07/08/13 om 13:53 - Bijgewerkt om 13:53

De economische handleiding bij Al Qaeda

Net als zijn voorganger Osama Bin Laden is ook de huidige leider van Al Qaeda, Ayman al-Zawahiri, doordrongen van het verlangen om het Westerse economische systeem ten gronde te richten.

De economische handleiding bij Al Qaeda

© Reuters

Net als zijn voorganger Osama Bin Laden is ook de huidige leider van Al Qaeda, Ayman al-Zawahiri, doordrongen van het verlangen om het Westerse economische systeem ten gronde te richten. De jongste terreurdreigingen passen perfect in dat kader.

Er valt niet te ontkomen aan de vraag of er een verband bestaat tussen de Snowden-onthullingen en de nefaste impact daarvan op de reputatie van het veiligheidssysteem van de VS rond de NSA (National Security Agency) enerzijds en de plotse heisa rond een nieuwe en klaarblijkelijk erg gevaarlijke aanslagdreiging vanwege de terreurgroep Al Qaeda anderzijds.

Uiteraard komt het de NSA-ers en aanverwanten erg goed uit dat alle aandacht nu naar die nieuwe terreurdreiging gaat maar tegelijk zouden alle betrokkenen, met president Obama op kop, toch enorme risico's lopen met te veel fabricaties en verzinsels in het rond te strooien naar aanleiding van deze story. Het is duidelijk dat de Amerikaanse pers op scherp staat en dan kan het Washington-establishment zich niet te veel buitensporigheden veroorloven.

Hoe het ook zij, waar niet kan aan voorbij gegaan worden is de opmerkelijke timing qua economische omgeving van deze nieuwe forse commotie rond een mogelijk nieuwe, ophefmakende aanslag van Al Qaeda. Het wordt al te vaak uit het oog verloren dat de islamistische fundamentalisten van het Al Qaeda-netwerk een heel uitgesproken financieel-economische agenda koesteren. De weg naar het islamitische paradijs op aarde loopt volgens de kopstukken van Al Qaeda onvermijdelijk langs de vernietiging van het kapitalistische Westerse systeem. Ze kregen de Sovjets economisch en financieel op de knieën, dus ook met de Amerikanen en hun Westerse lakeien ging dat lukken. Het boek Bin Laden's Legacy (2011, John Wiley and Sons) van David Gartenstein-Ross, directeur van het Center for the Study of Terrorist Radicalization, is één van de vele publicaties waaruit die Al Qaeda-insteek zeer duidelijk blijkt.

Zowel oprichter Osama Bin Laden als Ayman al-Zawahiri, de Egyptische arts die enkele weken na de uitschakeling van Bin Laden op 2 mei 2011 de leiding van het netwerk overnam, waren en zijn zeer expliciet over hun economische drijfveren. Typerend was de uitsprak van Bin Laden in een videoboodschap van eind 2004: "We zullen het Amerikaanse financiële gedrocht laten doodbloeden. We vechten een heilige strijd uit met het Westerse economische model".

Reeds in 2001 gewaagde hij in een interview met een Pakistaans journalist over "de tekortkomingen van het Westers financieel systeem" welke door de jihadi's dienden aangegrepen te worden voor verdere acties gericht op vernietiging. Het begrip "Financial Jihad" duikt slag om slinger op op extremistische websites. Ook al-Zawahiri heeft het voortdurend over de noodzaak tot "ondergraving van het Westers economisch systeem" en aanslagen "vooral gericht op de economische infrastructuur van het Westen".

Gegeven die aandacht voor het financieel-economische was de timing van de aanslagen van 9/11 allicht geen toeval. De Westerse economie was nog volop de klap van het uiteenspatten van de dot.com-zeepbel aan het verwerken toen de Al Qaeda-vliegtuigen toesloegen in Washington en New York. De economische groei in de Westerse landen lag in 2000 nog op 3,9% en viel dan scherp terug tot 1,2% in 2001 en 1,6% in 2002. Zeker de aanslagen op de Twin Towers hielden ook heel duidelijk de boodschap in dat Al Qaeda letterlijk en figuurlijk het hart van Westerse financiële systeem, namelijk Wall Street, kon raken. De onzekerheid gecreëerd door de aanslagen van 9/11 droeg in belangrijke mate bij aan het moeilijke herstel na de dot.com-burst.

Ook vandaag overheerst nog altijd onzekerheid, niet enkel in de Westerse economieën maar ook in die van belangrijke opkomende landen als China, India en Brazilië. Die onzekerheid heeft te maken met blijvende en zelfs toenemende onduidelijkheid inzake het beleid omtrent de schuldenbergen die zich overal hebben opgestapeld, omtrent de verdere evolutie van de eurocrisis en omtrent het toekomstige pad van het monetaire beleid in de belangrijkste economieën van de wereld. Het valt op dat veel van deze beleidsproblemen in belangrijke mate samenhangen met het stimuleringsbeleid gevoerd vanaf het begin van de 21ste eeuw, een beleid dat met name als gevolg van de 9/11-aanvallen verder geïntensifieerd werd, zeker in de VS.

De nieuwe terreurdreigingen houden het risico in dat de reeds nadrukkelijk aanwezige onzekerheden nog verder aangescherpt worden. Het ontluikende economische herstel zou daar heel makkelijk en snel de kop kunnen door ingedrukt worden, zeker als er effectief één of meerdere aanslagen zouden volgen die qua schade en/of verrassingseffect een diepe indruk zouden maken op de publieke opinie. De opties van het Westen, maar ook van landen als China, om met het beleid toegepast tijdens het eerste decennium van 21ste eeuw te reageren op zulke nieuwe tegenslagen, zijn zeer aangetast geraakt. De "doodbloed"-strategie waar Bin Laden het in 2004 over had krijgt dan wel heel reëel vorm.

Onze partners