Belgen slikken te veel antidepressiva: 'Betaal psychotherapie terug'

13/08/13 om 10:59 - Bijgewerkt om 10:59

'We leven in een maatschappij waar voor elk pilletje een nieuwe ziekte of een nieuw syndroom wordt uitgevonden,' zegt dr. Rufy Baeke, ondervoorzitter van het Syndicaat van Vlaamse Huisartsen.

Belgen slikken te veel antidepressiva: 'Betaal psychotherapie terug'

De commissie Psychofarmaca en Psychostimulantia moet huisartsen leren omgaan met psychofarmaca. Dat moet het overgebruik van die middelen in ons land helpen terugdringen. Een nobele doelstelling, die evenwel niet bereikt kan worden door enkel aan de eerste lijn te morrelen.

'Huisarts moet pillengebruik afremmen', titelt de krant De Morgen vandaag op haar voorpagina. De nog op te richten commissie Psychofarmaca en Psychostimulantia zal onder meer huisartsen onderrichten in het voorschrijven van psychofarmaca. "Want", zo stelt prof. Geert Dom (Universiteit Antwerpen), voorzitter van de Vereniging voor Psychiatrie, "ze zijn vaak niet zo goed opgeleid in het behandelen van psychische problemen".

Kop van Jut

Wat verder in de krant zwakt professor huisartsengeneeskunde Thierry Christiaens (UGent) die uitspraak van Dom wel wat af. "Dat klopt niet voor huisartsen die de voorbije tien, vijftien jaar zijn afgestudeerd", nuanceert hij. Een opmerking die in het verkeerde keelgat schiet bij dr. Rufy Baeke, ondervoorzitter van het SVH. "Het verbaast me dat prof. Christiaens een onderscheid maakt qua leeftijd. Telt de ervaring van een huisarts dan misschien niet mee?"

Het is jammer om te moeten vaststellen dat huisartsen opnieuw met de vinger worden gewezen in de algemene pers. Het lijkt wel of zij sneller naar hun voorschrijfpen grijpen dan Lucky Luke naar zijn revolver. De cijfers van het Riziv zijn inderdaad onrustwekkend: sinds 2004 steeg het gebruik van antidepressiva met 40%, van antipsychotica met 50%. En ook in piepjonge lagen van de bevolking wordt volop pillen geslikt voor 'psychische problemen'. Maar achter die pillenhonger gaat meer schuil dan enkel de instelling van huisartsen.

Pillenmaatschappij

Mensen verwachten een kant-en-klaaroplossing voor elk probleem, of dat nu fysiek dan wel psychisch is. En liefst van al willen ze er zelf zo weinig mogelijk voor doen. Ideaal? Een pil. "We leven in een maatschappij waar voor elk pilletje een nieuwe ziekte of een nieuw syndroom wordt uitgevonden", klaagde SVH-voorzitter Herman Moeremans vorige week al terecht aan. "En met allerlei 'onschuldige vitamines' dwingen we onze patiënten steeds meer tot polyfarmacie."

Uiteraard kunnen huisartsen die attitude wat proberen af te zwakken bij hun patiënten. Maar het probleem situeert zich allesbehalve alleen in de eerste lijn. Moet bijvoorbeeld ook de groep specialisten niet 'opgeleid' worden? Psychiaters schrijven hun patiënten vaak sneller en meer psychofarmaca voor dan huisartsen. "Bovendien doen huisartsen vaak niets meer dan het verlengen van de medicatie die specialisten hebben opgestart", voegt dr. Baeke eraan toe.

Psychotherapie terugbetalen

En wat gedacht van de langverwachte erkenning van psychologen? Omdat psychotherapie nog altijd niet terugbetaald wordt, slaat een niet onaanzienlijk aantal patiënten het bezoek bij de psycholoog over om meteen naar de psychiater te stappen. Ook daar ligt een belangrijk wapen om de overconsumptie van psychofarmaca terug te dringen.

In april van dit jaar sprak Koen Lowet, sectorverantwoordelijke klinische psychologie van de Belgische Federatie van Psychologen, nog de hoop uit dat de erkenning van klinisch psychologen niet lang meer op zich zou laten wachten. Want, zo liet hij weten, minister van Volksgezondheid Laurette Onkelinx (PS) had openlijk een voorstel daarover van Minister van Middenstand, KMO's, Zelfstan­digen en Landbouw Sabine Laruelle (MR) ondersteund. Misschien wordt het tijd om daar effectief werk van te maken, in afwachting van de oprichting van de commissie Psychofarmaca en Psychostimulantia dit najaar?

Tijs Ruysschaert

Onze partners