29/12/11 om 08:31 - Bijgewerkt om 08:31

Prijzenpolitie: pro's maar vooral con's

Economieminister Johan Vande Lanotte (SP.A) verwart in belangrijke mate oorzaak en gevolg als het over het uit de hand lopen van de inflatie gaat.

Prijzenpolitie: pro's maar vooral con's

© Belga

Minister van Economie Johan Vande Lanotte (SP.A) wil de prijsstijgingen binnen de Belgische economie beter kunnen beteugelen, zo meldt hij in een interview met De Tijd. Daartoe wil hij een prijzenpolitie oprichten die moet zorgen voor controle op de prijsstijgingen. Zoals we gisteren al op een rijtje zetten, valt het niet te ontkennen dat België stilaan een structureel inflatieprobleem heeft dat verregaand negatieve gevolgen kan (en zal) hebben.

Er zijn argumenten voor en tegen een versterkte prijzencontrole. Dat de twee grote bierbrouwers tezamen een nagenoeg volkomen parallelle beslissing nemen inzake een substantiële én gedifferentieerde prijsverhoging is minstens verdacht. De Raad voor de Mededinging moet hier zeker haar licht over laten schijnen. Een versterking van de werking van deze Raad is in het algemeen belang zonder meer wenselijk. Maar het zou volkomen fout zijn alle prijsverhogingen over dezelfde kam te scheren.

Prijsverhogingen in competitieve markten horen bij de goede werking van de markteconomie zoals welvaart en jobcreatie. Stopt men dergelijke prijsverhogingen af dan kalft de rendabiliteit van de betrokken ondernemingen af, remt men hun slagkracht en investeringsvermogen en zet men uiteindelijk jobs en welvaart op de tocht, om van de negatieve impact op de publieke financiën nog maar te zwijgen. In het verleden heeft België nog al geëxperimenteerd met striktere prijscontroles (de jaren 1970 en 1980) en daar zijn we sociaaleconomisch eerder bekaaid van af gekomen.

Prijsverhogingen in niet of weinig competitieve markten dienen nauwgezet geanalyseerd te worden door de overheid. Maar die analyse is pas een begin. Van veel groter belang is dat men dan iets doet aan de marktstructuren teneinde de concurrentie te bevorderen en meer marktconforme prijszetting te stimuleren. Veel meer nog dan de biermarkt zou hier de focus op de energiemarkt, en dan vooral de elektriciteitsmarkt, moeten liggen. Het is wel erg opvallend dat met name de socialisten daar moord en brand over schreeuwen als ze in de oppositie zitten maar de andere kant opkijken als ze in de regering zitten. Hopelijk verandert die houding nu.

De grootste lacune in de aanpak van Vande Lanotte schuilt hem echter in het feit dat hij in heel zijn betoog nauwelijks rept over de impact van ons indexeringsmechanisme op de prijsstijgingen. België raakt gevangen in een prijs/loonspiraal. Prijsstijgingen vanuit competitieve en niet-competitieve markten geven aanleiding tot loonaanpassingen - in januari komt er een joekel van een indexaanpassing aan - die op hun beurt prijsstijgingen voeden. De minister van Economie verwart in belangrijke mate oorzaak en gevolg als het over het uit de hand lopen van de inflatie gaat.

Johan Van Overtveldt

Onze partners