18/09/12 om 10:12 - Bijgewerkt om 10:12

Eurocrisis: Madrid gokt zich in de problemen

Spanje poogt het eigen voordeel te maximaliseren maar dreigt het deksel op de neus te krijgen.

Eurocrisis: Madrid gokt zich in de problemen

© reuters

Na enkele dagen van euforie is het back to reality voor de eurozone. Na vrijdag en gisteren gaan ook deze ochtend de rentevoeten voor Italië en vooral voor Spanje terug de hoogte in. De oorzaak daarvan is de onduidelijkheid die op het vlak van de besluitvorming binnen de eurozone weer snel de bovenhand neemt (cfr. de babylonische discussie over de bankensupervisie) en vooral de houding van de Spaanse regering.

Wat is er aan de hand in Madrid? De Spaanse banken verliezen massaal deposito's omdat de Spanjaarden absoluut geen vertrouwen hebben in hoe de zaken verder gaan evolueren en dus en masse hun centen naar veiliger oorden versassen. De eurocrisis blijft onverminderd aan de orde en de Spaanse economie is de onduidelijke lijn tussen recessie en depressie echt wel aan het overschrijden.

De regering van premier Rajoy aarzelt om Europese hulp te vragen omdat ze het politiek absoluut niet ziet zitten om bijkomende beleidsingrepen vanuit Europa (lees in de Spaanse retoriek; vanuit Duitsland) opgelegd te krijgen. Wat de regering Rajoy wil, is dat vanuit het Europees stabiliteitsfonds (ESM) rechtstreeks een herkapitalisering van de Spaanse banken wordt gedaan. Rechtstreeks vanuit het ESM: dat zou betekenen dat de Spaanse overheid geen verantwoordelijkheid draagt voor de geïnjecteerde bedragen en ze dus zeker ook niet moet mee opnemen in de Spaanse overheidsschuld.

Duitsland en enkele andere Noordelijke landen zijn virulent tegen een dergelijke gang van zaken. Bovendien is het sowieso een gegeven dat aan de Spaanse wens enkel maar tegemoet zou kunnen gekomen worden in het geval het Europees toezicht op de banken volledig operationeel zou zijn. Vandaar de wens van Spanje, daarin niet toevallig gesteund door Frankrijk en Italië, om de Europese bankenunie tegen 1 januari 2013 operationeel te hebben. De Duitse minister van Financiën Schäuble veegde dat perspectief reeds als compleet onrealistisch van tafel.

De houding die Madrid aanneemt, stoelt nog op een nader element. Reeds lang dringt de regering Rajoy aan op onvoorwaardelijke interventies vanwege de Europese Centrale Bank (ECB) ten voordele van landen die hun rentes zien stijgen en voor wie de toegang tot de geldmarkten wat penibel wordt. Ook nadat ECB-voorzitter Mario Draghi op 6 september zijn plan inzake voorwaardelijke interventies ontvouwde, bleef de regering Rajoy aandringen op onvoorwaardelijke interventies.

Het is nu duidelijk, zo vernemen we ook binnen de ECB, dat Madrid gokt. De rentes lopen terug op waardoor Madrid het budgettair sowieso moeilijker krijgt. Laat de ECB betijen dan loopt ze het risico dat de eurocrisis weer in alle hevigheid oplaait en ook een land als Italië zwaar in de problemen komt. Madrid daagt de ECB uit. "Durven jullie het aan de zaken dermate te laten escaleren?", zo lijkt men vanuit Madrid voor de voeten van Frankfurt te gooien. Benieuwd hoe deze High Noon gaat aflopen.

Johan Van Overtveldt

Onze partners