Bart Staes (Groen)
Bart Staes (Groen)
Europees parlementslid voor Groen
Opinie

08/05/13 om 18:00 - Bijgewerkt om 18:00

Wat kan Europa voor de jongeren doen?

Bijna een kwart van de Europese jongeren is werkloos. In Griekenland en Spanje zit meer dan de helft van de jongeren zonder werk en ook ons land blijft niet achter.

Terwijl we bezig zijn met het redden van de euro, verliezen we de Europeanen. De meeste Europese jongeren zijn beslist geen anti-Europeanen, maar hun ongenoegen groeit wel met de dag. Ongeruste jongeren dromen niet van institutionele veranderingen en een Verenigde Staten van Europa. Ze willen wel dat Europa een buffer vormt tegen het onbegrijpelijke supermarktgeweld, dat Europa niet louter een neoliberaal project van markt en munt is, voortgedreven door louter technocraten, lobbykantoren en koepels van grote bedrijven.

Belastingontduiking, belastingparadijzen en de strijd tegen fraude en wanbeheer moeten écht aangepakt. Belasting op arbeid moet verschuiven naar belasting op kapitaal. De vennootschapsbelasting moet op Europees niveau geharmoniseerd worden en het Europese budget moet daar terechtkomen waar er het meest nood aan is.

Naast de huidige besparingen, moeten er ook sociale en ecologische maatregelen komen.

Verschillende plannen liggen op de ontwerptafel en sommige, zoals de Youth Guarantee zitten in uitvoeringsmodus. Dit leer-werkgarantieplan verzekert dat elke jongere vier maanden na het verlaten van de school werk heeft, verdere toegepaste opleiding kan volgen of actief begeleid wordt. De 7,5 miljoen jongeren die vandaag in Europa zonder werk of opleiding zitten, krijgen op deze manier terug perspectief.

In het (over)heersende en erg bekrompen maatschappelijke en politieke discours, ook het Europese, is alles momenteel uitgedrukt in economische termen. Alsof het anders waardeloos is. In deze logica hebben de talrijke werkloze jongeren geen waarde, ze kosten alleen maar.

Het moet dus anders!

Er moet erkend worden dat zaken zoals tijd, natuurlijke rijkdom en creativiteit ook een intrinsieke waarde hebben. Deze valideren, kan zorgen voor een veel inclusievere samenleving waaraan ook vaak vergeten groepen mensen kunnen deelnemen. Jongeren kunnen hierdoor veel meer zelf hun leven en toekomst in handen nemen en hoeven niet langer lijdzaam toe te zien. Het maakt onze maatschappij veel minder afhankelijk van 'geld' en puur materiële rijkdom en financiële instellingen verliezen hun monopolie op waarde-creatie.

Utopisch en onhaalbaar? Helemaal niet. Talrijke voorbeelden zoals Time Dollars, LETS, CSA en Torekes tonen dit aan. Deze alternatieven vormen zelfs mogelijke oplossingen voor de vergrijzing en de klimaatsverandering. Een algemeen, open beleid hierrond wordt het best Europees geregeld om concurrentie tussen lidstaten te vermijden en om het project voldoende geloofwaardigheid te geven naar de rest van de wereld.

Een ander aspect behandelt de overgang van grootschaligheid naar kleinschaligheid, maar met een Europese aanpak. Power to the people. Een van de kenmerken van de huidige crisis is een verlammend gevoel van onmacht. Lokale gemeenschappen en korte-ketens vormen een gemakkelijker te bevatten niveau waarop men wel een impact kan hebben. Europa zou dan het lokale niveau kunnen ondersteunen en coördineren. Die coördinatie verzamelt twee van de grootste sterktes van het huidige Europa: enerzijds de onuitputtelijke diversiteit aan lokale omstandigheden en situaties in de EU en anderzijds het huidige communicatietijdperk. Combineer die twee en je krijgt een situatie waarin we, naast economische solidariteit, ook zorgen voor een 'kennis- en sociale solidariteit' waarbij de verschillende gemeenschappen binnen Europa van elkaar kunnen leren. Projecten zoals Erasmus hebben hierop een sterke en positieve impact door vanuit grassroots niveau een draagvlak te creëren voor solidariteit.

De jongeren staan te schreeuwen dat het zo niet verder kan, en ze zijn bereid hier iets aan te doen. Het minste wat Europese beleidsmakers kunnen doen, is de jongeren actief ondersteunen en begeleiden. Ik werk hier graag aan mee!

Bart Staes

Onze partners