'Verzwaar studie Nederlands'
maandag 12 december 2011 om 09u51
In het jongste nummer van Ons Erfdeel roept René van Stipriaan op om de neerlandistiek opnieuw te herwaarderen.
'Een verzwaring van de studie. En dan niet een beetje, maar aanzienlijk.' René van Stipriaan pleit in Ons Erfdeel (4) ervoor dat de neerlandstiek, de academische studie van de Nederlandse taal en literatuur, meer ter harte wordt genomen.
Als verantwoordelijke voor de website van de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren merkt Van Stipriaan dat de site jaarlijks meer dan twee miljoen unieke bezoekers aantrekt die tezamen meer dan dertig miljoen webpagina's bekijken. Tegelijk bloedt zijn hart. Want als afgestudeerd neerlandicus merkt hij dat de academische studie van het Nederlands meer en meer in het gevaar komt door drastische besparingen en door een slecht ingevuld curriculum dat nauwelijks een meerwaarde biedt voor de geïnteresseerde leek.
Van Stipriaan wil opnieuw 'een commandotraining voor neerlandici', zoals hij zijn bijdrage in Ons Erfdeel provocerend noemt. Hij wil niets meer dan een 'een terugkeer naar de top'. Als student eind jaren zeventig merkte hij dat de neerlandistiek vanaf dan begon te stagneren. Niet alleen het academische personeel nam af, maar ook de kwaliteit van de studie zelf, zo Van Stipriaan: 'Taalkunde en letterkunde groeiden uit elkaar, bovendien ontstonden er binnen vakgroepen steeds meer specialismen die soms weinig meer met neerlandistiek van doen hadden.'
De neergang van de neerlandistiek die Van Stipriaan in Nederland diagnosticeert, loopt parallel met de manier waarop de neerlandistiek in Vlaanderen vanaf de jaren '80 meer en meer in een ivoren toren terecht komt. Zijn remedies zijn dan ook extrapoleerbaar voor de neerlandistiek in Vlaanderen.
Simpel gezegd komt het erop neer dat de studie van taal- én letterkunde opnieuw in elkaar moeten worden geïntegreerd en dat de Nederlandse literatuur weer in haar maatschappelijk-historische context moet worden bekeken in plaats van in een stilistisch vacuüm. 'Laat de studenten weer lezen (...) en laat ze vooral veel lezen', aldus Van Stipriaan tot slot.
Frank Hellemans
Ons Erfdeel (4), november 2011
Reacties
Wat voor mij, als Fransman geboren Vlaming onbegrijpelijk is, is het feit dat ik, opgroeiende in een Franstalig gezin, beter was in Nederlands dan de meeste van mijn klasgenoten. Blijkbaar beseffen de Vlamingen niet dat de taal het volk is... Een volk zonder taalbesef desintegreert en verdwijnt in de nevelen der geschiedenis.
Neerlandistiek in de strikte zin van het woord heeft in Vlaanderen nooit bestaan. Dat feit alleen zegt genoeg over de houding van een overgrote meerderheid van de Vlaamse bevolking t.o.v. haar eigen taal. Als leraar Nederlands heb ik destijds vastgesteld dat de leerlingen erg veel belang hechten aan strikte regels, zowel grammaticaal als stilistisch, en dat zij daar later bij reünies b.v. nog vaak op terugkomen om de waarde ervan te beklemtonen. Als dan vandaag een docent Nederlands van dezelfde universiteit doodleuk verklaart dat de fameuze tussentaal in de klas moet kunnen, dan weet je dat een moeizame strijd van decennia verloren is. Zo gaat dat nu eenmaal in Vlaanderen!!
Wat René van Stipriaan (en niet Stripriaan, zoals tweemaal in de tekst staat) bedoelt, heeft niets te maken met standaardtaal, noch met kennis van de huidige spelling en grammatica e.d.m., integendeel. Wie wil weten wat hij wel bedoelt, kan misschien beginnen met alles te lezen wat in zijn 'digitale bibliotheek' staat. Na het lezen volgt dan het bestuderen, bijvoorbeeld van de stijleigenaardigheden van één of andere auteur, of van de evolutie van de betekenis van bepaalde woorden, of van de evolutie / het al dan niet toepassen van één of andere spraakkunstregel, of van de invloed van andere talen / dialecten op een bepaald auteur enz. Om die studie nadien te kunnen publiceren, moet u wel alle regels (spelling, grammatica...) van de Nederlandse standaardtaal kennen / kunnen toepassen, conditio sine qua non voor een academische studie.
Ik heb weinig volkeren ontmoet die zo weinig respect tonen voor hun standaardtaal als Vlamingen en Nederlanders,de enen onder franstalige druk,de anderen wegens het nieuwe taal- en cultuurimperialisme,namelijk het engelse. Ook ons "aller"VRT doet mee,jaren geleden wel degelijk gericht op volksverhefffing,toen was het nog de "BRT"(!).Wij zijn terug van af,denk maar aan "Kiekens" en dergelijke,men is bezig de Vlamingen terug te voeren naar de tijd van het"Jargon vaseux"zoals Maeterlinck het "Vloms" noemde. Intriest!!
Jammer genoeg werden die grammaticale basisregels in de jaren '70-'80 al minder en minder onderwezen. De leerkrachten kennen ze niet eens. Maar dat geldt even goed voor journalisten en redacteurs, zelfs voor hoofdredacteurs ... die best regelmatig een cursus gramaticale bijscholing en stilistiek zouden mogen volgen ... Dan zouden we misschien beter geschreven teksten met minder hoogdravende Engelse termen en modieuze wendingen te lezen krijgen ... De klant is het waard ... want hij betaalt voor kwaliteit (niet voor snel geschreven, hoogdravende en niet diep genoeg gaande letters).
Reageer
Opgelet: Het is niet mogelijk om anoniem te reageren. Uw loginnaam zal bovenaan uw reactie verschijnen.
Om een reactie te plaatsen, dien je geregistreerd te zijn:
Recensies Jeugd
- Janne Teller - Niets
- Saci Lloyd - Dagboek van een klotejaar
- Evelien De Vlieger – De bovenkamer van Jakob
- Bart Moeyaert – De melkweg
Recensies Volwassenen
- Goce Smilevski - De zus van Freud
- Welke Duitse schrijver deed wat tijdens het naziregime?
- John Naughton - What you really need to know about the internet
- Eowyn Ivey – Kind van sneeuw
Blogs
- De wederlegging van de Mahumetisterij
- Een soort christen
- Bewondering en beschimping
- Hun gehele godsdienst incluis
-
'We moeten niet klagen' (Koen Van Bockstal)
-
Geestig gesprek met Simon Vinkenoog
-
Interview met Kristien Hemmerechts
-
'Luik heeft iets Russisch: het heeft ook veel geleden'
Reportage
- Willem Elsschot: van baldadige puber tot rebelse burger
- Wie was Willem Elsschot écht?
- Dichteres Delphine Lecompte wordt volwassen
- Monsieur Cyriel en de Vlaamse Kermis
