7 vragen over het Partijcongres in China

08/11/12 om 10:44 - Bijgewerkt om 10:44

De Chinese communistische partij is aan het belangrijkste partijcongres van het decennium begonnen. Dat congres zal een grote impact hebben op de toekomstige richting van het land. Wat zijn de belangrijkste punten?

7 vragen over het Partijcongres in China

© Reuters

Wat is het Chinese Partijcongres? Het congres vindt elke vijf jaar plaats en is een platform voor de aankondiging van het partijbeleid en personeelswissels aan de top van de partij. Meer dan 2.200 afgevaardigden van over heel het land komen in Peking.

De vergadering is een perfect georkestreerde vertoning van macht en eenheid, maar de werkzaamheden gebeuren grotendeels achter gesloten deuren. Bovendien zijn de échte beslissingen al genomen door de topfiguren nog voor het congres goed en wel van start ging.

Het is niet duidelijk hoe lang de vergadering duurt, maar voorbije congressen duurden traditioneel zeven dagen.

Waarom is het Partijcongres zo belangrijk? Dit 18e Partijcongres is erg belangrijk omdat het een machtswissel doorvoert dat één keer om de tien jaar plaatsvindt. De communistische partij heeft strenge voorwaarden met betrekking tot leeftijd en zeven van de negen huidige leden van het almachtige Staand Comité van het Politbureau - ook wel de regering van het land - worden verwacht af te treden, onder wie president Hu Jintao en premier Wen Jiabao. Onmiddellijk na het einde van het congres zullen de nieuwe leiders aan de pers wotrden voorgesteld. Deze nieuwe leiders zullen de komende 10 jaar China regeren.

Wie worden de nieuwe leiders van China?

De huidige vicepresident Xi Jinping wordt getipt als nieuwe secretaris-generaal van de communistische partij. Daarna wordt Xi wellicht ook president. Wen Jiabao wordt wellicht vervangen door vicepremier Li Keqiang, een bondgenoot van Hu Jintao. Over de andere nieuwe leden van het Staand Comité van het Politbureau is nog niets bekend. Naar verluidt zou het Staand Comité afgeslankt worden van negen tot zeven leden om de werking ervan vlotter te laten verlopen.

Hoe worden de nieuwe leiders geselecteerd? In theorie kiest het Partijcongres de leden van het Centraal Comité, dat op zijn beurt het Politbureau en het Staand Comité, de Chinese regering, kiest. Maar in de praktijk worden de beslissingen door de top van de partij genomen en is het congres niet meer dan een bevestiging van die beslissingen. Onder Mao Zedong en Deng Xiaoping benoemden de hoogste leiders hun eigen opvolgers. Maar nu het tijdperk van Grote Leiders voorbij is, is de selectie van nieuwe leiders een wazig proces van intriges en koehandel tussen verschillende groeperingen binnen de partij. Hoewel Li Keqiang naar verluidt de favoriete kandidaat van Hu Jintao was, werd toch voor Xi Jinping gekozen omdat hij aanvaardbaar was voor iedereen.

Zal er iets veranderen met de nieuwe leiders? Voorstanders van hervormingen roepen de nieuwe partijtop op om dringende hervormingen door te voeren om te vermijden dat de economische en sociale problemen uitmonden in een crisis die de communistische partij aan macht doet inboeten. Toekomstig leider Xi Jinping zou wel oren hebben naar de oproep om maatregelen te nemen.

Wat gebeurt er met de leiders die aftreden?

Voormalige Chinese leiders blijven vaak een grote invloed uitofenen achter de schermen. Nadat Jiang Zemin in 2002 als partijleider aftrad, bleef hij twee jaar lang aan het hoofd van de Centrale Militaire Commissie. Wellicht wordt dit ook de weg die Hu Jintao zal nemen.

Wat weten we écht van het Partijcongres? China begon zich vanaf 1978 steeds meer open te stellen waardoor er nu meer is geweten over het Chinese volk en de samenleving. Maar het politieke systeem in China blijft een duistere bedoening. Zo was de toekomstige leider Xi Jinping enkele weken voor de start van het congres, twee weken spoorloos verdwenen. Officieel werd daar door Peking geen uitleg voor gegeven. (TE)

Lees meer over:

Onze partners