Es verdwijnt uit Europa
Es verdwijnt uit Europa
Es verdwijnt uit Europa
Es verdwijnt uit Europa
Es verdwijnt uit Europa
Es verdwijnt uit Europa
Es verdwijnt uit Europa
Es verdwijnt uit Europa
11159539Twee miljoen vierkante kilometer essenbossen al aangetast in Europa. Wat voor cijfers zijn dat nu? Europa in haar totaliteit beslaat dik 10 miljoen vierkante kilometer. Alleen al het aangetaste essenbossengebied beslaat dus al 1/5 van het Europese oppervlak ... Mag ik daar vraagtekens bij stellen?2016-03-23 16:31:03Daniël Vande Veire6825812016-03-23 14:59:382016-03-23 14:59:38NonePas de parutionNormalarticlePlanet EarthKnack.be

Es verdwijnt uit Europa

De es verdwijnt naar alle waarschijnlijkheid uit heel Europa. De boom krijgt te maken met zowel een schimmel als een keversoort, en beide plagen rukken snel op. Problematisch voor de biodiversiteit: als de boomsoort verdwijnt, kunnen volgens de onderzoekers ook meer dan honderd soorten korstmossen, schimmels en insecten verdwijnen.

yesEva Kestemont2016-03-23 15:00:28http://www.knack.be/nieuws/planet-earth/es-verdwijnt-uit-europa/article-normal-682581.htmlhttp://m.knack.be/nieuws/planet-earth/es-verdwijnt-uit-europa/article-normal-682581.htmlhttp://www.knack.be/nieuws/planet-earth/http://m.knack.be/nieuws/planet-earth/
Es verdwijnt uit Europa

De es deed het tot nog toe prima in Europa, en dat had paradoxaal genoeg met luchtvervuiling en de klimaatverandering te maken. De stikstof in luchtvervuiling werkt als meststof voor de es. En omdat de boom goed tegen droogte kan maar gevoelig is voor vorst in het voorjaar, had de klimaatverandering vooral voordelen.

Toch ziet de toekomst er bijzonder donker uit voor de boomsoort, schrijven Britse onderzoekers vandaag (woensdag) in het Journal of Ecology. Ze noemen de "eliminatie van de es" het meest aannemelijke scenario en verwijzen naar het lot van de iep, die in de jaren tachtig grotendeels verdween uit Europa.

Essensterfte

Sinds begin de jaren negentig rukt vanuit het oosten de essensterfte op. Die wordt veroorzaakt door de chalaraschimmel, die eerst de bladeren doodt, dan de takken en vervolgens de hele boom. De schimmel heeft nu al meer dan 2 miljoen vierkante kilometer essenbos aangetast in heel Europa.

Bovenop die schimmel is er ook de essenprachtkever, een glanzend groene kever die net als de chalaraschimmel uit Azië afkomstig is. De kever rukt elk jaar gemiddeld 41 kilometer op in westelijke richting en heeft nu Zweden bereikt. De volwassen exemplaren brengen weinig schade toe, maar de larven boren zich een weg onder de schors en doden de boom.

"Onze Europese es is bijzonder gevoelig voor de kever", zegt hoofdonderzoeker Peter Thomas, hoogleraar Ecologie aan de Keele University. "Het is een kwestie van tijd voor die zich verspreidt over de rest van Europa, inclusief Groot-Brittannië. De kever wordt dan de grootste bedreiging voor de es in Europa, en zal mogelijk nog veel meer schade toebrengen dan de schimmel."

Ecosysteem

Het verdwijnen van de es zal niet alleen grote consequenties hebben voor het landschap, maar ook voor de biodiversiteit, waarschuwen de onderzoekers. Zo'n duizend dier- en plantensoorten zijn ecologisch gelinkt aan de es, waaronder twaalf vogelsoorten, 55 zoogdieren en 239 ongewervelden.

Als de boomsoort verdwijnt, kunnen volgens de onderzoekers ook meer dan honderd soorten korstmossen, schimmels en insecten verdwijnen.

