Nederlandse schrijver Anil Ramdas (54) zou zelfmoord gepleegd hebben
vrijdag 17 februari 2012 om 13u07
De Nederlands-Surinaamse journalist en schrijver Anil Ramdas is gisteren op zijn 54e verjaardag overleden. Volgens een familielid was het een ‘zelfverkozen dood’.
Journalist en schrijver Anil Ramdas is op 54-jarige leeftijd overleden © Paul Blank, Wikicommons
Ramdas maakte de afgelopen twintig jaar naam als een veelzijdig columnist, essayist, programmamaker en schrijver. Hij groeide op in Paramaribo in een Surinaams-Indisch milieu en verhuisde in 1977, twee jaar na de onafhankelijkheid van Suriname, naar Nederland. Daar ontwikkelde hij zich tot een voorname intellectueel wiens grootste fascinatie de botsing der culturen was – een onderwerp dat tot op de dag van vandaag alleen maar belangrijker is geworden.
Ramdas langste engagement was bij ‘NRC Handelsblad’ en de VPRO. Voor de krant was hij begin deze eeuw drie jaar correspondent in India en tot vorig jaar ‘reizend commentator’. Bij de omroep maakt hij tal van voornamelijk praatprogramma’s op radio en televisie. De bekendste programma’s waren ‘In mijn vaders huis’ en ‘Het blauwe licht’. Afgelopen weekend sprak hij op de radio nog in ‘Z.O.Z’ met drie documentairemakers over hun maatschappijvisie.
Op de vele podia die Ramdas tot zijn beschikking had, keerde hij zich altijd fel tegen de nieuwe klasse van populisten die Nederland in zijn greep had. Of het Theo van Gogh en Pim Fortuyn waren of nu Geert Wilders, hij had geen goed woord voor hen en hun volgelingen over. In geruchtmakende columns voor deBuren, waar hij eind vorig jaar mee stopte, betitelde hij de kiezers van Geert Wilders (PVV) als ‘white trash’ – als ‘primitieve, rancuneuze (...) types zonder moraal’.
Als schrijver debuteerde Ramdas in 1992 met de verhalenbundel ‘De papegaai, de stier en de klimmende bougainvillea’. Later volgden onder meer de novelle ‘Het besluit van Mai’ en de verhalenbundels ‘De beroepsherinneraar en andere verhalen’ en ‘Zonder liefde valt best te leven’. Maar de lof gold altijd vooral zijn non-fictiewerk, zoals het in 2009 verschenen ‘Paramaribo’, waarin hij verslag deed van het jaar waarin hij terugkeerde naar zijn geboortestad.
Zijn vorig jaar verschenen roman ‘Badal’, over het leven van een zwarte intellectueel in het Nederland van de afgelopen twintig jaar, kreeg gemengde reacties. In deze nauwelijks verhulde autobiografie schetst hij een genadeloos portret van zichzelf neer als opschepper, lui en arrogant die zich door zijn drankzucht en neiging colleges te geven steeds meer vervreemdt van zijn gezin en zich isoleert in de maatschappij. Badal eindigt zijn leven door, stomdronken, in de golven te verdwijnen.
Met terugwerkende kracht lijkt het nu alsof Ramdas met ‘Badal’ zijn testament heeft willen schrijven.
Maarten Dessing
Reacties
Inderdaad Woestijroosje, de reacties op Geenstijl geven - zeer spijtig genoeg - maar weer eens treffend weer waar Anil zo tegen ageerde. Hoorde vanmorgen van zijn overlijden, en heb op tv de herhaling vh ZOZ-interview gezien dat zijn familie graag nog liet uitzenden (in de aankondiging vd gasten meen ik te zien hoe moeilijk hij het had). Feller en wanhopiger, ja ... Herken het geestelijke isolement, maar het venijn zal er altijd zijn en iemand moet het blijven aankaarten en bestrijden ... RIP Anil
@ Katrien | Dat er meer aan de hand was dan geestelijk isolement, lijkt wel vast te staan. Er viel met hem geen land meer te bezeilen, omroepen, kranten en internetsites zegden hun samenwerking met hem op, omdat hij het nog maar over één ding wilde hebben, en iedere nuance uit zijn bijdragen was verdwenen. Je kunt je in zo’n situatie echter steeds afvragen: is dat gedrag het gevolg van het geestelijk isolement, of is het geestelijk isolement het gevolg van het gedrag? Vaak is het een wisselwerking. Het loopt professioneel mis omdat het privé misloopt, en het loopt privé mis omdat het professioneel misloopt. Een slang die in zijn eigen staart bijt. Er zijn personen, zeker ook onder schrijvers, die vrij goed functioneren in een isolement. Vladimir Nabokov is misschien wel het beste voorbeeld: hij ging tegen alle modes en tijdsbeelden in, was zelfs te midden van Russische ex-pats (en later op de universiteit, denk aan de kostelijke roman Pnin) een eenling, en voelde zich daarbij kennelijk opperbest. In ons taalgebied kun je onder meer denken aan Gerard Reve en W.F. Hermans, twee zeer eigenzinnige personen die zich nooit overgaven aan de waan van de dag, en een strikt persoonlijk, idiosyncratisch oeuvre uitbouwden. Ramdas miste de klasse en ook de persoonlijkheid van bovenstaande figuren (en ook die van zijn idool Naipaul).
