'Zo'n 34.500 Vlaamse jongeren worden wekelijks gepest'

31/01/13 om 15:19 - Bijgewerkt om 15:19

Vrijdag 1 februari start de Vlaamse Week tegen Pesten. Gie Deboutte is criminoloog, pestdeskundige en stampte ook het Vlaamse netwerk 'Kies kleur tegen pesten' uit de grond. Hij pleit voor meer wetenschappelijk onderzoek en overheidssteun. 'Dialoog is de weg naar een goede oplossing' aldus Deboutte.

'Zo'n 34.500 Vlaamse jongeren worden wekelijks gepest'

© Kies Kleur tegen Pesten

Waarom bent u met het initiatief 'Kies kleur tegen pesten' begonnen? Deboutte: 'Eerst en vooral omdat zich een schrijnend probleem stelt voor een grote groep kinderen en jongeren. Naar schatting worden in Vlaanderen minstens 34.500 kinderen en jongeren wekelijks geconfronteerd met pesterijen. Daarnaast is er ook een persoonlijke reden. Ooit kwam een moeder me opzoeken nadat haar zoon van 13, door toedoen van pesterijen, zelfmoord had gepleegd. Zelfs mensen van 60 - 70 jaar die in het verleden geconfronteerd werden met pesten, komen soms naar me toe om spontaan hun verhaal te vertellen. Deze verhalen raken me en motiveren me om pestgedrag zoveel mogelijk te helpen voorkomen.

Het Vlaams Netwerk 'Kies kleur tegen pesten' wil scholen op een positieve manier uitdagen en de beste praktijkvoorbeelden laten uitwisselen. Daarom hebben we ook een wedstrijdformule uitgedokterd. Samen met iemand uit de zakenwereld, die liever op de achtergrond wil blijven, is er een ethisch fonds opgericht. Dat fonds geeft middelen aan de winnaar van de 'Pesten,-dat-kan-niet!' wedstrijd. Het is de bedoeling om krachten te gaan bundelen en een eenduidig verhaal te brengen.' Er is al wat onderzoek gevoerd naar hoe er gepest wordt en hoeveel. Moet er meer wetenschappelijk onderzoek gebeuren naar methodes die pesten aanpakken en hoe men het beste reageert? Deboutte: 'Dat klopt, vooral op individueel niveau en op schoolniveau. Het aanbod van echt wetenschappelijk onderzoek hieromtrent is beperkt en niet altijd van recente datum. Er is wel veel materiaal beschikbaar over groepsdynamieken, die net van toepassing zijn op situaties zoals pesten. Pesten is een contextgegeven, vaak gaat het om streven naar een bepaald status. Het is anders dan stalken. Pesters denken: 'Ik maak indruk naar het slachtoffer toe, en ik maak indruk naar mijn omgeving toe'. De pester wil iets betekenen, bijvoorbeeld een bepaalde macht verwerven bij zijn vrienden. Daarnaast is er ook een gebrek aan oplossingsvaardigheden voor de pester zelf. Eens de pester in zijn rol zit, hoe geraakt hij er dan uit? Het is belangrijk dat we kinderen en jongeren de kans bieden om in gesprek te gaan. Dialoog is de weg naar een goede oplossing. Scholen maken dus best werk van goede, nabije en veilige aanspreekpunten waar kinderen of jongeren in gesprek kunnen gaan.

In Finland hebben ze met een mooi model (KIVA) het pesten met 30% tot 40% kunnen reduceren. Leerkrachten worden gevormd, krijgen professionele ondersteuning en er wordt hard ingezet op de groepsdynamiek en het ontwikkelen van sociale en internetvaardigheden. Dit gebeurt binnen het schoolcurriculum en met de ondersteuning van leerkrachten. Ouders worden meegenomen in de communicatie en er wordt ook rechtstreeks samengewerkt met wetenschappers.'

De algemene kennis van leerkrachten kwam onlangs ter sprake in de media. Denkt u dat we, zoals trouwens in Finland gedaan wordt, veel meer belang moeten toekennen aan het leerkrachtenberoep?

Deboutte: 'Zonder denigrerend te willen zijn voor leerkrachten in België, klopt het inderdaad dat de standaard voor leerkrachten in Finland hoger ligt. De Finse politiek en samenleving investeert sterk in het onderwijs omdat men doordrongen is van het belang van een goede, degelijke scholing. Onze overheid kan zich aan de Finse inspireren en zou meer aandacht mogen schenken aan het algemeen welbevinden van kinderen én leerkrachten op school. Een schadelijke thuisomgeving of pestsituaties hebben een serieuze impact op de ontwikkeling en het leerproces van een kind. Kinderen die met een goed en gerust gevoel naar school kunnen gaan, halen er ook meer profijt uit. Kan dat niet, dan vergroot het risico dat de school een slechte plek wordt om te leven en te leren. Vanuit een kinderrechtenperspectief kan het niet dat kinderen hun schooltijd als een pesttijd ervaren. Dan worden er te veel kansen overboord gegooid en hypothekeert men hun toekomst.' (CV)

Onze partners