Ook voor de mens heeft de es een belangrijke rol gespeeld in de loop van de geschiedenis. In België, Frankrijk, Nederland en Groot-Brittannië wordt essenhout al sinds het neolithicum gebruikt als brandhout, omdat het ook ongedroogd goed brandt. Essenschors werd ook gebruikt als dierenvoeder en als geneesmiddel voor de mens. Het was populair als scheepshout en werd eeuwenlang gebruikt voor de bouw van muziekinstrumenten. De legendarische Fender Stratocaster, de gitaar van onder meer Jimi Hendrix, is gemaakt uit essenhout. (IPS)

LOWklimaatveranderingopwarming van de aardemilieuEuropaboomsoortBoombiodiversiteit
Hoe hybride populieren hun steriliteit verliezen
Hoe hybride populieren hun steriliteit verliezen
Hoe hybride populieren hun steriliteit verliezen
Hoe hybride populieren hun steriliteit verliezen
Hoe hybride populieren hun steriliteit verliezen
Hoe hybride populieren hun steriliteit verliezen
0570012012-05-24 08:26:152013-08-19 13:34:10KnackPas de parutionNormalarticlePlanet Earth

Hoe hybride populieren hun steriliteit verliezen

Mentorstuifmeel doorbreekt de steriliteit van een hybride populier.

Knack.beauto2012-05-24 08:26:14http://www.knack.be/nieuws/planet-earth/hoe-hybride-populieren-hun-steriliteit-verliezen/article-normal-57001.htmlhttp://m.knack.be/nieuws/planet-earth/hoe-hybride-populieren-hun-steriliteit-verliezen/article-normal-57001.htmlhttp://www.knack.be/nieuws/planet-earth/http://m.knack.be/nieuws/planet-earth/
Hoe hybride populieren hun steriliteit verliezen

De populier is de meest aangeplante niet-inheemse boomsoort in Vlaanderen. Hij is zo talrijk geworden dat hij tot ons landschap is gaan behoren. Vooral de Canadese populier (een kruising tussen de Europese zwarte populier en een Amerikaanse soort) vormt met zijn lange rijen langs wegen en kanalen en zijn geurige vruchten een aangenaam - zij het aangeplant - aspect van onze natuur.

Maar de Canadapopulier is steriel, waardoor zijn expansiecapaciteit beperkt is. Anders zou hij misschien te dominant worden, en lokale soorten in de verdrukking brengen. An Vanden Broeck van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) meldt met een aantal collega's in het vakblad Biological Invasions echter dat een Canadapopulier zijn steriliteit verliest als hij in contact komt met een mengsel van eigen stuifmeel en stuifmeel van de inheemse zwarte populier. Een Canadapopulier produceert weinig eigen stuifmeel.

Vreemd is dat 85 procent van de jonge plantjes die uit deze cocktail sproten, de Canadapopulier als vader had. Het stuifmeel van de zwarte populier helpt de hybride boom dus om zijn eigen voortplantingsbeperkingen te omzeilen. Hoe dat precies gebeurt, is niet duidelijk, maar mogelijk geeft het vreemde stuifmeel groeisubstanties door die de onvruchtbaarheid van het andere stuifmeel opheffen. Mentorstuifmeel noemen wetenschappers stuifmeel dat de steriliteit van collega's kan doorbreken.

Suzanna Lettens van het INBO en haar collega's gebruiken populieren als een maat voor bodemverontreiniging. De bladeren van jonge populieren nemen zware metalen op. De resultaten van hun experimenten, gepubliceerd in het vakblad Science of the Total Environment, tonen aan dat dat proces zo intens kan zijn dat bomen na drie jaar minder zware metalen in hun bladeren opslaan. Dat heeft deels te maken met het feit dat ze slecht groeien, deels met het gegeven dat zware metalen in de bodem na het aanplanten van bomen om verschillende redenen minder toegankelijk worden voor planten. Ze worden dus minder gemakkelijk opgenomen.

Het is bijgevolg nog onduidelijk of populieren aanplanten nuttig kan zijn om met zware metalen vervuilde grond te saneren. (DD)

populierenboomsoort