Wiebelschoenen werken niet

13/02/14 om 15:13 - Bijgewerkt om 15:13

Instabiele schoenen met ronde zolen lijken geen oplossing te bieden voor mensen met lage rugklachten. Een Britse studie vindt geen bewijs voor positieve gezondheidseffecten van de aangepaste schoenen. Gewone schoenen lijken soms zelfs beter.

Wiebelschoenen werken niet

Massai © Reuters

In 1998 bracht het Zwitserse bedrijf Masaï Barefoot Technology - MTB een nieuwe schoen op de markt met een bolronde zool. Deze schoen zou volgens de publiciteit van MTB de elegante manier van lopen en staan op zacht, oneffen terrein van het Afrikaanse Masaï volk imiteren en aanzienlijke voordelen inhouden voor de gezondheid.

Het menselijk lichaam zou, volgens deze publiciteit, niet ontworpen zijn voor het stappen of staan op de harde, vlakke ondergrond waar onze moderne samenleving voornamelijk uit bestaat. Ze noemt de resultaten van haar schoenen indrukwekkend en revolutionair.

Het is maar wat je wil geloven.

Lage rugpijn

Enige tijd geleden verscheen de zoveelste studie in de rij naar de mogelijke gezondheidseffecten van deze wiebelschoenen. Ditmaal ging het over de invloed op lage rugpijn.

Britse onderzoekers gaven 115 mensen met chronische lage rugpijn willekeurig wiebelschoenen of klassieke schoenen mee, met de vraag deze een jaar lang minstens 2 uur per dag te dragen. Uiteraard niet wanneer ze in een zetel of op een stoel zaten, maar wel om te stappen of tijdens staande activiteiten.

Volgens de beweringen van de producent sta je minder vast op wiebelschoenen. Om niet om te vallen, zouden je spieren dus constant lichtjes actief moeten zijn en die lichte spieractiviteit zou tot een correctie van allerlei problemen moeten leiden.

Helaas, voor de producent bleken de mensen die klassieke schoenen met platte zolen droegen, na een jaar minder last te hebben van rugpijn dan hun tegenhangers op wiebelschoenen. Ze waren ook meer tevreden over hun schoenen.

Misleidende boodschap

Onderzoek naar producten wordt vaak gesponsord door producenten. Ook in dit geval en we moeten toegeven dat dit in alle openheid gebeurt en dat siert de producent in kwestie.

Bovendien kan je maar liefst 17 van deze gesponsorde onderzoek via de website downloaden. Maar, wanneer je wat dieper op de zaak ingaat, blijkt er heel wat op deze site niet te kloppen.

Ondanks verschillende onderzoeken zijn er geen degelijke harde bewijzen voor een blijvende belangrijke gezondheidswinst of voor de unieke fysieke voordelen die de producent hardnekkig op de website blijft aanhalen. Integendeel, vaak zijn de voordelen miniem en is er na een tijdje sprake van gewenning en dergelijke meer.

De studies leveren vaak wisselende resultaten op, zijn uitgevoerd met te weinig deelnemers, zijn soms niet gepubliceerd in een tijdschrift of alleen maar voorgesteld als een poster op een congres.

Het spreekt in het voordeel van de producent dat hij onderzoek blijft sponsoren, maar wie geïnteresseerd is om deze schoenen aan te kopen, neemt de publiciteit en de 'wetenschappelijke studies' toch best met een ruime korrel zout.

Leuke verhaaltjes verkopen beter

Er zitten overigens nog meer fouten in dit verhaal. Wat maakt de Masaï en hun wijze van stappen zo uniek en gezond dat wij dit van hen zouden moeten overnemen? Geen idee. Is er enig bewijs dat Masaï minder gezondheidsklachten hebben dan andere volkeren en dat dit aan hun manier van lopen te wijten kan zijn? Neen. Hebben de Masaï misschien bolronde voetzolen? De Masaï liepen op blote voeten of op schoeisel met dunne, harde lederen zolen die in niets gelijken op de wiebelschoenen met bolronde zolen. Lopen de Masaï alleen maar op een zachte ondergrond? Neen, in hun leefomgeving komen eveneens harde ondergronden voor, zoals rotsbodems en zand is niet altijd zacht. Zand kan behoorlijk hard zijn.

En zo kunnen we nog wel een tijdje doorgaan met pertinente vragen. Kortom, het verhaal van de Masaï leest lekker en doet mensen dromen. Dat is alles.

Gelukkig veroorzaken MBT's, voor zover wij weten, geen ernstige problemen. Dus als je graag MBT's koopt en het geweldig schoeisel vindt, voor ons niet gelaten. Maar verwacht er geen wonderen van.

Onze partners