Democraten in Iowa: Clinton verslaat Sanders met kleinste verschil: 'Hier en daar besliste kop of munt'

02/02/16 om 06:49 - Bijgewerkt om 12:33

Bij de Democraten claimt Hillary Clinton de overwinning. Het verschil met Bernie Sanders is minder dan een half procent. Op enkele plaatsen werd een munt opgegooid om te beslissen over de uitslag.

Democraten in Iowa: Clinton verslaat Sanders met kleinste verschil: 'Hier en daar besliste kop of munt'

Hillary Clinton: "een zucht van verlichting" © REUTERS

Het ingewikkelde caucussysteem bij de Democraten zorgde niet alleen voor chaotische taferelen in kiesbureaus, maar zorgde ook voor grote vertraging bij de tellingen. Met uren vertraging kon lange tijd geen winnaar aangeduid worden. Met 99 procent van de resultaten binnen lag Hillary Clinton licht voor op Bernie Sanders.

Uiteindelijk claimde Clinton de heel nipte overwinning.

Een van de problemen was dat er geen personeel was voorzien om te tellen op districtsniveau.

De twee topkandidaten gaven een toespraak voor hun aanhang. Hillary zei dat ze "met een zucht van verlichting" de resultaten had bekeken, terwijl Bernie Sanders het resultaat uitriep tot een "feitelijk gelijkspel". In hun toespraken ging het ook over hun verschillen. Clinton noemde zichzelf een "progressieve persoon die dingen gedaan krijgt". Sanders hekelde degenen, en hij citeerde onder meer The Washington Post, die zijn ideeën onrealistisch noemden.

De derde Democraat, Martin O'Malley, die minder dan een procent scoorde, maakte bekend dat hij zijn campagne stopt.

Resultaat beter voor Hillary?

Uit exitpolls blijkt dat het verschil tussen Clinton en Sanders economisch en leeftijdsgebonden was. Hillary scoorde beter bij hoogverdieners, bij vrouwen en bij ouderen, Sanders beter bij de lagere inkomens en jongeren.

Vooraf werd gedacht dat Sanders uitgesproken moest winnen om kans te maken op de nominatie, daar waar Hillary een kleine nederlaag kon verduren. Zij gaat wellicht in de volgende staat, New Hamsphire, een forse nederlaag tegemoet - Sanders staat er ruim 20 procent voor in de peilingen - maar dan komt er een serie staten aan de beurt, onder meer South Carolina, waar Sanders, bij gebrek aan zwarte aanhang, structureel achterligt bij Clinton, en waar zij de peilingen aanvoert. Maar het gelijkspel, terwijl ze enkele maanden geleden in Iowa nog 40 procent voorlag op Sanders, moet toch ook pijnlijk zijn. De lachende gezichten in het Clintonkamp waren maar een ietsje vrolijker dan de lachende gezichten in het kamp van Donald Trump.

Op het vliegtuig naar New Hampshire zei Bernie Sanders dat hij hoopt dat er een onderzoek komt naar de stemming in Iowa. 'Ik hoop dat zo veel mogelijk informatie publiek wordt gemaakt.'

Kop of munt

Het meest opvallende beeld uit de Democratische kiesbureaus was wellicht dat er op sommige plaatsen beslist werd met kop of munt. Dat medewerkers van de partij hier hun toevlucht tot namen, is het gevolg van het ingewikkelde kiessysteem in Iowa.

Organisatorische problemen bij verkiezingen in de VS zijn niet nieuw, getuige bijvoorbeeld het getouwtrek rond de stembiljetten in de staat Florida tijdens de presidentsverkiezingen in het jaar 2000.

In de kleine landbouwstaat Iowa, die maandag de spits van de voorverkiezingen afbeet, hebben de Democraten - in het voordeel van de vroegere First Lady Hillary Clinton - een techniek gehanteerd die bekend is van de aftrap van een voetbalmatch: kop of munt gooien.

De gezaghebbende krant USA Today berichtte dinsdag uitgebreid over een kiesdistrict waar het kamp van Clinton en senator Bernie Sanders elkaar de uitslag betwistten. Er waren 484 deelnemers aan de Democratische caucus ("partijbijeenkomst") in dat district in Ames, maar bij telling van de resultaten bleken er zestig deelnemers te ontbreken die blijkbaar al huiswaarts waren getrokken.

Volgens de complexe berekeningswijze van de Democraten trok de vroegere minister van Buitenlandse Zaken vier afgevaardigden naar zich toe en senator Sanders drie. Eén afgevaardigde was nog te grabbel. Na wat gehakketak adviseerde de partijleiding het pleit door kop of munt te gooien te beslechten. En het muntstuk viel in het voordeel van Clinton. Volgens USA Today speelde zich in zeker twee andere kiestricten eenzelfde bizar scenario af, eveneens in het voordeel van de vroegere senator voor New York.

Bij de voorverkiezingen proberen kandidaten afvaardigden voor de nationale partijconventie voor zich te winnen. Die conventie duidt via een eenvoudige meerderheid de officiële partijkandidaat voor het Witte Huis aan.

Onze partners