Formateur Elio Di Rupo (PS). © Belga

Formateur Elio Di Rupo (PS) en de zes onderhandelende partijen bereikten een akkoord over de kernuitstap. Er wordt vastgehouden aan de sluiting van de centrales Doel I en II en Tihange I, vastgelegd door Paars-Groen onder Guy Verhofstadt (Open VLD) in de wet uit 2003. De uitvoering ervan zal echter afhangen van een zogenaamd “uitrustingsplan”, dat de bevoorradingszekerheid moet garanderen.

De drie centrales, Doel I en II en Tihange I, zouden in 2015 moeten gesloten worden. Doel III volgt dan in 2022, Tihange II in 2023 en Doel IV en Tihange III in 2025. De regering onder Herman Van Rompuy sloot in 2009 echter een protocolakkoord met GDF Suez (het moederbedrijf van uitbater Electrabel) dat stelde dat de levensduur van Doel I, Doel II en Tihange I met tien jaar wordt verlengd in ruil voor een nucleaire rente, een bijdrage van de elektriciteitsproducent.

Maar die regering-Van Rompuy viel in april vorig jaar, waardoor dat akkoord nooit in een wet werd gegoten. Het akkoord van Di Rupo verwijst die overeenkomst nu voorgoed naar de prullenmand.

Capaciteitsverlies opgevangen

Nieuw is nu dat voor het eerst sinds de wet van 2003 de federale regering zich ervan zal vergewissen dat het verlies aan capaciteit ook echt wordt opgevangen. Jaren klinkt namelijk al de kritiek dat de uitstap voor bevoorradingsproblemen zal zorgen omdat er niet voldoende alternatieve energiebronnen voorhanden zijn. Zo snel mogelijk na haar aantreden, en ten laatste na zes maanden, zal de toekomstige regering een plan opstellen over hoe de bevoorrading moet gegarandeerd worden.

Volgens de ene bron zal de regering tegelijkertijd, volgens de andere na het opstellen van dat uitrustingsplan samenzitten met alle (potentiële) investeerders in alternatieve energiebronnen. Zij zullen van de regering de garantie krijgen dat in ruil voor hun investering de kerncentrales gesloten worden - de toepassing van het quid pro quo-beginsel met andere woorden.

Wanneer deze afspraken gemaakt zijn, zal de definitieve sluitingskalender opgesteld worden. In theorie worden de eerste kerncentrales dus in 2015 gesloten, maar die datum wordt afhankelijk van de snelheid waarmee de alternatieve energiebevoorrading op toerental komt. Blijken er geen alternatieven te zijn, gascentrales bijvoorbeeld, dan wordt de sluiting naar 2017, of zelfs later, verschoven, schrijft De Standaard.

Bruno Tobback: ‘Sluiting Doel I en II in 2015 nog steeds haalbaar’

SP.A-voorzitter Bruno Tobback meent echter dat de sluiting van Doel I en II in 2015 "nog steeds haalbaar is". De onderhandelaars bespraken zondag ook de nucleaire rente. Momenteel bedraagt die 250 miljoen euro, een bedrag dat fors zal worden verhoogd, luidt het. Het enige dat vaststaat, want een concreet cijfer werd niet afgesproken. Dat cijfer zou tussen de 600 en 900 miljoen euro hangen.

Het nieuwe bedrag zal worden berekend op basis van een formule die rekening houdt met de productiekosten zoals die bij de federale energieregulator CREG (de Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas) te boek staan en met de verkoopprijs. De opbrengst zal gaan naar investeringen in hernieuwbare energie in de Noordzee en in de energie-efficiënte van openbare gebouwen van de federale overheid.

CREG waarschuwt voor stroomtekorten

De CREG presenteerde overigens een rapport waarin het waarschuwt voor grote stroomtekorten, tenminste als niet op tijd wordt geïnvesteerd in alternatieve energiebronnen die de sluiting van de kerncentrales kunnen opvangen. In het ergste geval ziet de energieregulator 41 dagen per jaar een stroomtekort, vanaf 2015. Het was dat rapport dat de formateur het kerndossier opnieuw bovenaan de agenda deed plaatsen, schrijft De Standaard.

Tot slot werd ook overeengekomen dat de regering tijdelijke maatregelen zal nemen om de concurrentie op de energiemarkt te verhogen. Ze zal bekijken of een deel van de productie van afgeschreven centrales op de markt kan worden gebracht.

Opnieuw aan tafel

Vandaag gaan de onderhandelaars om 14 uur opnieuw rond de tafel zitten. Op de agenda staat dan de bespreking van de hoofdstukken Overheidsbedrijven, Steun aan ondernemingen en Sociale integratie. Of ze maandag ook het rapport van de Hoge Raad voor Financiën over de verdeling van de saneringsinspanning tussen de verschillende entiteiten zullen krijgen, heet zondagavond "nog niet zeker" te zijn. (Belga/SD)