Veronique Goossens
Veronique Goossens
Anker Kanaal Z en opiniemaker Knack.be
Opinie

25/05/13 om 11:12 - Bijgewerkt om 11:12

Over linkse en rechtse denktanken

'Hoog tijd dat we binnenkort een linkse Ivan Van De Cloot hebben', klonk het onlangs in De Standaard, naar aanleiding van de oprichting van een linkse denktank Metis, met marxistische inslag.

De hoofdeconoom van de denktank Itinera Institute moet er eens goed mee gelachen hebben. Deze man denkt niet in links of rechts, gewoonweg omdat wie het nog over links en rechts heeft, nog in een vorige eeuw leeft.

Waar gaat het in wezen om?

De linkerzijde is niet zo opgezet met de "neoliberale" standpunten die Itinera Institute uitbraakt in de media en op andere plaatsen waar het maatschappelijke debat woedt, zoals in het parlement. De denktank heeft het over een efficiënte staat, over inerte vakbonden, over te veel en verkeerde belastingen, over een pensioenspook, over objectiveringen in de gezondheidszorg, en dat zijn uiteraard allemaal zaken die niet in het kraam van de socialisten passen. In dat van de échte socialisten toch niet.

Wat de linkerzijde wél aangenaam vindt aan Itinera is dat die fel van leer trekt tegen de banken. Dat ze nog altijd hun lesje niet hebben geleerd en dat de situatie nog gevaarlijker is dan voor 2008. Dat is dan ook de reden waarom Fortis (nu BNP Paribas Fortis) en Dexia (nu Belfius) de denktank geen geld meer toestoppen, zoals in het begin. En daarmee zijn we beland aan een heikel punt in verband met Itinera Institute. De wazige financiering van de denktank.

Ze ontstond in 2006 omdat een arbeidsmarktspecialist, professor Marc De Vos en een handvol ondernemers met diepe zakken vonden dat een wereld waarin de politiek en de maatschappij alleen maar bezig zijn met de waan van de dag, nood heeft aan reflectie op lange termijn.

Een van die ondernemers zat deze week in de studio van Z-Talk Goossens. Gaëtan Hannecart behoort tot een van de rijkste families van België, die haar geld vergaarde dankzij grondspeculatie en vandaag de grootste particuliere woningbouwer van het land is. Een goede vriend van hem heet Bart Verhaeghe, die u kent van Club Brugge of van het vermaledijde Uplace. Zij stonden elk aan een kant van de wieg van de denktank, maar willen daar liever niet over praten. Want de linkerzijde probeert Itinera maar al te graag het verlengstuk van de ondernemers te noemen. En dus blijft de financiering geheim.

Want u moet niet denken dat dit geld gemakkelijk te vinden is. De denktank produceert meningen en studies aan de lopende band voor 1 miljoen euro per jaar. Op dit ogenblik zijn er ruim 40 financiers die daarvoor tekenen. Iedere wilde weldoener mag ook maar maximum voor 10 procent van het kapitaal intekenen, zo is de huisregel. 'Maar ge moet soms plat op uw buik gaan', zo vertelde me iemand die mensen bij elkaar brengt om fondsen te werven. 'Ik heb af en toe medelijden met Marc De Vos, want ge moet het zo zien, die ondernemer krijgt daar niets voor terug. Het gebeurt geregeld dat Itinera standpunten verkondigt die tégen de belangen van bedrijven ingaan.'

Dat zegt ook Gaëtan Hannecart, die vindt dat Ivan Van de Cloot onzin uitkraamt als hij het heeft over te hoge huizenprijzen.

En dus denken Marc De Vos en zijn equipe in alle onpartijdigheid, wars van links of rechts, wars van België of een opgesplitst land, met een pragmatische kijk op de zaak, zo is de overtuiging bij Itinera en zijn geldschieters. En denkt u maar niet dat de fine fleur van de Belgische bedrijfs- en academische wereld mee over de schouders kijkt van de denkers. De adviesraad, bestaande uit een socialist als Luc Van den Bossche, gouverneur van de Nationale Bank Luc Coene, academica Catherine Verfaille, captain of industry Etienne Davignon, christendemocraat Mark Eyskens, dokter Peter Piot, componist Dirk Brossé, gewezen rector André Oosterlinck, en nog vele andere verlichte geesten, is er alleen voor de galerij. De meesten zijn er maximaal een keer of twee geweest over de afgelopen jaren. Op den duur zat er nog maar twee man aan tafel.

'Ik voel me heel kalm en zuiver', zo zegt directeur van Itinera Marc de Vos. 'Die nieuwe denktank Metis is alvast héél slecht begonnen', maakt hij zich druk. 'Het is niet omdat zij links zijn, dat wij per definitie rechts zijn. Ik ben geen neoliberale, reactionaire zak!'.

Hij hoopt nochtans dat er nog veel van die initiatieven komen. Geld genoeg in het land voor dit soort initiatieven, zo beweert hij. Indien u zich geroepen voelt, u bent welkom.

Véronique Goossens
Gaëtan Hannecart, gedelegeerd bestuurder van Matexi Group, is dit weekend te gast in Z-Talk Goossens op Kanaal Z.

Onze partners