Marleen Finoulst
Marleen Finoulst
Hoofdredacteur Bodytalk en arts
Opinie

17/09/15 om 14:39 - Bijgewerkt om 14:38

'We moeten gezondheidstaks een kans geven'

'We moeten de gezondheidstaks een kans geven. We hebben geen keuze meer. De obesitasepidemie berokkent zeer veel leed en kost handenvol geld', schrijft Marleen Finoulst, hoofdredacteur van Bodytalk.

'We moeten gezondheidstaks een kans geven'

© Science Photo Library

Om de loonkosten te verminderen, moet de belasting op arbeid in de toekomst naar omlaag. Dus moet de overheid andere inkomsten bedenken. De effecten van die verschuivingsoperatie, waarover afgelopen zomer veel inkt vloeide, zullen we hoe dan ook voelen in de komende jaren. Zo is de btw op elektriciteit vanaf 1 september alweer gestegen van 6 naar 21 %. De roerende voorheffing op spaarproducten, uitgezonderd de spaarboekjes, verhoogt eveneens en de veelbesproken kaaimantaks voor rijke burgers met vermogens in buitenlandse constructies is nakende. De accijnzen op tabak, alcohol en diesel zullen opnieuw stijgen.

Delen

We moeten gezondheidstaks een kans geven

Naast die rist maatregelen is er ook een gezondheidstaks op komst: ongezonde voeding, waaronder suikerhoudende softdrinks, wordt duurder. Het heeft veel voeten in de aarde gehad om een vet- en suikertaks op te nemen in de taxshift, maar in juli was het dan eindelijk zover. De gezondheidstaks zou 150 miljoen euro moeten opbrengen, stelt de federale regering. Te weinig om een gedragsverandering te realiseren, reageerden de ziekenfondsen. Dat is volgens econoom Andreas Tirez, kernlid van denktank Liberales, dan weer niet erg. In de zomer blogde hij op Knack.be dat ook de gezondheidstaks zijn steentje bijdraagt tot de vermindering van de belasting op arbeid. En jobs creëren is toch het eerste doel van de taxshift?

Industrie biedt weerwerk

Hoe duur ongezonde voeding moet worden, opdat consumenten gezonder zouden gaan eten, weten we vandaag niet. Vermoedelijk komt er op een bepaald moment wel een kentering, maar hoe hoog je de lat daarvoor moet leggen, weet niemand. Een te hoge belasting botst overigens op kritiek uit een andere hoek: het zou de ongelijkheid vergroten. Ook dat mogen we niet vergeten. België is niet het enige land dat een gezondheidstaks invoert. In de Europese Unie hebben Denemarken, Finland, Frankrijk en Hongarije al met vet- en/of suikertaksen geëxperimenteerd. Denemarken beet in oktober 2011 de spits af met een vettaks, waarbij voedingsproducten rijk aan verzadigde vetten gemiddeld 2,15 euro per kilogram duurder werden. De fel besproken maatregel werd een jaar later weer afgevoerd, zonder resultaat.

Het spreekt vanzelf dat de industrie niet is opgezet met zulke heffingen en veel weerwerk biedt. Finland heeft ondertussen wel een bescheiden suikertaks, die gesuikerde frisdrank bijvoorbeeld 0,22 euro per liter duurder maakt en andere suikerrijke producten, zoals roomijs, 0,95 euro per kilogram. Frankrijk is nog bescheidener, met 0,07 euro taks per liter gesuikerde frisdrank. In Hongarije wordt met verschillende bedragen geëxperimenteerd. Het is nog te vroeg om na te gaan welke effecten dat genereert.

'We moeten gezondheidstaks een kans geven'

© Thinkstock

In haar Nutrition Action Plan 2015-2020 steunt de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) de landen die economische maatregelen treffen om ongezonde voeding te belasten en het aanbod van gezonde waren, zoals groenten en fruit, aantrekkelijker te maken. Ook wij moeten de gezondheidstaks een kans geven. We hebben geen keuze meer. De obesitasepidemie berokkent zeer veel leed en kost handenvol geld. Niemand is graag obees en iedereen weet dat gezonde voeding, met een zeer beperkte consumptie van producten met toegevoegde suikers, de sleutel is voor een gezonder leven. Maar de kloof tussen weten en doen is groot.

Laten we hopen dat gezondheidstaksen ook bij ons snel ingang vinden en bereiken wat preventie- en informatiecampagnes niet vermogen: de consumptie heroriënteren naar gezondere keuzes.

Onze partners