Klimaatverandering bezorgt Alaska winterse 'hittegolf'

05/02/14 om 06:00 - Bijgewerkt om 06:01

Terwijl grote delen van Noord-Amerika kreunen onder weer dat boven de poolcirkel thuishoort, is het in Alaska, waar dat normaal is, buitengewoon warm. De temperaturen liggen er 22 graden hoger dan gemiddeld.

Klimaatverandering bezorgt Alaska winterse 'hittegolf'

Abnormaal hoge temperaturen hebben de Richardson Highway in Alaska onder water gezet. © REUTERS

Wat in Alaska deze tijd van het jaar nooit gebeurt, gebeurt dit jaar wel: sneeuw en ijs smelten. Heel wat plaatsen in de noordelijkste staat van de VS hebben hun warmterecords voor eind januari gebroken. Op veel plekken zijn temperaturen gemeten tot vijf, tien, zelfs vijftien graden. Dat terwijl het, als het goed is, moet vriezen dat het kraakt.

Dat is behoorlijk gevaarlijk. Lawines en smeltwater hebben de Richardson Highway, de enige weg naar de stad Valdez, in een rivier herschapen. Skiwedstrijden moesten afgelast worden wegens gebrek aan sneeuw. Het vertrekpunt van de jaarlijkse Yukon Quest-hondenslee-race moest verplaatst worden omdat het ijs op de rivier waar de beesten zouden vertrekken niet dik genoeg was.

Californische zeebries

Satellietwaarnemingen van de NASA tonen aan dat zowat de hele staat met bovengemiddelde temperaturen te maken heeft. Dat komt, zo zegt de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie, omdat een hogedrukgebied dat zich langdurig voor de Amerikaanse westkust geparkeerd heeft warme lucht naar Alaska blaast in plaats van naar Californië, waar hij doorgaans terechtkomt. De staat Alaska is bijgevolg 22 graden warmer dan gemiddeld voor deze tijd van het jaar, putje winter.

Dat alles dus terwijl de rest van de VS te maken krijgt met de ene koudegolf na de andere. De Midwest kreeg in januari tot twee keer toe te maken met een zogenaamde 'polar vortex'. Dat fenomeen zorgt ervoor dat polaire lucht diep zuidwaarts in het Noord-Amerikaanse hartland doordringt. Gevolg: levensgevaarlijk lage temperaturen. Zelfs het Diepe Zuiden van de VS kreeg vorige week een sneeuw- en ijsstorm te verwerken die het leven in Atlanta en een aantal andere steden lamlegde.

Straalstroom

Beide fenomenen zijn volgens klimatologen verschillende kanten van dezelfde medaille. Omdat de temperaturen boven de Noordpool door klimaatverandering de laatste jaren scherp gestegen zijn, is de straalstroom, met zijn straffe winden die zich rondom de pool bewegen en het extreme vriesweer op zijn plaats houden, onstabiel geworden.

Dat zorgt er aan de ene kant voor dat Alaska abnormaal opwarmt en aan de andere kant dat temperaturen die normaal gezien worden waargenomen in Alaska zich nu voordoen in Minneapolis of Chicago, en weer dat normaal is voor die laatste twee in Atlanta en Alabama.

Onze partners