Ann Peuteman
Ann Peuteman
Redactrice bij Knack
Opinie

08/01/13 om 15:07 - Bijgewerkt om 15:07

Het einde van het cordon sanitaire?

Het is niet zo vergezocht dat het Vlaams Belang ooit ergens in een meerderheid wordt gehesen. En op den duur zal iedereen vergeten waarom er ooit een cordon heeft bestaan. Iedereen, behalve het Vlaams Belang zelf.

Ze dachten dat ze voorgoed van haar af waren. Nadat ze was neergeschoten, had ze jarenlang in coma gelegen. Dus hoefden haar tegenstrevers zich geen zorgen meer te maken. Dachten ze. Tot ze dan toch nog ontwaakte en hen totaal verraste. Dat is snel samengevat de plot van Kill Bill van Quentin Tarantino. En dat is bijlange niet de enige film waarin een verslagen personage uiteindelijk toch niet uitgeschakeld blijkt. Want als honderd jaar Hollywood ons één ding heeft geleerd, is het wel dat je in alle omstandigheden alert moet blijven.

Nu is het best begrijpelijk dat beroepspolitici niet veel tijd hebben om naar de film te gaan. Vandaar wellicht dat de meesten niet op de hoogte zijn van die Hollywoodwet, en nog al te vaak geloven dat hun tegenstrevers definitief van het toneel verdwenen zijn. Dus laten ze hun waakzaamheid soms nietsvermoedend varen terwijl de concurrentie zich opmaakt voor de tweede ronde.

Dat is meteen de reden waarom steeds meer politici, zoals afgelopen week nog de bijna voormalige christendemocraat Rik Torfs, het cordon sanitaire publiekelijk verwerpen. Waarom nog moeite doen om een schutskring te onderhouden rond een partij die dezer dagen wel erg weinig stemmen behaalt? Waarom een strategie in stand houden die toch niet werkt? Daarbij vergeten ze - zoals geestelijke vader Jos Geysels maar blijft roepen - wat de oorspronkelijke bedoeling van het cordon was: een partij die het gelijkheidsbeginsel niet respecteert verhinderen om aan het beleid deel te nemen. Punt.

Dat het Vlaams Belang destijds groot zou zijn geworden dankzij dat cordon is vaak beweerd maar nooit bewezen. Wel hebben tegenstanders ontegensprekelijk een punt als ze wijzen op de frustratie van Vlaams-nationalistische kiezers die hun stem keer op keer verloren zagen gaan. In die zin heeft Torfs gelijk als hij zegt dat Bart De Wever in wezen een kind van het cordon is. Maar ook dat is - wat sommigen daar ook van mogen denken - geen reden om het neer te halen.

Bij het Vlaams Belang zelf weten ze ondertussen wel wat een goeie film is. Natuurlijk hebben ze de pest in dat ze bij de voorbije gemeenteraadsverkiezingen maar zo'n 8 procent van de stemmen behaalden, maar tegelijkertijd beseffen ze dat we nog niet aan de aftiteling toe zijn. Met andere woorden: het is niet uitgesloten dat de partij straks alsnog overeind krabbelt, in alle stilte aansterkt en dan weer een volwaardig, zij het wat bescheidener rol gaat spelen. Al moet partijvoorzitter Gerolf Annemans dan eerst nog een paar stalletjes uitmesten, zijn rekruten in het gareel krijgen en de boodschap van zijn partij stileren. Beetje Vlaamser dan de N-VA, beetje socialer ook. Want zijn betrachting is natuurlijk wel om klaar te staan op het moment dat Bart De Wever van zijn sokkel valt.

En nee, het is niet uitgesloten dat het cordon sanitaire tegen die tijd aan het uitdoven is. Dat begint dan met een beetje gedoogsteun her en der, verdoken samenwerking om iemand benoemd te krijgen bij het OCMW of in de politieraad. De eerste lokale afdeling die daadwerkelijk met het VB in een coalitie stapt, zal natuurlijk wel op haar donder krijgen van de moederpartij. Niemand wil de geschiedenis ingaan als de partijvoorzitter die het cordon sanitaire heeft doorbroken. Maar de recente gebeurtenissen in Aalst, waar de plaatselijke SP.A tegen de zin van de nationale partijleiding in een coalitie is gestapt met de N-VA van voormalig Vlaams Belanger Karim Van Overmeire, tonen aan dat sommige afdelingen vandaag al niet meer echt onder de indruk zijn van reprimandes uit Brussel.

Het is dus niet zo vergezocht dat het VB op een bepaald moment ergens in een meerderheid zal worden gehesen. En op den duur zal iedereen dan vergeten waarom er ooit een cordon heeft bestaan. Iedereen, behalve het Vlaams Belang zelf.

Ann Peuteman

Onze partners