Het dagboek van een Chinese slager

10/06/10 om 20:46 - Bijgewerkt om 20:46

In Hongkong wordt het dagboek van Li Peng, de slager van Tiananmen, gepubliceerd. De machthebbers in Peking zijn not amused.

Het dagboek van een Chinese slager

In China zijn de grafische karakters voor 4 juni taboe. Om de censuur te omzeilen spreken kritische Chinezen over 35 mei als ze 4 juni bedoelen. Op die dag vond in 1989 de slachting op het Plein van de Hemelse Vrede (Tiananmen) in Peking plaats.

Een van de slachters van 4 juni 1989 is de nu 81-jarige ex-premier Li Peng, die medeverantwoordelijk was voor de bloedige interventie van het Chinese leger, dat een einde maakte aan de langdurige studentenrebellie op het Plein van de Hemelse Vrede.

Voor de Chinese autoriteiten was het schrikken toen gescande versies van Li Pengs 279 bladzijden tellende dagboek 'The critical moment' vorige week vrijdag verschenen in het internet in Hong Kong. Ze konden immers ook in China gedownload worden. In zijn dagboek wentelt Li Peng de verantwoordelijkheid voor het bloedbad niet alleen af op de toenmalige sterke man Deng Xiaoping (1904-1997), maar ook op Chinese leiders die nu nog altijd aan de macht zijn.

De gepubliceerde fragmenten maken deel uit van een dagboek van Li Peng dat op 22 juni bij de Hongkongse uitgeverij 'New Century Press' wordt gepubliceerd. Passages van het boek verschenen eerder al in de Hongkongse krant 'South China Morning Post'. In die fragmenten vertelt Li Peng dat hij alleen maar bevelen uitvoerde die in juni 1989 door de ware machthebbers gegeven werden, maar hij verbergt niet dat hijzelf hun mening deelde.

Echt nieuwe feiten bevat het dagboek van Li Peng niet, maar naar verluidt willen de leiders in Peking niet opnieuw met hun aandeel in de massacre van 4 juni 1989 geconfronteerd worden. Dat zegt in Hong Kong uitgever Kelvin Bao Piu, die beweert dat de dagboeken van Li Peng hem begin januari door een tussenpersoon in handen zijn gespeeld. Bao Piu is ervan overtuigd dat de dagboeken authentiek zijn, omdat ze qua taal en toon overeenstemmen met eerder gepubliceerde geschriften van Li Peng, die een verwoed dagboekschrijver is. In 'Asia News' heeft de uitgever verklaard dat hij een maandenlang onderzoek heeft gedaan naar de authenticiteit van de geschriften.

In zijn dagboeken prijst Li Peng de Chinese leiders die destijds voor de harde lijn kozen. Met name noemt de dagboekschrijver China's huidige premier Wen Jiabao, die in 1989 aan het hoofd stond van het bureau van het Centrale Comité. Li Peng looft ook Hu Jintao, de huidige secretaris-generaal van de Chinese Communistische Partij en president van de Volksrepubliek, en verder andere leden van het huidige Politbureau voor hun actieve steun aan de bloedige militaire actie van 4 juni 1989.

De Chinese leiders hebben zich op dit moment nog niet uitgelaten over het dagboek van Li Peng, maar intern onderzoeken ze wel hoe het in Hong Kong kon belanden, een plek waar over 4 juni 1989 wel vrij gediscussieerd mag worden, wat bewijst dat het principe 'een land, twee systemen' goed functioneert.

'New Century Press', de Hongkongse uitgeverij van Li Pengs dagboeken, heeft een goede reputatie. Bij dezelfde uitgever verschenen de transcripties van de bandopnames die de Chinese ex-partijchef Zhao Ziyang in de crisiszomer van 1989 had ingesproken. De inmiddels overleden Zhao Ziyang was een voorstander van de dialoog met de rebellerende studenten, maar werd door zijn collega's gedesavoueerd. Hij overleed in huisarrest in 2005. Bao Piu, de oprichter van 'New Century Press', is de zoon van Bao Tong, die destijds de secretaris was van Zhao Ziyang. Bao Tong, die in Peking tot de tegenstanders van het huidige regime behoort, werd zelf door Li Peng vervolgd.

Piet de Moor

Onze partners