Toevallig had ik die reacties op GeenStijl eerder al even bekeken. Van de doden niets dan goeds, en zeker als ze op deze wijze overlijden, maar je kunt nu ook niet gaan beweren dat Ramdas een bijzonder aangenaam mens was. Niet alleen was hij inderdaad een "levend anachronisme", maar hij had ook weinig gevoel voor humor en/of zelfrelativering, en hij spaarde zelf ook nooit zijn tegenstanders (en op den duur leek iedereen een tegenstander geworden te zijn). Met Naipaul had hij gemeen dat hij een (culturele) hindoe was uit de Caraïben die op jonge leeftijd naar Europa was gekomen (en ook wel zijn onaangenaam karakter en zijn gebrek aan humor, cf. 'The World Is What It Is: The Authorized Biography of V.S. Naipaul' van Patrick French en 'Sir Vidia's Shadow' van Paul Theroux), maar er waren veel verschillen. Ramdas was intellectueel veel slordiger en zwakker, en heeft nooit met dezelfde kritische blik naar de moslimwereld en andere ontwikkelingslanden (India!) gekeken zoals Naipaul dat al in de jaren '60 deed. Bovendien maken mensen om heel veel redenen een eind aan hun leven. Wat prcies de oorzaken waren zullen we allicht nooit weten, maar het gebeurt vrijwel nooit alleen maar omdat je ideologisch geïsoleerd raakt, veelal zijn gezondheidsproblemen, relationele kwesties of existentiële angsten veel doorslaggevender.
Dat is zeker zo, Roosje. Hij trok zich een aantal zaken, zoals de verruwing en verrechtsing, AL te persoonlijk aan. Een mens moet staan voor zijn opvattingen, maar de maatschappij evolueert en je moet je niet krampachtig vastklampen aan wat voorbij is, dan wordt men een levend anachronisme, en en dat is een positie die voor niemand comfortabel is. Ramdas was een geëngageerd auteur, en daar is niets mis mee, maar een geëngageerd auteur dient tegelijkertijd enige afstand te bewaren tot de onderwerpen die hij behandelt, anders gaat engagement over in activisme. Ramdas werd gaandeweg te veel een activist, en dat stelde hem bloot aan de hoon en woede van anderen. Ik heb de reacties op GeenStijl nog niet gelezen, maar ik kan ze wel enigszins voorspellen. Misschien dat ik morgen wel even op de site rondkijk. Niet te lang.
Reageer
Opgelet: Het is niet mogelijk om anoniem te reageren. Uw loginnaam zal bovenaan uw reactie verschijnen.
Om een reactie te plaatsen, dien je geregistreerd te zijn:
Recensies Jeugd
- Janne Teller - Niets
- Saci Lloyd - Dagboek van een klotejaar
- Evelien De Vlieger – De bovenkamer van Jakob
- Bart Moeyaert – De melkweg
Recensies Volwassenen
- Kunstzinnige essays van Marc Reugebrink en Hans Groenewegen
- Op reis naar ‘moeilijke’ landen met Jelle Brandt Corstius
- Poëziebloemlezing in zakformaat (Breukers & Hoorne)
- Joseph Goebbels: propagandabaas van Hitler
Blogs
-
‘Word je 10 keer afgewezen, stuur het dan toch nog maar een 11e keer op’
-
'Hoe slagen de meeste mensen erin te leven zonder te schrijven?'
-
Erik Vlaminck brengt Roger Van de Velde weer tot leven
-
'Mohammed is evenveel door God gezonden als Hercules of Romulus'
Reportage
- Is David Troch te gelukkig om pakkende poëzie te schrijven?
- 'Wanneer de genocide ter sprake komt, stokt het gesprek'
- Een duivenkot op de prairie: Bobbejaan, cowboyschap als art de vivre
- A.F.Th. van der Heijden: een Libris-winnaar om vrede mee te hebben
