Ewald Pironet
Ewald Pironet
Senior writer van Knack
Opinie

04/10/10 om 18:45 - Bijgewerkt om 18:45

Serieus blijven

Werkgeversorganisaties en vakbonden zijn in hetzelfde bedje ziek: ze vegen niet voor eigen deur. En dan blijft de stoep heel vuil.

Het was een klein bericht in de krant: het basisloon van Belgische topmanagers is het voorbije jaar sterker gestegen dan de inflatie. Dat bleek uit een onderzoek van organisatieadviesbureau Hay Group bij 257 van de grootste bedrijven in Europa, waaronder een tiental in ons land. In de meeste landen waren de toplonen min of meer gestagneerd. Maar niet zo in Rusland, Spanje, Zwitserland en België.

Het bericht verscheen een paar dagen nadat de Vlaamse werkgeversvereniging Voka haar eisen voor het sociaal overleg van dit najaar had bekendgemaakt: een loonbevriezing in 2011 en 2012 én een indexstop in 2011. Ook de andere werkgeversfederatie, het VBO, sprak zich eerder al uit voor een loonstop. De Belgische topmanagers uit de Hay-studie blijken alvast niet het goede voorbeeld te geven.

Het was een groot bericht in de krant: het Ierse begrotingstekort klimt dit jaar naar 32 procent van het bruto binnenlands product. Dat komt vooral omdat de voormalige Keltische Tijger met massaal veel geld zijn banksysteem moet redden. Ierland pompte al 23 miljard euro in de genationaliseerde Anglo Irish Bank, en die som dreigt nog op te lopen. Het komt erop neer dat de redding van de bank elke inwoner van Ierland 10.000 euro kost, kinderen inbegrepen. En dan zijn er nog enkele andere banken die moeten komen bedelen, zodat de totale factuur dreigt op te lopen tot 50 miljard euro.

In ons land loopt het niet zo'n vaart, maar toch mogen we niet vergeten dat de Belgische overheid 20 miljard in de banken pompte omdat ze dreigden te kapseizen. Dat komt overeen met 6 procent van het bbp. Dat bedrag moet ooit door de banken worden terugbetaald, maar dat zal niet zo vlug gebeuren nu ze aan strengere kapitaaleisen moeten voldoen. Nu lijkt het erop dat sommigen in hun besparingsdrift die 20 miljard bij de burgers wil halen.

Eregouverneur Fons Verplaetse maakt in Knack duidelijk hoe de financiële crisis en de levensnoodzakelijke Belgische overheidssteun aan enkele financiële instellingen de gestage afbouw van onze overheidsschuld brutaal een halt toe riep. Het hoeft dan ook niet te verbazen dat op de Europese vakbondsbetoging van vorige week gescandeerd werd dat 'de banken en speculanten de rekening moeten betalen, niet de werknemers'.

De twee krantenberichten leveren munitie om te argumenteren dat de topmanagers, bankiers en speculanten eerst in hún geldbuidel moeten tasten als het erom gaat de overheidsschuld weg te werken. Ze kunnen niet buiten schot blijven. Het Voka en het VBO zouden ook daar eens op mogen wijzen. Anders is hun pleidooi voor een loonstop niet ernstig en tonen ze weinig verantwoordelijkheidszin.

Maar niemand, zeker de vakbonden niet, mogen zich illusies maken: een inspanning van topmanagers, bankiers en speculanten zal niet volstaan om de huidige crisis op te vangen. Dat is ook wat SP.A'er Frank Vandenbroucke enkele maanden geleden in Knack betoogde: 'Een inspanning van de superrijken zal niet volstaan. Zeer veel mensen uit de brede groep die wij (sociaaldemocraten) tot onze natuurlijke achterban rekenen, zullen een of andere inspanning moeten doen of met aanpassing geconfronteerd worden.' Hij wees er ook op dat daartegenover 'een realistisch perspectief moet staan, dat ervaren kan worden als een faire deal in moeilijke tijden, mét uitzicht op oplossingen.' Daar moeten de vakbonden mee voor zorgen, als ze enige zin voor verantwoordelijkheid hebben.

Ewald Pironet

Onze partners