Handboek voor koude dagen

03/03/10 om 00:00 - Bijgewerkt op 30/03/18 om 14:58

De vrees voor een nieuw ijstijdperk maakte de klimatologen midden vorige eeuw decennialang blind voor de opwarming van de aarde. Ook nu we zeker weten dat de zeespiegel stijgt en de planeet opwarmt, is het cruciaal inzicht te hebben in de capriolen van het klimaat op lange termijn. Het boek IJstijd, het complete verhaal is onmisbare lectuur.

Toen Charles Darwin in 1859 zijn On the Origin of Species publiceerde, woedde onder wetenschappers een heftige discussie over het bestaan van een ijstijd die met zijn gigantische ijskappen onze landschappen zou hebben gevormd. Nog in 1830 stelde de gerespecteerde geoloog sir Charles Lyell dat de zwerfkeien in de Alpen en elders vervoerd waren door ijsbergen die de zondvloed had meegesleurd. Maar diverse vondsten in de tweede helft van de negentiende eeuw, waaronder de schedel in de grot in het Duitse Neanderthal en de opgravingen van mensachtigen naast koudeminnende dieren in Zuidwest-Frankrijk, bewezen onweerlegbaar dat in Europa mensen hadden geleefd in bittere kou. Dat de menselijke geschiedenis zich beperkte tot een Bijbelse 6000 jaar was dus niet langer wetenschappelijk te verdedigen. Stilaan werd duidelijk dat de ijstijd bijna 2,5 miljoen jaar lang het decor was geweest van de menselijke evolutie. Toch duurde het nog een tijd voor men besefte dat de ijstijd bestond uit klimatologische pieken en dalen. Voor een betrouwbare datering en omschrijving van deze cycli was het wachten tot midden vorige eeuw, toen de koolstof- en kaliumargondateringsmethode waren geperfectioneerd en een boor werd ontwikkeld die diepzeekernen op de zeebodem kon opzuigen zonder de fijne afzettingen in het sediment te verstoren.
...

Verder lezen?

Lees elke maand gratis 3 artikelen

Ik registreer mij Ik ben al geregistreerd
of

Knack-abonnees hebben onbeperkt toegang tot alle artikelen van Knack

Ik neem een abonnement Ik ben al abonnee

Onze partners