Annelies Van Erp
Annelies Van Erp
Redactrice Knack.be
Opinie

15/05/14 om 06:32 - Bijgewerkt om 06:32

Hoeveel schoolmeisjes moet Boko Haram nog ontvoeren, hoeveel kinderen moet het nog levend verbranden, voor Europa wakker schiet?

'De daden van Boko Haram zijn een aanval tegen de menselijke waardigheid', reageerde de Europese Unie op de ontvoering van 200 Nigeriaanse schoolmeisjes. Luister naar mijn woorden en kijk niet naar mijn daden, want - onbegrijpelijk - Boko Haram, zelfs voor Al Qaida veel te gewelddadig en extreem, staat niet eens op de Europese terreurlijst.

Hoeveel schoolmeisjes moet Boko Haram nog ontvoeren, hoeveel kinderen moet het nog levend verbranden, voor Europa wakker schiet?

Protest tegen ontvoering van Nigeriaanse schoolmeisjes © Reuters

De islamitische organisatie Boko Haram, die in 2002 werd opgericht, zaait al jaren geweld en terreur, voornamelijk tegenover christelijke slachtoffers. De ontvoering van 200 schoolmeisjes half april raakte door de crisis in Oekraïne, nakende verkiezingen in Europa en een verdwenen Boeing, amper wijdverspreid. Maar het ongenoegen over de laksheid van de overheid groeide in Nigeria, en na twee weken bood de Verenigde Staten steun aan om de meisjes terug te vinden.

Helemaal 'populair' werd het onderwerp toen de Amerikaanse presidentsvrouw Michelle Obama op Moederdag een emotionele oproep deed. Ze schaarde zich achter de internetcampagne #BringBackOurGirls waarbij anonieme en minder anonieme mensen op sociale media hun afschuw tonen.

Na drie weken schoot ook de Europese Unie in actie. Begin deze week vergaderden de 28 buitenlandministers van de Unie over de kwestie. De EU steunt het voornemen van de VN-Veiligheidsraad om "gepaste maatregelen" te treffen tegen Boko Haram. "Deze daden zijn een aanval tegen de mensenrechten en de menselijke waardigheid", luidde het in een mededeling.

Delen

Hoeveel gruweldaden moeten er nog gebeuren voor Boko Haram plaats krijgt op EU-terreurlijst?

De EU veroordeelt de daden, maar blijft in de feiten onverschillig tegenover Boko Haram. De Nigeriaanse sekte staat niet op de Europese terreurlijst. Nochtans is een plek op de lijst belangrijk wil de EU efficiënter optreden. Want Boko Haram is niet alleen brutaal en gewelddadig. Ze is bovendien erg rijk, waardoor ze grootschalige acties, als de ontvoering van 200 meisjes kan organiseren. Een plek op de terreurlijst betekent onder meer dat financiële transacties worden gecontroleerd en verdachte bankrekeningen worden bevroren. Want naast geld uit ontvoeringen en diefstal, krijgt de organisatie financiële steun van internationale (extremistische) organisaties.

In de Verenigde Staten, Canada en Nieuw-Zeeland staat Boko Haram al langer op de anti-terreurlijst. En ook de Australische premier, Tony Abott, kondigde na de ontvoering aan dat Boko Haram erkend wordt als terroristische organisatie.

Maar in Europa lukt dat voorlopig nog niet. Naar verluidt zijn de meeste lidstaten wel voorstander van een plaats op de lijst, maar is er voorloping nog "onvoldoende steun", zei de Nederlandse minister voor Buitenlandse Zaken Frans Timmermans in verschillende Nederlandse kranten. Nederlandse diplomaten zijn namelijk al een tijdje bezig met andere Europese lidstaten te overtuigen om Boko Haram goed te keuren als terroristische organisatie.

Alleen vraagt zo'n procedure in Europa tijd en zijn er juridische bewijzen nodig. De VS kan simpelweg met een executive order zeggen, "dat is een terroristische club", maar in Europa is dat volgens Timmermans niet zo simpel.

Een rechter zal zich dus eerst moeten buigen over de honderden doden die Boko Haram jaarlijks op zijn geweten heeft. Naast de gruwelijke ontvoering, vond enkele maanden geleden nog een aanval op een kostschool plaats, waarbij Boko Haram tientallen leerlingen vermoordde. Uit een verslag blijkt dat kinderen werden beschoten, hun keel werd doorgesneden en dat sommigen levend werden verbrand. Wat moet er nog gebeuren voor de EU "voldoende steun" vindt?

Bovendien zorgt een plek op de terreurlijst ervoor dat een veroordeling door de Verenigde Naties eenvoudiger verloopt.

Delen

Bij een aanval door Boko Haram werden kinderen beschoten en levend verbrand. Wat moet er nog gebeuren voor de EU 'voldoende steun' vindt om Boko Haram op de terreurlijst te plaatsen

En ook de symbolische waarde mag niet worden onderschat. Door de sekte aan te duiden als terroristische organisatie, toont Europa dat ze, zonder onmiddellijk over te gaan tot militaire interventie, toch meezoekt naar een oplossing om de organisatie stap voor stap aan banden te leggen.

Net zoals enkele andere landen stuurde België reeds een verkenningsteam richting Nigeria. Deze eenheid kan bijstand verlenen aan de families van de schoolmeisjes en aan de schoolmeisjes zelf van zodra ze worden vrijgelaten. En dat is noodzakelijk. Maar even belangrijk is dat basis van Boko Haram wordt stilgelegd, zodat zulke drama's in de toekomst niet meer voorkomen. De erkenning van Boko Haram als terreurorganisatie is alvast een minimale, maar erg belangrijke bijdrage die Europa kan leveren.

Lees meer over:

Onze partners