Belangrijker is wellicht dat de VS de Saoedische actie beschouwt als een belangrijk onderdeel van de inspanningen om de veiligheid te vestigen in de regio. Daarom steunen de Amerikanen de militaire interventie, als onderdeel van hun buitenlandse veiligheidsbeleid. "Er moet veel gebeuren vooraleer Amerika zijn wapenleveringen aan Saoedi-Arabië opschort", zegt Wezeman.

Na consultaties tussen de Verenigde Naties en de verschillende partijen van het conflict werd er eergisteren (woensdag) beslist om de vijandelijkheden in het land te staken op 10 april om middernacht. Dit gaat de vredesgesprekken vooraf die op 18 april zullen plaatsvindenin Koeweit. (Thalif Deen/IPS)

Onze partners