Registratie 'zigeuners': Roma, woonwagenbewoner: wanneer gebruik je welke term?

15/04/15 om 08:20 - Bijgewerkt om 09:29

Het woord 'zigeuner' is een woord dat vooral in het westen gebruikt wordt om verschillende bevolkingsgroepen te benoemen. Het is echter een te vage term, die stigmatiserend is. Wat is dan de juiste terminologie?

Registratie 'zigeuners': Roma, woonwagenbewoner: wanneer gebruik je welke term?

© Belga

Agenten kunnen verdachten of daders in de nationale databank van de politie omschrijven als 'zigeuner'. In De Standaard roepen het Minderhedenforum en het Gelijkekansencentrum op dat de politiek daarmee zou stopt.

Volgens Wouter Van Bellingen van het Minderhedenforum werkt de praktijk etnische profilering in de hand. 'Wij hebben niets tegen etnische registratie, maar wel tegen situaties zoals in Amerika waarbij zwarte mannen bijna automatisch verdacht zijn. Eerder zagen we dat al gebeuren in Landen, waar de burgemeester woonwagenbewoners wilde verjagen met luide muziek.'

'De politie hier kan even goed de officiële termen gebruiken, zodat de gegevens op de juiste manier gebruikt kunnen worden', vindt Van Bellingen.

Volgens het Kruispunt Migratie-Integratie verwijst het woord zigeuner verwijst naar groepen met Indische roots (Roma, Roms en Manoesjen), die in de loop der jaren uit elkaar zijn gegroeid. Daarom is het beter om te preciseren.

Het is een vage verzamelnaam met een erg negatieve bijklank, die soms als een scheldwoord wordt ervaren.

Beter is om rekening te houden met het volgend onderscheid. (Bron: Kruispunt Migratie-Integratie)

Wie zijn de Roma?

- Roma is een verzamelnaam voor migrantengroepen uit Oost-Europa. Ze hebben een Noord-Indische afkomst en nomadische voorgeschiedenis.

-Ze zijn de grootste minderheidsgroep van Europa: ca. 10 miljoen.

- In Vlaanderen gebruiken we de benaming 'Roma' enkel voor mensen die eind 20ste- begin 21ste eeuw hier kwamen wonen.

In totaal gaat het om ongeveer 10 à 12.000 mensen.

- Veel Roma zijn arm en worden gediscrimineerd

in hun land van herkomst.

- Roma wonen in huizen of appartementen. Het zijn dus geen

woonwagenbewoners.

Wie zijn de woonwagenbewoners?

- Verzamelnaam voor wie uit traditie in een woonwagen woont, of van wie de ouders dat deden.

- Er zijn drie groepen: Roms, Voyageurs en Manoesjen (Sinti)

1.Roms

- Roms kwamen eind 19de eeuw vanuit Oost-Europa naar België.

- Ze hebben dezelfde moedertaal als de Roma, het Romanes. Frans is hun tweede taal. De jongere generatie spreektook Nederlands.

- Veel Roms trekken van voor- tot najaar rond in België en omringende landen.

2. Voyageurs

Voyageurs hebben geen migratieachtergrond. Ze stammen af van gezinnen die in Vlaanderen aan de kost kwamen door rond te trekken. Veel Voyageurs wonen nu in huizen, vaak door een gebrek aan woonwagenterreinen. Maar de woonwagen blijft voor hen sociaal en cultureel erg belangrijk. Ze spreken Nederlands en gebruiken soms nog woorden uit het Bargoens.

- Voyageurs uit Ierland en Engeland noemen zich Travellers. De laatste jaren trekken ze regelmatig door België. Ze werken hier als zelfstandigen: klusjesman, dakdekker of asfalteerder.

3.Manoesjen of Sinti

- Manoesjen of Sinti zijn een van de oudste migrantengroepen in West-Europa. Ze kwamen in de 15de eeuw vanuit India, via Oost-Europa, naar onze streken. Door de eeuwen heen hebben ze zich geïntegreerd in de samenleving.

- Ze spreken Manoesj en Nederlands.

Lees meer over:

Onze partners