Vrije Tribune
Vrije Tribune
Knack.be geeft hier een forum aan columnisten en gastbloggers
Opinie

30/03/12 om 09:19 - Bijgewerkt om 09:19

Maak jong zijn niet strafbaar

Heeft u ooit: Op de grond gespuwd? In een boom geklommen? Op de leuning van een bank gezeten?

Ik wel alleszins. Ik heb me toen crimineel gedragen, zo blijkt nu. In Leuven en Hasselt zijn bovenstaande gedragingen immers vormen van criminaliteit. Wie zich aan deze overtredingen waagt, riskeert er een Gemeentelijke Administratieve Sanctie (GAS) van 250 euro of 125 euro als minderjarige.

Sinds 1999 kan de gemeente vormen van openbare overlast zoals sluikstorten of hondenpoep beboeten met een Gemeentelijke Administratieve Sanctie. Sinds 2004 ook voor overtredingen uit het strafwetboek (diefstal, bedreiging), kunnen gemeente-ambtenaren vaststellingen doen, en is straffen mogelijk vanaf 16 jaar. De huidige regering wil die leeftijd nog verlagen naar 14, de burgemeesters van Gent en Antwerpen zelfs naar 12 jaar.

Het GAS-systeem moet de 'openbare overlast' aanpakken, maar de wet geeft enkel een zeer vage definitie. Iedereen interpreteert dat begrip anders. Hoe ver die interpretatie kan gaan, zien we aan de wildgroei aan absurde regeltjes. Los van de juridische bedenkingen - is het een rechtstaat waardig om zonder proces of mogelijkheid tot verdediging zomaar iemand te veroordelen voor een misdrijf - die juristen al aanhaalden in Knack over het gebruik van GAS bij overlast, stel ik me vooral de vraag: Waar gaan we naartoe?

De tolerantie voor het hele normale gedrag van kinderen en jongeren, is ver zoek. Het bestaan van regeltjes en boetes criminaliseert jeugdig gedrag. Dit is in strijd met de -voor mij- meest essentiële betekenis van kinder- en jongerenrechten: hen ruimte geven om zichzelf te zijn en te ontplooien. Hen psychische én fysieke ruimte geven om tot hun recht te komen. Onze samenleving moet respecteren wie ze zijn en wat ze doen: spelen, rondhangen, skaten, ... Dat respect verdwijnt als sneeuw voor de zon.

Een voorbeeld: jongeren skaten op een marktplein. En skaten mag daar niet, want de stenen van de trappen brokkelen af. Skaten is dus vandalisme omdat het gebruikte materiaal er niet tegen bestand is. Oplossing? De stad plaatst anti-skatebeugels om de skaters weg te houden. Dat komt dan goed uit, dan zijn de buurtbewoners en eigenaars van terrasjes ook tevreden. Waarom niet kiezen voor een plein met skatevriendelijk materiaal? Maar welke smoes moet men dan bedenken om die jongeren weg te houden van het plein?

"Overlast aanpakken om de leefbaarheid voor iedereen te vergroten" is de slogan waar menig burgemeester graag mee uitpakt. Onder het mom van leefbaarheid fnuiken ze alle vormen van levendigheid in de publieke ruimte. Spelende kinderen en jongeren zorgen net voor bruisende straten en pleinen, voor leven in de stad.
Ik kies met wat gezond verstand voor een wereld waarin spelende kinderen en rondhangende jongeren het teken zijn van een warme samenleving. Spelen hoort bij kinderen, rondhangen bij jongeren. En wat volwassenen die zich zorgen maken en dat alles niet begrijpen, dat hoort er ook bij. Maar GAS-boetes die spelen en rondhangen sanctioneren? Dat niet. Ik wil niet leven in een samenleving die jong zijn strafbaar maakt.

Bart Dhondt, voorzitter Jong Groen Lies Corneillie, ondervoorzitter Jong Groen

Onze partners