Joris Vandenbroucke (SP.A)
Joris Vandenbroucke (SP.A)
Fractieleider voor SP.A in het Vlaams Parlement
Opinie

16/02/18 om 11:39 - Bijgewerkt om 11:39

'Hervorming erfbelasting is zonder aanpak grote vermogens slechts gemorrel in de marge'

'De middenklasse betaalt terwijl de grote jongens de dans ontspringen,' zegt Vlaams Parlementslid voor SP.A Joris Vandenbroucke. Zijn partij pleit voor een radicale ommezwaai van de erfbelasting.

'Hervorming erfbelasting is zonder aanpak grote vermogens slechts gemorrel in de marge'

Joris Vandenbroucke © Belga

Het blijft bizar. Elke poging om een rechtvaardige herverdeling van de rijkdom in onze samenleving op de politieke agenda te zetten, wordt in Vlaanderen zonder veel argumentatie afgewimpeld. Verder dan loze kreten à la 'onbetaalbaar' of 'wanhopig' komt men doorgaans niet. Ook niet als er, zoals nu door SP.A, ernstige voorstellen op tafel worden gelegd. De vraag hoe we de grote vermogens een eerlijke bijdrage laten leveren, mag schijnbaar niet gesteld worden.

Delen

Hervorming erfbelasting is zonder aanpak grote vermogens slechts gemorrel in de marge

Dat is vreemd, want iedereen die al eens van Thomas Piketty gehoord heeft, weet dat de concentratie van vermogen een bedreiging is voor onze sociale welvaart. Niet alleen voor de groep aan de onderkant, maar ook voor een hele brede middenklasse. Het zijn heus niet alleen de armsten die benadeeld worden door de concentratie van vermogen in de handen van een relatief kleine club. Want die concentratie van geld is ook een concentratie van macht, en dus de macht om de samenleving vorm te geven in het belang van die kleine club.

Een rechtvaardige erfbelasting is fundamenteel om die concentratie van vermogen aan de top in te dijken. Alleen: het is niet door de gezinswoning en het spaarboekje van de meerderheid van de Vlamingen te belasten, dat we voor een radicale herverdeling gaan zorgen, maar wel door ervoor te zorgen dat grote vermogens ook hun eerlijk deel betalen. Al blijkt dat laatste het echte taboe in dit debat. Daarom beperken de voorstellen van N-VA en CD&V zich tot gemorrel in de marge om de erfbelasting verder te ondergraven. Zij bestendigen de situatie van vandaag : de middenklasse betaalt terwijl de grote jongens de dans ontspringen.

SP.A kiest voor een radicale ommezwaai. Ons voorstel : iedere Vlaming wordt geboren met het recht om gedurende zijn of haar leven 250.000 euro te erven of te krijgen - maakt niet uit van wie - in geld of in vastgoed, zonder daar één eurocent belasting op te betalen. Alles boven dat bedrag wordt progressief belast. Zo zullen de grote kapitalen die vandaag ontsnappen, hun faire deel moeten doen. Dat is wel degelijk betaalbaar: als de rijkste tien procent een faire erfbelasting zouden betalen, liggen de inkomsten even hoog als in het huidige systeem. Het komt er dus op aan die tien procent ook daadwerkelijk te laten bijdragen.

Delen

Het gunstregime voor aandelen kan met een pennentrek worden geschrapt

Behalve een dosis politieke wil, zijn daar drie dingen voor nodig. Ten eerste moeten de achterpoortjes dicht. Door grote vermogens onder te brengen in vennootschappen ontsnappen velen aan hun faire plicht. Het gunstregime voor aandelen kan met een pennentrek worden geschrapt. Ten tweede, door erfenissen en schenkingen gelijk te behandelen vermijden we dat wie rijk genoeg is om al tijdens zijn leven veel weg te geven aan zijn kinderen, ontsnapt aan de erfbelasting. Schenken om te helpen willen we stimuleren, schenken als belastingontwijking gaan we zo tegen. Zowel voor erfenissen als schenkingen geldt voortaan dezelfde vrijstelling van 250.000 euro en dezelfde progressieve belasting voor alles wat meer is. Ten slotte: Door bankgegevens uit te wisselen krijgt de overheid zicht op de grote vermogens. Nu dat op internationaal vlak de norm is, wordt het hoog tijd hetzelfde in te voeren in België.

Een eerlijker herverdeling van de rijkdom in ons land is dus perfect mogelijk, maar alleen als daar ook een radicale hervorming van de erfbelasting aan te pas komt. Een rechtvaardig systeem, hertekend vanop een wit blad. Dat verdient wat een diepgaande discussie. Helaas heeft het er alle schijn van dat de regeringspartijen hun hervorming beperken tot gepruts aan de bestaande koterijen. Of is het toeval dat geen enkele andere partij in Vlaanderen een voorstel heeft geformuleerd dat de grote vermogens eindelijk écht laat bijdragen?

Onze partners