Hoe lagen de Griekse kaarten nu weer?

15/06/12 om 20:42 - Bijgewerkt om 20:42

Hoe zijn de Grieken bij deze tweede stembusgang in een maand tijd beland? Herlees hoe het geplaagde volk de kaarten schikte bij de eerste poging.

Hoe lagen de Griekse kaarten nu weer?

© Reuters

De twee Griekse regeringspartijen, de socialistische Pasok en het rechtse Nea Dimokratia, raakten bij de verkiezingen van zondag 6 mei nipt hun meerderheid in het parlement kwijt. Samen waren ze nog goed voor 150 zetels in het 300 zetels tellende Griekse parlement.

De stoere taal van Antonis Samaras, die eerst Pasok uitsloot van een coalitie, werd meteen getemperd. Hij kondigde aan samen met Pasok en zo mogelijk andere partijen een regering van nationale eenheid te willen vormen.

Ook al wezen peilingen in die richting, de overwinning van de extreme partijen wekte verbazing en onrust. De grootste winnaar onder hen was het radicaallinkse Syriza van Alexis Tsipras.

Het meest onrustwekkend was de goede score van de neonazipartij Chryssi Avghi (Gouden Dageraad). Die semi-clandestiene extreemrechtse partij haalde 21 van de 300 zetels in het parlement binnen. En dat hadden de Grieken, en Europa, meteen geweten: de 'Führer' kondigde aan dat "het uur van de angst aangebroken" was.

Tragedie in drie actes

Zoals voorzien in de Griekse grondwet, die stipuleert dat de grootste drie partijen een regering mogen proberen vormen, kwam eerst Nea Dimokratia - die de grootste partij was met 108 zetels - aan de beurt bij die regeringsvorming.

De conservatieven, meer dan dubbel zo groot dan de tweede partij Syriza, mislukten snel. Ook al had hij drie dagen de tijd, toch schoof hij al na enkele uren de formatie-opdracht terug door naar president Karolos Papoulias. Die belaste dan Syriza, met hun 52 zetels de tweede partij, met de opdracht.

Radicaal links faalt

Tsipras kon geen links front vormen met de communisten (KKE) en Democratisch Links om zich te verzetten tegen het Europees besparingsplan en moest ook opgeven. Als laatste aan de beurt was het socialistische Pasok. De vroegere minister van Financiën en huidig voorzitter van Pasok Evangelos Venizelos krijgt op 10 mei, 4 dagen na de verkiezingen, de taak een regering te proberen vormen. Hij weigerde eerder een coalitie met Tsipras.

Technocraten redden het ook niet

Ook Venizelos faalt echter en dus volgt de ultieme poging: president Karolos Papoulias probeert een niet-politieke technocratenregering te vormen. Maar ook dat lukt niet, en dus moeten de Grieken morgen, zondag 17 mei, opnieuw naar de stembus. Voor wat waarschijnlijk de meest bepalende uit hun Europese geschiedenis wordt.

Simon Demeulemeester

Onze partners