10 gevolgen van een 'brexit'

06/05/15 om 16:39 - Bijgewerkt op 24/06/16 om 08:30

Premier David Cameron hield zijn belofte en organiseerde een brexit-referendum: de Britten hebben ervoor gekozen om uit de EU te stappen. Hier volgen alvast tien mogelijke praktische gevolgen van een Brexit.

10 gevolgen van een 'brexit'

David Cameron tijdens Question Time © REUTERS

Dit artikel verscheen in 2015 en werd geüpdatet.

1) EU verliest macht in VN-Veiligheidsraad

Aangezien het Verenigd Koninkrijk behalve Frankrijk de enige permanente EU-lidstaat is van de VN-Veiligheidsraad zou de EU macht verliezen op het diplomatieke wereldtoneel. Het is onzeker of ze dan dan even sterk haar mannetje kan staan tegen de andere permantente leden: de VS, Rusland en China.

2) De economie van de EU wordt kleiner

De EU zou van 28 naar 27 lidstaten gaan en daarbij 12,7 procent van haar bevolking verliezen. De 28 lidstaten van de EU hadden in 2014 alles samengeteld een bruto binnenlands product van net geen veertienduizend (13.920) miljard euro. Zo'n 2.222 miljard daarvan nam het Verenigd Koninkrijk op zijn rekening. Dat wil zeggen dat de EU na een Brexit zo'n 16 procent van haar economie zou verliezen.

3) De EU verliest het jaarlijkse 'lidgeld' van het Verenigd Koninkrijk

Net als alle EU-lidstaten moet het Verenigd Koninkrijk jaarlijks delen in de werkingskosten van de EU. De meeste lidstaten dragen op die manier zo'n 0,7 procent van hun bruto nationaal inkomen (bni) bij aan de EU. Er zijn nog twee andere soorten 'eigen middelen' die lidstaten bijdragen: de eigen middelen op grondslag van de btw en de traditionele eigen middelen, hoofdzakelijk douanerechten op invoer van buiten de EU. Als het VK uit de EU stapt, verliest die jaarlijks miljarden euro. In 2014 droeg het Verenigd Koninkrijk 13,9 miljard euro bij aan eigen middelen. Dat is net geen 11 procent van het totale budget van 128,4 miljard euro.

4) Naoorlogse stabiliteit in gevaar

Zonder het Verenigd Koninkrijk wordt Duitslands macht in de EU nog groter. Frankrijk raakt dan geïsoleerd en verliest een belangrijke militaire en diplomatieke partner. Anderzijds verliest Groot-Brittannië macht op het wereldtoneel. "Berlijn zou de eerste aanleghaven worden van om het even welke Amerikaanse president, we zouden marginaal worden", zei Mark Leonard daarover in The Guardian. Leonard is directeur van de European Council of Foreign Relations, een pan-Europese denktank.

5) Het VK profiteert niet mee van verdere integratie EU-markt

De EU is de belangrijkste handelspartner van het Verenigd Koninkrijk. De export naar de EU bedraagt zo'n 15 procent van het Britse bruto binnenlands product. Het VK zou hogere handelstarieven moeten betalen voor zijn export en zal niet kunnen genieten van een verdere integratie van de Europese markt.

6) Britten zouden meer betalen voor hun boodschappen

De EU onderhandelt momenteel over het Trans-Atlantisch Vrijhandels- en Investeringsverdrag (TTIP) met de VS en een soortgelijk verdrag met Japan. Mocht het Verenigd Koninkrijk in de EU blijven kan het meegenieten van lagere prijzen (-0,6 procent) en zouden de inwoners jaarlijks 6,3 miljard Britse pond besparen. Dat heeft het Centre for Economic Performance (CEP), een interdisciplinaire onderzoeksgroep van de London School of Economics, berekend.

7) Financieel district 'The City' kan schade oplopen

Als het Verenigd Koninkrijk na een eventuele Brexit niet de nodige wetten en verdragen zou uittekenen en opnieuw onderhandelen, kan dat het land tientallen miljarden euro kosten. Het zou kunnen dat een groot deel van de werknemers en bedrijven Londen verlaat. In totaal werken zo'n 2,3 miljoen (waarvan duizenden in de City) EU-burgers in het Verenigd Koninkrijk en zij zouden gedwongen kunnen worden terug te keren naar het Europese vasteland.

Hetzelfde geldt voor de 1,8 miljoen Britten die in de EU werken en dan naar hun eigen land moeten terugkeren, tenzij Groot-Brittannië en de EU speciale werkvergunningen uitvaardigen. Het is niet ondenkbaar dat Tokio en New York na een Brexit met een groot deel van Londens financiële gezag gaan lopen, net als Parijs en Frankfurt overigens.

8) Strengere immigratiewetten kunnen de spanningen met Ierland heraanwakkeren

Als een Brexit plaats zou vinden kan de open grens die Noord-Ierland met de onafhankelijke republiek Ierland deelt een probleem vormen. Het kan de deur openen voor smokkel om EU-toltarieven op Britse exportproducten te ontwijken. In dat geval komt de invoering van een 'hard border' of versterkte grenslijn aan de orde, wat het gebied weleens kan terugloodsen naar de gewelddadige periode van de Troubles.

Alweer volgens Mark Leonard is er ook een niet te onderschatten economisch belang. 'Ierland is een grotere handelspartner voor Groot-Brittannië dan alle BRIC-landen (Brazilië, Rusland, India en China) samen', zegt Leonard op de website van The Guardian.

9) Britse autosector krijgt klappen

Dat suggereert Tim McNamara, chef politiek bij de Britse nieuwssite Policy Review. Momenteel worden zo'n 8 op de 10 wagens in het Verenigd Koninkrijk geëxporteerd en dat voornamelijk naar de andere EU-lidstaten. Dat multinationals zoals Nissan, Honda en Ford investeerden in het Verenigd Koninkrijk hangt deels samen met het EU-lidmaatschap van het land.

De autoconstructeurs zouden volgens McNamara hun keuzes niet enkel maken uit zuiver economische motieven zoals productiekosten, maar willen ook een gemakkelijke toegang tot de Europese markt.

10) Het Verenigd Koninkrijk valt uit elkaar

Ook dat is een mogelijkheid die Tim McNamara oppert. Vooral in Schotland zou de steun voor de Europese Unie immers groot zijn. De Schotten zouden nog meer dan nu schreeuwen om een referendum over onafhankelijkheid en ditmaal zouden de ja-stemmers de bovenhand halen.

(NC)

Onze partners